Μία διαφορετική «Παρθένος των Βράχων» χάρη σε ακτίνες Χ

Διαφορετική σύνθεση είχε αρχικά ο διάσημος πίνακας του Λεονάρντο ντα Βίντσι  «Η Παρθένος των Βράχων», όπως αποκαλύφθηκε από νέα μελέτη της Εθνικής Πινακοθήκης του Λονδίνου, η οποία έφερε στο φως δύο διαφορετικά προσχέδια με τα ίδια πρόσωπα του έργου σε άλλες στάσεις από την τελική.

Στην πρώτη σύνθεση, ο άγγελος κρατά τον Ιησού βρέφος πολύ πιο σφικτά και οι δύο φιγούρες έχουν σκιτσαριστεί πιο ψηλά στην επιφάνεια του πίνακα. Η Παρθένος επίσης κοιτάζει προς την πλευρά του ζεύγους των μορφών αυτών, αντί να στρέφει το βλέμμα προς τα κάτω, όπως στον τελικό πίνακα.

Μία δεύτερη σύνθεση προσεγγίζει πολύ περισσότερο στο τελικό αποτέλεσμα, όμως το πιο σημαντικό είναι πως ρίχνει ακόμη πιο άπλετο φως στη διαδικασία της καλλιτεχνικής εργασίας του Λεονάρντο. Στη σύνθεση αυτή το κεφάλι του Ιησού βρέφους εμφανίζεται προφίλ και ορισμένες από τις μπούκλες του άγγελου έχουν απαλειφθεί. Οι ειδικοί ενόπισαν επίσης αποτυπώματα από χέρια στην επιφάνειά της από το σβήσιμο των γραμμών πάνω στην επιφάνεια του πίνακα, τα οποία ίσως ανήκουν σε κάποιον από τους βοηθούς του ιδιοφυούς καλλιτέχνη, ή ακόμη και στον ίδιον.

Οι νέες αποκαλύψεις πραγματοποιήθηκαν με τη χρήση υλικών τα οποία περιείχαν ψευδάργυρο, που επιτρέπει στα επικαλυμμένα σχέδια να γίνονται ορατά στις φωσφορίζουσες αποτυπώσεις των ακτίνων Χ. Η επιστημονική ανάλυση του πίνακα χρησιμοποίησε επίσης νέες ειδικές αποτυπώσεις υπέρυθρων και υπερφασματικών ακτίνων.

Η έρευνα, που ξεκίνησε το 2004 είχε δείξει αρχικά πως η στάση της Παρθένου είχε αλλάξει, αλλά τότε λίγα είχαν αποκαλυφθεί για τις άλλες αλλαγές στις θέσεις των άλλων προσώπων του πίνακα. Το 2008 είχε πραγματοποιηθεί μία 18μηνη συντήρηση κι αποκατάσταση του πίνακα, ο οποίος ξαναεκτέθηκε προς τέρψιν του κοινού το 2010.

Ο πίνακας αποτελεί τη δεύτερη εκδοχή του Λεονάρντο για το ίδιο θέμα παρά το γεγονός ότι πολλοί μελετητές αμφισβητούν την πατρότητα του μεγίστου των καλλιτεχνών της Αναγέννησης. Πολλοί ειδικοί θεωρούν πως οι πελάτες του Λεονάρντο δεν έμειναν ικανοποιημένοι από τον αρχικό πίνακα και τον ανάγκασαν να τον ξαναφιλοτεχνήσει. Η πρώτη εκδοχή του 1480 ανήκει στο Μουσείο του Λούβρου.

Η Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου ανακοίνωσε την ανακάλυψη των επικαλυμμένων σχεδίων πριν το άνοιγμα της νέας έκθεσης στις 9 Νοεμβρίου, στην οποία το κεντρικό έκθεμα θα είναι η «Παρθένος των Βράχων» και θα αφιερώνεται στον εορτασμό των 500 χρόνων από τον θάνατο του μεγάλου καλλιτέχνη.

Η έκθεση θα καταλαμβάνει τις αίθουσες του ισογείου της Πινακοθήκης και οι θεατές θα μπορούν να εξερευνήσουν τους τρόπους και τη διαδικασία εκτέλεσης των έργων του με βάση τα ευρήματα και τις αναλύσεις της επιστημονικής έρευνας.

Πηγή: ΑΠΕ/ΜΠΕ, Artsy Magazine