Η εκδίκηση των υποτίτλων

Ενα ιστορικό γεγονός; Η μεγάλη ανατροπή; Μια σούπερ έκπληξη; Μια πρωτιά που αλλάζει τα δεδομένα; Ή μια στροφή των Οσκαρ στην παγκοσμιοποίηση και του αμερικανικού κοινού στους υπότιτλους;

Ολα αυτά μαζί θα μπορούσαν να είναι η αιφνιδιαστική -κόντρα στην πορεία του Βρετανού Μέντες- κυριαρχία του Κορεάτη Μπονγκ Τζουν-χο στα 92α Οσκαρ με την ταινία του «Παράσιτα». Θα μπορούσε, όμως, και να είναι ένα απλό, παροδικό, τυχαίο γλίστρημα της Academy of Motion Picture Arts and Sciences, όσο και αν τα οχτώ χιλιάδες μέλη της με χίλια δυο βάσανα κατάφεραν να πλησιάσουν μια κάποια πολυμορφία (εθνική, χρώματος και φύλου) και να πάψουν να είναι Τοο White. Θα μπορούσε, δηλαδή, του χρόνου πάλι ένα «Πράσινο Βιβλίο» να κερδίσει στο νήμα ένα «Ρόμα». Ο καιρός θα δείξει.

Ας χαρούμε, λοιπόν, την πρώτη ξενόγλωσση ταινία που κερδίζει στα 92 χρόνια του θεσμού το Οσκαρ καλύτερης ταινίας, δηλαδή το μεγάλο βραβείο – αν και κακώς ξεχνάμε ότι το 2012 το απολύτως γαλλικό «The Artist» του Μισέλ Χαζαναβίσιους είχε πάρει το ίδιο βραβείο, εκτός κι αν δεν μετράει επειδή ήταν… βουβή ταινία. Ας απολαύσουμε τον θρίαμβο του Μπονγκ Τζουν-χο, που μάζεψε και τα περισσότερα βραβεία της βραδιάς (πήρε ακόμα Οσκαρ διεθνούς ταινίας, σκηνοθεσίας και πρωτότυπου σεναρίου). Ακόμα κι αν τα «Παράσιτα» είναι πολύ… αμερικανιά για τα ευρωπαϊκά μας γούστα – παρ’ όλο που είχαν πάρει και τον Χρυσό Φοίνικα στις Κάνες.

Ακόμα κι αν προτιμούσαμε το «1917» ή ελπίζαμε ανοήτως ότι η αδικία που είχε συσσωρευθεί πάνω στον Σκορσέζε θα αποτινασσόταν λιγουλάκι. Υπήρχαν και κάποιοι, πάντως, που έβλεπαν λίγο καθαρότερα πού πήγαινε το πράγμα, με τα αμερικανικά ΜΜΕ να αποθεώνουν τον Μπονγκ Τζουν-χο και την ταινία του να σκίζει στο μποξ-όφις (ήδη έφτασε στα 40 εκατ. δολάρια στις ΗΠΑ, πάνω από 160 εκατ. παγκοσμίως και μια διασκευή της για μίνι σειρά ετοιμάζεται από την HBO).

Ο 50χρονος Κορεάτης φρόντισε, ειδικά στο βραβείο σκηνοθεσίας, να χαϊδέψει τους συνυποψηφίους του. «Οταν ξεκινούσα στο σινεμά είχα χαραγμένα στην καρδιά μου τα λόγια του μεγάλου Μάρτιν Σκορσέζε, “όσο πιο προσωπικό τόσο πιο δημιουργικό”, και μελετούσα τις ταινίες του», είπε. «Κι όταν οι Αμερικανοί δεν ήξεραν τις δικές μου, ο Κουέντιν Ταραντίνο τις έβαζε στις λίστες με τις αγαπημένες του».

Η ταινία του, μια σαρκαστική, γεμάτη ανατροπές, βίαιη παραβολή πάνω στο χάος που χωρίζει τις κοινωνικές τάξεις στην κατά τα άλλα πλούσια Νότια Κορέα, αλλά ευτυχώς κάθε άλλο παρά άσπρο-μαύρο, είναι και μια ενδιαφέρουσα πολιτική ψήφος της Ακαδημίας σε χρονιά εκλογών. Περιέργως πώς τα σχόλια για τον Τραμπ ήταν σχεδόν μηδενικά. Με την εξαίρεση του Μπραντ Πιτ -ή του λογογράφου του-, που φέτος κυριολεκτικά «τα ’σπασε». Παίρνοντας το αναμενόμενο βραβείο β’ ανδρικού ρόλου για το «Κάποτε στο… Χόλιγουντ» ο σταρ, πριν ευχαριστήσει τον Ταραντίνο και τα παιδιά του, που «του έμαθαν τα πάντα», είπε: «Μου είπαν ότι έχω μόνο 45 δευτερόλεπτα εδώ πάνω, που είναι 45 φορές περισσότερα από όσα έδωσε η Γερουσία στον Τζον Μπόλτον».

Αλλά και του Νεοζηλανδού Εβραίου Τάικα Γουατίτι του «Jojo Rabbit», που αφιέρωσε το Οσκαρ του για διασκευασμένο σενάριο σε «όλα τα αυτόχθονα παιδιά στον κόσμο, που θέλουν να κάνουν τέχνη», ενώ, πίσω στα παρασκήνια, θυμήθηκε τον Χίτλερ που παίζει (και σατιρίζει) στην ταινία του. «Αν κάποτε ήσουν ναζί, πήγαινες φυλακή. Τώρα είσαι ελεύθερος να κάνεις διαδηλώσεις σε πλατείες με τα φιλαράκια σου», είπε.

Κι αφού χάσαμε τον Σαμ Μέντες (το αντιπολεμικό του «1917», μετά τον θρίαμβο σε Χρυσές Σφαίρες και Bafta, περιορίστηκε σε τρία Οσκαρ, κανένα για τον ίδιο, φωτογραφίας στον θεό Ρότζερ Ντίκινς, μιξάζ ήχου και οπτικών εφέ), το ανθρωπιστικό σάλπισμα από τη σκηνή του Dolby Theatre του Λος Αντζελες ανέλαβε αυτός που, μεταξύ μας, το έχει πάρει κατ’ αποκοπή: ο Χοακίν Φίνιξ.

Το πρωί στους δρόμους (πότε για το κλίμα, πότε για τις κακόμοιρες τις αγελάδες), ο λαοφιλής και vegan ηθοποιός, με το Οσκαρ α’ ανδρικού ρόλου στα χέρια του χάρη στο «Τζόκερ» και με τη θεία «γλώσσα» της επιφοίτησης πάνω από το ωραίο του κεφάλι, είπε ανάμεσα σε άλλα:

«Για ό,τι κι αν μιλάμε, για την ανισότητα των φύλων, τον ρατσισμό, τα δικαιώματα των ομοφυλοφίλων, των ιθαγενών και των ζώων, κάνουμε αγώνα εναντίον της αδικίας. Αγωνιζόμαστε εναντίον της πεποίθησης ότι ένα έθνος, ένας λαός, μια φυλή, ένα φύλο, ένα είδος έχει το δικαίωμα να κυριαρχεί, να χρησιμοποιεί και να ελέγχει τους άλλους ατιμώρητα (…).

»Νιώθουμε ότι έχουμε το δικαίωμα να γονιμοποιούμε τεχνητά μια αγελάδα και να της κλέβουμε το μωρό όσο κι αν αυτή κλαίει σπαραχτικά. Να παίρνουμε το γάλα της, που προοριζόταν γι’ αυτό, και να το βάζουμε στον καφέ και τα δημητριακά μας (…). Σ’ όλη μου τη ζωή υπήρξα παλιοτόμαρο. Εγωιστής, σκληρός, δύσκολος στη συνεργασία. Είμαι ευγνώμων που μου δώσατε μια δεύτερη ευκαιρία. Τότε είμαστε στα καλύτερά μας, όταν υποστηρίζουμε ο ένας τον άλλο, όταν οδηγούμε ο ένας τον άλλο στην εξιλέωση».

• info: Τα «Παράσιτα» προβάλλονται στη χώρα μας για 18η εβδομάδα έχοντας συμπληρώσει 90.000 εισιτήρια και συνεχίζουν (από Seven Films).