Η Ρωσία των συμβολισμών

Η μεγάλη χώρα των Ρώσων στο ιστορικό της διάβα έχει αφήσει ισχυρά αποτυπώματα στην παγκόσμια αλλά και στην ελληνική ιστορία. Η αποτυχημένη επανάσταση των Ελλήνων το 1770, γνωστή ως Ορλωφικά, υποκινήθηκε από τους Ρώσους εναντίον των Οθωμανών κατά τη διάρκεια του ρωσοτουρκικού πολέμου (1768-74). Ομως στην εξέργεση του 1821 παίζουν σημαντικό ρόλο και συνέβαλαν καθοριστικά στην επιτυχή κατάληξη του αγώνα.

Η εξέγερση στις παραδουνάβιες χώρες, ο ηγετικός ρόλος του Υψηλάντη και του Καποδίστρια, η παρέμβαση του ρωσικού ναυτικού στη Ναυμαχία του Ναυαρίνου είναι σημαντικές στιγμές του απελευθερωτικού αγώνα. Δεν ξεχνάμε τον Πούσκιν που υμνεί τη χώρα γράφοντας: «εξεγέρσου, ω Ελλάδα, ξεσηκώσου». Οι προεπαναστατικοί Ρώσοι συγγραφείς Τολστόι, Γκόρκι, Αντρέγεφ, Ντοστογιέφσκι σημαδεύουν ανεξίτηλα την παγκόσμια λογοτεχνία και αποτελούν ανεκτίμητο πολιτιστικό πλούτο οικουμενικής αναγνώρισης.

Η μεγάλη Οκτωβριανή Επανάσταση του 1917 έδωσε ελπίδα στα λαϊκά στρώματα όλου του πλανήτη και υπήρξε για πολλά χρόνια η εγερτήριος δύναμη για διεκδίκηση μιας καλύτερης ζωής. Ομως γρήγορα διαψεύστηκαν οι ελπίδες, γιατί, όπως έλεγε η Ρόζα Λούξερμπουγκ, με τον αποκλεισμό της δημοκρατίας από την πολιτική ζωή καταστρέφονται οι ζωντανές πηγές κάθε πνευματικού πλούτου και προόδου. Είναι αυτό που και ο δικός μας Κορνήλιος Καστοριάδης με δυο λέξεις υποστήριζε: Σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα. Ομως δυστυχώς ο λενινισμός και ο σταλινισμός οδήγησαν τη μεγάλη χώρα σε άλλα μονοπάτια.

Στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ο Κόκκινος Στρατός απελευθερώνει τη μισή Ευρώπη και έχοντας νικήσει στην ιστορική μάχη του Βερολίνου σήμανε το τέλος του πολέμου υψώνοντας στο Ράιχσταγκ την κόκκινη σημαία της νίκης. Ακολουθεί ο Ψυχρός Πόλεμος και μια μακρά περίοδο ειρήνης. Ο τελευταίος ηγέτης της Σοβιετικής Ενωσης Μιχαήλ Γκορμπατσόφ, διαβλέποντας το αναπόφευκτο τέλος, διαλύοντας τη σοβιετική αυτοκρατορία χάρισε την ελευθερία σε εκατομμύρια ανθρώπους χωρίς να χυθεί αίμα. Αυτή την τεράστια συμβολή του δεν την αναγνώρισαν ποτέ οι συμπατριώτες του και τον αντικατέστησαν με τον ανεκδιήγητο Γέλτσιν, που ταπείνωσε και διέσυρε τη χώρα τους.

Φυσικά αυτό δεν αφαιρεί τις ευθύνες που έχουν οι νικητές του Ψυχρού Πολέμου. Ο βετεράνος της αμερικανικής διπλωματίας Τζόρτζ Κέναν το 1998 είχε πει: «Νομίζω ότι είναι η αρχή ενός νέου Ψυχρού Πολέμου. Είναι τραγικό λάθος». Αφορούσε την απόφαση των Αμερικανών για την επέκταση του ΝΑΤΟ. Ετσι δεν στάθηκε ικανή μια συνεννόηση της Ευρωπαϊκής Ενωσης με το ΝΑΤΟ για ένταξη της Ρωσίας σε ένα ευρύτερο σχήμα ευρωπαϊκής ασφάλειας.

Δυστυχώς όλα αυτά δεν εισακούστηκαν. Αυτό φυσικά δεν νομιμοποιεί τη βάρβαρη εισβολή στην Ουκρανία της δεσποτικής Ρωσίας του Πούτιν. Εδώ παραβιάζεται κάθε έννοια Διεθνούς Δικαίου. Η αναθεωρητική λογική που διέπει τον Πούτιν αλλά και τη γειτονική μας Τουρκία ανοίγει τον ασκό του Αιόλου. Είναι επιβεβλημένο και όλοι πρέπει να συνδράμουν να μην επικρατήσει αυτή η λογική στις διεθνείς σχέσεις. Το «δίκαιο» του ισχυρού πρέπει να ηττηθεί. Εδώ δεν χωρούν συμψηφισμοί και ουδετερότητες. Το Κίνημα Αλλαγής στο Ελληνικό και Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πήρε θέση. Εχει διαλέξει στρατόπεδο. Η παράταξή μας υπηρετεί αρχές και αξίες.

* Μέλος Πολιτικού Συμβουλίου στο Κίνημα Αλλαγής