Ο κόσμος ως άθυρμα

Πριν από αρκετά χρόνια ένα τσούρμο αγόρια, όχι πάνω από δέκα ή έντεκα χρόνων, έπαιζαν με ένα μωρό κατά μήκος ενός συρμού τρένου στην Αγγλία, πετώντας το σαν μπάλα το ένα στα χέρια του άλλου, ώσπου το έριξαν στις ράγες για να πεθάνει σύντομα με φριχτό τρόπο. Τα παιδιά αυτά διασκέδαζαν, αυτό ήταν το κίνητρό τους, δεν παρακινήθηκαν από κάποιο εγνωσμένο μίσος για το ανυπεράσπιστο πλάσμα, αλλά επιστράτευσαν την αγριότητα ως μιμητικό καύσιμο, προσομοιώνοντας στην πράξη τους την αδρεναλίνη των εικονικών φόνων που διέπρατταν στα βίαια video games που έπαιζαν στα σπίτια τους.

Στα σπίτια που οι γονείς των παιδιών του κόσμου παίζουν κι αυτοί τα δικά τους παιχνίδια στο σήμερα, σερφάροντας αδιάκοπα στο διαδίκτυο, τζογάροντας, παίρνοντας κάθε είδους ναρκωτικά, για να μη μιλήσουμε για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης ως υποκατάστατο συνομιλητή, ως παιχνίδι αποσύνδεσης από τη δύσκολη πραγματικότητα και από τον ανυπόφορο εαυτό ή τον αβάσταχτο Αλλο.

Παίζουν λοιπόν οι μεγάλοι, μουδιασμένοι, ματαιωμένοι, εξουθενωμένοι από τη μιζέρια, τα τσακισμένα όνειρα, την απομάγευση, τη μοναξιά, παίζουν και τα παιδιά χωρίς όριο με τα κινητά τους ταπεινώνοντας στα σόσιαλ το ένα το άλλο χωρίς αυτό να αντιμετωπίζεται ως ακραία παθογένεια, παρά μόνον υποκριτικά. Το νέο play ground της αστικής κοινότητας που περιλαμβάνει μικρούς και μεγάλους είναι αυτή η υπεράριθμη αρένα, όπου συναντιούνται σε ένα παραμεθόριο υπερσημείο οι ψηφιακές ταυτότητες για να χαθούν και να επιστρέψουν πάλι εκεί, ως ψευδοεαυτοί πλέον, γιατί όπου και να βρίσκονται οι άνθρωποι, στα σπίτια τους, στους δρόμους, στις δουλειές τους ή στις αγορές, φέρουν μέσα τους το χάος εντός του οποίου παριστάνουν πως ζουν, όντας πια μετέωροι κάτοικοι του Τίποτα, ενός Τίποτα που ζαλίζει σαν εφιαλτικό λούνα παρκ.

Αν ο κόσμος ήταν κάποτε αυτός που μαζί με την αθλιότητα, την αιματοχυσία και το Αουσβιτς παρέμενε ωστόσο ακόμα ένας τόπος άξιος να διερευνηθεί και να αποκαλυφθεί αναδυόμενος ως νόημα, ως δώρο, ως αναστοχασμός, δεν είναι πια ένας τέτοιος κόσμος. Από τη μικροκλίμακα του φόνου ως παιχνίδι από παιδιά, ζοφερό απότοκο της ψυχικής συρρίκνωσης και της άμβλυνσης της σκέψης ως ικανότητας επεξεργασίας του θυμικού και όχι μόνο, φτάσαμε στην εκθετικά επικίνδυνη πρόσληψη και αντιμετώπιση της ανθρώπινης οντότητας ως αθύρματος.

Οταν ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών οραματίστηκε τη Γάζα ως θέρετρο, έχουμε περάσει στα απόνερα του ιστορικού χρόνου, σε μια παράξενη ακτή όπου εκατομμύρια άνθρωποι πετάγονται σαν απόβλητα προκειμένου να χτιστούν στη γη που κάποτε τους ανήκε επαύλεις πολυτελείας. Οταν δηλώνει πως θα αρπάξει ό,τι του καπνίσει, απ’ τα πετρέλαια της Βενεζουέλας μέχρι τη Γριλανδία, και δεν κουνιέται φύλλο, όπως και στην περίπτωση του εγκληματία πολέμου Νετανιάχου, που ταξιδεύει εκτός Ισραήλ και δεν συλλαμβάνεται, αναρωτιέται κανείς σε ποιο βαθμό καταλύονται παγκοσμίως πανίσχυροι θεσμοί και κεκτημένα ανθρώπινα δικαιώματα αιώνων. Δεν θα δικάζονται οι εγκληματίες πολέμου, δεν θα λογοδοτούν οι εκάστοτε αλιτήριοι ηγέτες, δεν θα αυτοκτονούν ποτέ οι ίδιοι ή οι συνέταιροί τους όπως συνέβαινε κάποτε, αντίθετα θα κομπάζουν καταπίνοντας ανθρώπους στη βορβορώδη καταπιόνα τους, όπως σ’ αυτό που έγραψε ο Χάινερ Μίλερ στον «Ηρακλή»¹: «Τον Ηρακλή σας τον καταβρόχθισα. Ξεστράτισε στον λαβύρινθο των εντέρων μου. Από το έρκος των δοντιών μου βγήκε η τελευταία λέξη του. Εγώ είμαι το λιοντάρι της Νεμέας. Στην κοιλιά μου υπάρχει χώρος για τρεις Θήβες».

Υποσημείωση:
1. Η ερμηνεία των λόγων του Μίλερ από εμένα είναι υποκειμενική, αυτό που χρησιμοποιώ είναι η ριζοσπαστική δύναμη της εικόνας, όχι τα ονόματα.

*Συγγραφέας