Από τη μογγολική στέπα στους κομμουνιστές της Ινδονησίας

Η κυνηγός με τον αετό     ★★★☆☆

(The Eagle Huntress, Μεγ. Βρετανία, Μογγολία, ΗΠΑ, 2016, 87΄)

• σκηνοθεσία: Οτο Μπελ

Μπορεί ένα μικρό, δυναμικό, ονειροπόλο κορίτσι ν’ αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε τον κόσμο; Στο σκηνοθετικό ντεμπούτο του Οτο Μπελ, η 13χρονη Αϊσολπάν μπορεί και μαζί της ο θεατής ανεβαίνει ώς τα σύννεφα, με το βλέμμα και την ψυχή.

Η Αϊσολπάν μεγαλώνει στη νομαδική κοινότητά της, σε μια γιούρτα στα Ορη Αλτάι του Καζακστάν. Η φιλοδοξία της είναι να γίνει κυνηγός με αετό, ακολουθώντας την παράδοση της οικογένειας και του λαού της, η οποία, όμως, εδώ και 12 γενιές, δεν προβλέπει κορίτσια να διεκδικούν αυτή τη θέση.

Η Αϊσολπάν είναι σίγουρη πως θα τα καταφέρει και αγωνίζεται με πάθος και πυγμή, με την αμέριστη υποστήριξη του κυνηγού πατέρα της, που θεωρεί, απρόσμενα, ότι ένα κορίτσι μπορεί να καταφέρει ακριβώς ό,τι κι ένα αγόρι.

Δεν είναι τυχαίο ότι η «Κυνηγός με τον αετό» σημείωσε μεγάλη εμπορική επιτυχία στην Αμερική: η αισθητική και η θεματολογία της μοιάζουν βγαλμένες από την παράδοση της Disney, εκείνη που θέτει ένα παιδί μέσα σ’ ένα γερό οικογενειακό πλαίσιο και το φέρνει σε επαφή με τους σοφούς νόμους της Φύσης.

Μάλιστα, αν η ταινία έχει μία αδυναμία, αυτή είναι πως μοιάζει λιγότερο με ντοκιμαντέρ παρατήρησης και περισσότερο με εικονογράφηση ενός (ευπρόσδεκτου, ωστόσο) διδάγματος. Ομως το φιλμ, γυρισμένο στη μογγολική στέπα με τρόπο που κόβει την ανάσα, με τη βοήθεια γερανών και ντρόουνς, είναι τόσο ψυχαγωγικό και, με τον τρόπο του, πολιτικό, που δεν μπορείς παρά ν’ απογειωθείς μαζί του.

ΑΘΗΝΑΙΟΝ, ΑΘΗΝΑΙΟΝ CINEPOLIS,

ΑΣΤΥ, ΔΙΑΝΑ

Ονειρα γλυκά    ★★★☆☆

(Fai Bei Sogni, Ιταλία, Γαλλία, 2016, 134΄)

• σκηνοθεσία: Μάρκο Μπελόκιο
• ηθοποιοί: Βαλέριο Μαστραντρέα, Μπερενίς Μπεζό, Νικολό Κάμπρας, Γκουίντο Καπρίνο, Εμανουέλ Ντεβός

Ο Μάρκο Μπελόκιο διασκευάζει το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα του δημοσιογράφου Μάσιμο Γκραμελίνι και το αφιερώνει στην Ιταλίδα Μάνα, μ’ ένα φιλμ που άνοιξε το τελευταίο Δεκαπενθήμερο Σκηνοθετών στις Κάνες. Στα τέλη του 1960, ο εννιάχρονος Μάσιμο ζει την ευτυχία με τη μαμά του: χορεύουν μαζί τουίστ και απολαμβάνουν αγκαλιά δεύτερες σειρές τρόμου στην τηλεόραση. Ωσπου η μητέρα του φεύγει με τη βιαιότητα του θανάτου. Μπόλικα χρόνια αργότερα, τη δεκαετία του 1990, ο ενήλικος Μάσιμο, δημοσιογράφος πια, εμφανίζει τον αντίκτυπο ενός τέτοιου τραύματος, τόσο στη δουλειά του όσο και στη σχέση του με τη γλυκύτατη και υπομονετική γιατρό Ελίζα της Μπερενίς Μπεζό σε μια τρυφερή και λαμπερή ερμηνεία.

Ακολουθώντας, ως συνήθως, τη δομή του ψηφιδωτού, ο Μπελόκιο μιλά για την απώλεια, την οικογένεια και τους καλά κρυμμένους κώδικες επικοινωνίας, για τη θρησκεία, μαζί με τα διακριτικά αλλά εύστοχα πολιτικά του σχόλια, σ’ ένα φιλμ ωστόσο μονοεπίπεδο, κάτι σαν ένα πιο σοφιστικέ «Πέπερμιντ». Η συναισθηματική νοημοσύνη του, με τη βοήθεια της γεμάτης ζεστασιά φωτογραφίας του Ντανιέλε Τσιπρί, κερδίζει τη συμπάθεια του θεατή, αλλά το πολύ πιο ατμοσφαιρικό, σινεφιλικό, πλούσιο και με το γνώριμο διαβρωτικό χιούμορ του Μπελόκιο πρώτο μέρος δίνει τη θέση του στο κοινότοπο κι επιφανειακά ψυχαναλυτικό δεύτερο. Μια ωδή στη Μητέρα δεν μπορεί παρά να συγκινεί, αλλά το «Ονειρα γλυκά» μοιάζει πιο συγκροτημένο και λιγότερο δημιουργικό από το δικό του «Αίμα από το αίμα μου» που στην Ελλάδα βγήκε μόλις την περασμένη εβδομάδα.

ΝΙΡΒΑΝΑ, ΚΗΦΙΣΙΑ CINEMAX,

ΑΤΤΑΛΟΣ, ΑΙΓΛΗ

Η όψη της σιωπής    ★★★★½☆

(The Look of Silence, Δανία, Ινδονησία, 2014, 103΄)

• σκηνοθεσία: Τζόσουα Οπενχάιμερ

Τιμημένο με το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στη Βενετία το 2014, το ντοκιμαντέρ του Οπενχάιμερ είναι η φιλοσοφική συνέχεια του αριστουργηματικού «The Act of Killing», καθώς κινείται στην ίδια θεματολογία και το ίδιο γεωγραφικό και πολιτικό πλαίσιο.

Στη σύγχρονη, απολυταρχική Ινδονησία, ένας νέος άντρας δουλεύει ως οπτομέτρης, εξετάζει τα μάτια των πελατών του και τους εξασφαλίζει γυαλιά. Με αυτή τη δικαιολογία, ξεκινά να επισκέπτεται έναν έναν τους ανθρώπους που, στη σφαγή του ενός εκατομμυρίου «κομμουνιστών» το 1965, με εντολές του τότε νέου δικτατορικού καθεστώτος, δολοφόνησαν και τον αδελφό του.

Ο ήρωας κάθεται απέναντί τους, τους δοκιμάζει φακούς στα μάτια και τους προκαλεί σε μια συζήτηση. «Εσείς το ’65 σκοτώσατε πολλούς; Με ποιον τρόπο; Για ποιον λόγο; Πώς νιώθετε γι’ αυτό;» Κι εκείνοι μιλούν.

Τόσο απλά, μπροστά στην κάμερα που βρίσκεται εκεί «ινκόγκνιτο», αφηγούνται τα συμβάντα, εξηγούν τη διαδικασία, με εφιαλτικό χαμόγελο και ανατριχιαστική αυτοπεποίθηση, μια κι εξακολουθούν να βρίσκονται στην εξουσία.

Κι έτσι καταφέρνει ο Οπενχάιμερ, αποστασιοποιημένα μέχρι το συγκινητικό φινάλε του, σιωπηλά και ήρεμα, μ’ έναν πραγματισμό επώδυνο, να μας πείσει ότι αυτό που βλέπουμε δεν είναι παράσταση σουρεαλιστική, αλλά η σημερινή αλήθεια μιας σύγχρονης χώρας που υποφέρει.

Η μέρα των ηρώων    ★½☆☆☆☆

(Patriots Day, ΗΠΑ, 2016, 133΄)

• σκηνοθεσία: Πίτερ Μπεργκ
• ηθοποιοί: Μαρκ Γουόλμπεργκ, Μισέλ Μόναχα, Τζέι Κέι Σίμονς, Κέβιν Μπέικον, Τζον Γκούντμαν

Ειδικός στα αμερικανικά ηρωικά blockbusters, όπως το «Battleship» ή το «Deepwater Horizon», ο Πίτερ Μπεργκ παρουσιάζει ξανά τη γνώριμη (και πάντα πετυχημένη στα ταμεία) συνταγή: άφθονοι κομπάρσοι – θεαματικά εφέ – έντονη δράση – ένας «κανονικός» άνθρωπος που σώζει την ημέρα.

Το θέμα είναι το ανθρωποκυνηγητό στην αναζήτηση των δραστών, αμέσως μετά την αληθινή τρομοκρατική επίθεση στον Μαραθώνιο της Βοστόνης το 2013. Οταν όμως κεντρικός ήρωας είναι ο Μαρκ Γουόλμπεργκ ως αστυνομικός, δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας.

Διπλή εκδίκηση     ★☆☆☆☆

(The Assignment, ΗΠΑ, Γαλλία, Καναδάς, 2016, 95΄)

• σκηνοθεσία: Γουόλτερ Χιλ
• ηθοποιοί: Μισέλ Ροντρίγκες, Σιγκούρνεϊ Γουίβερ, Τόνι Σαλούμπ, Κέιτλιν Γκέραρντ

Ο παλαίμαχος της δράσης, παραγωγός (των πρώτων «Alien») και σκηνοθέτης (θαυμάσιος στο «The Warriors») Γουόλτερ Χιλ παρουσιάζει ένα γκανγκστερικό θρίλερ που αν ήταν ακόμα λίγο χειρότερο, θα ήταν έως και απολαυστικό.

Η γιατρός Τζέιν εκδικείται τον πληρωμένο δολοφόνο Φρανκ Κίτσεν για τον θάνατο του αδελφού της, υποβάλλοντάς τον σε εγχείρηση αλλαγής φύλου.

Ετσι είναι τώρα η Φρανκ που αναζητά εκδίκηση, με τη μορφή της Μισέλ Ροντρίγκες με full frontal γυμνό και ως άντρας και ως γυναίκα. Ελαφρώς ιντριγκαδόρικο, πολύ ανόητο, ασύλληπτα κακοπαιγμένο θρίλερ, δυστυχώς ούτε καν αρκετά ακραίο ώστε να πάει προς το καλτ.