Ο εκπομπάρχης και οι καλεσμένοι του

Εκπομπές διαλόγου στην τηλοψία σπάνια παρακολουθώ· εκνευρίζει ότι οι συμμετέχοντες κραυγάζουν και μιλούν όλοι μαζί δημιουργώντας ένα θλιβερό και αποκρουστικό θέαμα, αδιαφορώντας εντυπωσιακά για την ηχορρύπανση, για την υποτίμηση της νοημοσύνης των θεατών στην οποία επιδίδονται άγρια, για όλη αυτή την αντιαισθητική εικόνα.

Πριν από λίγες μέρες (εξ)αναγκάστηκα να παρακολουθήσω μια τέτοια εκπομπή διότι τα πολλά χιόνια «επέτρεπαν» μόνο σ’ ένα κανάλι να μεταδίδει. Η εκπομπή φέρει τον τίτλο «Στον Ενικό», αν δεν κάνω λάθος, και ο εκπομπάρχης είχε καλεσμένους υποψηφίους απ’ όλα τα πολιτικά κόμματα. Πρέπει να είναι κανείς μαζοχιστής για να παρακολουθήσει ώς το τέλος όλη αυτή την κακόγουστη παράσταση. Η μεγάλη πλάκα είναι ότι προς το τέλος δίνεται ο λόγος στους πολίτες που παρακολουθούν· τέσσερις-πέντε κάνουν μια ερώτηση στους καλεσμένους, περιμένοντας οι άνθρωποι μιαν απάντηση, μια διευκρίνηση, έστω. Α, μπα. Γελάστηκαν.

Ξεκινάει, υποτίθεται, κάποιος να απαντήσει και προτού αρθρώσει τις πρώτες λέξεις παρεμβαίνουν οι αντίπαλοι, υβρίζοντας αυτόν που «τόλμησε» να απαντήσει. Ο «διάλογος» παρεκτρέπεται αυθωρεί και παραχρήμα. Βρίζονται μεταξύ τους. Αυτοί που ρώτησαν μένουν άναυδοι, κοιτάζονται μεταξύ τους σαν ηλίθιοι. «Τι ήρθαμε να κάνουμε εδώ μ’ αυτούς τους ανεκδιήγητους, μ’ όλους αυτούς τους “άρρωστους” της πολιτικής;». Αυτό μοιάζει να αναρωτιούνται, ανθυπομειδιώντας ή προσπαθώντας να κρύψουν τη δυσαρέσκειά τους και τον εκνευρισμό τους.

Ατάραχοι οι καλεσμένοι, αλλά και ο εκπομπάρχης. Πώς να πάει μπροστά η χώρα με τέτοιο επίπεδο (τόση ανευθυνότητα, τόση γελοιότητα); Δεν κρίνεται η πνευματική τους επάρκεια ή η ιδεολογική τους αρτιότητα· απ’ ό,τι φαίνεται τα κατέχουν καλά και τα δύο· το ήθος και το ύφος είναι αυτά που σχολιάζονται ή στηλιτεύονται διότι έχουν να κάνουν με την ίδια τη δημοκρατία, τον σεβασμό στον διάλογο και σε μιας μορφής δικαιοσύνη.

Οφείλουμε να οπλιστούμε με δύναμη ψυχική, με μεγάλη υπομονή για να αντέξουμε όλο τούτο το πανηγύρι της προεκλογικής τάχα αντιπαράθεσης, εκτός, πια, κι αν έχουμε τόσο εθιστεί σ’ αυτήν την καρικατούρα δημοκρατίας ώστε όλα μάς φαίνονται φυσιολογικά, ακόμη και διασκεδαστικά. Δυστυχώς καλούμεθα να ψηφίσουμε (δεν είναι υποχρεωτικό και ας αναλογιστούμε πάνω σ’ αυτό…) ανθρώπους που δεν έχουν σχέση με τον πολιτισμό. Τον πολιτισμό του διαλόγου, εννοείται.

Πίσω, στην εν λόγω εκπομπή. Τις ερωτήσεις δέχονταν οι εκπρόσωποι των δύο κομμάτων που προηγούνται με διαφορά από τα υπόλοιπα στις δημοσκοπήσεις. Οπως είπαμε, δεν απαντούσαν στους πολίτες, αλλά κοκορομαχούσαν· οι άλλοι εκπρόσωποι αναρωτήθηκαν αν ήσαν γλάστρες. Ησαν. Ας πρόσεχαν. Μία του Ποταμιού: άλλα αντ’ άλλων. Εκπρόσωπος του νέου παπανδρεϊκού κόμματος: Ο αρχηγός μας ανετράπη όταν ήταν πρωθυπουργός. Παλαιό ΠΑΣΟΚ: σκεφτικός και ζητιάνος ώστε να’ρθουν τρίτοι. ΑΝ.ΕΛΛ.: επιπολαιότητα και πασαλείμματα. ΚΚΕ: τα ίδια, ξανά· ξανά! Συμμετείχε κι ένας δημοσιογράφος, έτσι λέει, που δεν ήξερε τι έλεγε. Ο καημένος. Οι καημένοι όλοι. Διεσώθησαν: Ν. Φίλης, Γ. Πανούσης.