Πατά το… κουμπί

Καθώς ο επιχειρηματίας πρόεδρος των ΗΠΑ συνεχίζει να «ξεπληρώνει τα γραμμάτιά του» στα πανίσχυρα επιχειρηματικά λόμπι της χώρας του που τον στήριξαν στην εκστρατεία του για την κατάληψη της εξουσίας, ο κόσμος πλησιάζει όλο και πιο πολύ σε έναν εμπορικό πόλεμο.

Το χειρότερο σενάριο που μπορούσε να συμβεί στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις με πλανητάρχη τον Τραμπ δείχνει πλέον όλο και πιο εμφανές: Ο Τραμπ επιβάλλει δασμούς στις αμερικανικές εισαγωγές χάλυβα και αλουμινίου και ο υπόλοιπος κόσμος απαντά με τα δικά του αντίμετρα.

Οι ΗΠΑ ανταπαντούν και το ντόμινο ξεκινά, κλιμακώνοντας έναν εμπορικό πόλεμο από τον οποίο στο τέλος κανείς δεν θα βγει κερδισμένος (εκτός ίσως μόνο βραχυπρόθεσμα από τις αμερικανικές επιχειρήσεις τις οποίες οι δασμοί έχουν στόχο να προστατεύσουν). Μια τέτοια εξέλιξη τελματώνει όπως είναι αναμενόμενο το διεθνές εμπόριο, αφαιρώντας πόντους από την ιδιαίτερα ευάλωτη σήμερα ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας.

Στο τέλος ζημιώνονται όμως και οι ΗΠΑ, αφού οι εισαγωγές τους καταρρέουν, οι τιμές των αγαθών αυξάνονται, η ομοσπονδιακή τράπεζα αυξάνει ταχύτερα τα επιτόκιά της, κατά συνέπεια και το κόστος δανεισμού, το δολάριο πάει ψηλότερα και όλα αυτά οδηγούν στην ύφεση.

Ακόμη όμως κι αν αυτό το δυσμενές σενάριο δεν συμβεί, ακόμη κι αν ο Τραμπ επιλέξει να περιορίσει την επιβολή των δασμών σε μερικές χώρες, οι επιπτώσεις της κίνησής του στο διεθνές εμπόριο είναι ήδη τρομερές.

Ο Αμερικανός πρόεδρος στήριξε επισήμως την απόφασή του σε μια έκθεση που είχε παραγγείλει πριν από λίγους μήνες στο αμερικανικό υπουργείο Εμπορίου προκειμένου να διαπιστωθεί αν οι εισαγωγές αλουμινίου και χάλυβα αποτελούν κίνδυνο για την εθνική ασφάλεια. Η έκθεση, δίνοντας μια ευρεία ερμηνεία στην εθνική ασφάλεια, κατέληξε ότι καθετί που αποδυναμώνει την οικονομική ευημερία των ΗΠΑ μπορεί να αποτελεί απειλή. Ομως αυτό δημιουργεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου επιτρέπει τη λήψη εμπορικών μέτρων όταν οι χώρες-μέλη του επικαλούνται λόγους εθνικής ασφάλειας, ωστόσο ελάχιστες το έπραξαν στο παρελθόν καθώς κάτι τέτοιο θα άνοιγε τον ασκό του Αιόλου, θα ενθάρρυνε δηλαδή χώρες με πιο σοβαρούς από τις ΗΠΑ λόγους εθνικής ασφάλειας να επιβάλλουν δασμούς. Ο Τραμπ πατά αυτό το κουμπί σήμερα και ο οποιοσδήποτε δικαιούται πλέον να πράξει το ίδιο.