Η μεγαλύτερη μεταρρύθμιση που πρέπει να γίνει είναι η ριζική αλλαγή του πολιτικού DNA της χώρας μας. Η εθνική συνεννόηση μέχρι σήμερα θεωρείται «παζάρι» θέσεων και κυβερνητικών πόστων μεταξύ των μερών που συνδιαλέγονται. Ενώ εκείνος που «ζητά» την εθνική συναίνεση συνήθως βρίσκεται στο χείλος του γκρεμού, πολιτικά και κυβερνητικά.
Και το χειρότερο, να μην προτίθεται κανείς να αλλάξει ουσιαστικά το εκλογικό σύστημα διότι αυτό διασφαλίζει το πρώτο κόμμα να ταμπουρώνεται πίσω από την αριθμητική υπεροχή που του διασφαλίζει το ελληνικής «έμπνευσης» εκλογικό σύστημα. Ετσι η δυνατότητα συνεργασιών επί προγραμματικών θέσεων που θα δεσμεύει το σύνολο του πολιτικού κόσμου είναι ακατόρθωτη για τη χώρα μας, όταν διαχρονικά η πολιτική πρακτική των προγραμματικών συμφωνιών εφαρμόζεται με δημοκρατικές διαδικασίες από τη Γερμανία έως και την Πορτογαλία.
Είναι δε τραγικό όταν η χώρα μόλις έκανε ένα βήμα πίσω πριν πέσει στον γκρεμό του Grexit, όταν οι διεθνείς εταίροι βρίσκουν συναινετικές λύσεις για την οικονομία και διεθνή θέματα, όπως εκείνο της Συρίας, όταν τα διεθνή κεφάλαια ψάχνουν κερδοφόρες επενδυτικές δυνατότητες στη χώρα μας, όταν οι παραγωγικές δυνάμεις της χώρας αγωνίζονται να σταθούν στην οικονομία, όταν οι πολίτες της χώρας μας έχουν στεγνώσει από εισοδήματα και από εμπιστοσύνη προς τα κόμματα και τους πολιτικούς, όταν χρειάζονται ριζικές μεταρρυθμίσεις που θα βοηθήσουν τη χώρα να ξανασταθεί στα πόδια της με νέες παραγωγικές προτεραιότητες, τα κόμματα να «αναπτύσσουν φοβικό σύνδρομο συνεννόησης» αντί του «εθνικού συνδρόμου».
Σήμερα δυστυχώς βρισκόμαστε στη φάση τού «όλα εδώ πληρώνονται» και ο κ. Τσίπρας το καταλαβαίνει σε καθημερινή βάση πολύ καλά… και του «δεν δίνουμε τίποτα άλλο, αρκετά δώκαμε» που το προτάσσουν τα κόμματα που ήδη διακυβέρνησαν.
Αν δεν ξεκολλήσει όμως το πολιτικό σύστημα από αυτές τις «αγκυλώσεις» θα αναπτυχθούν παράπλευρες δυνάμεις κυρίως οικονομικές που θα αναλάβουν την εξέλιξη του παραγωγικού μοντέλου και των δυνατοτήτων της χώρας, χωρίς το πολιτικό σύστημα να μπορεί να τις παρακολουθήσει. Επίσης, μεσούσης της πολυεπίπεδης ευρωπαϊκής κρίσης οι κεντρικές πολιτικές δυνάμεις, παράλληλα με την αλλαγή της σημερινής αρχιτεκτονικής της Ε.Ε., θα προσπαθήσουν να πετύχουν και τη νέα πολιτική και ιδεολογική αρχιτεκτονική.
Αν αυτό είναι καλό ή όχι αξιολογείται βάσει των πολιτικών και ιδεολογικών επιλογών του καθενός. Αν δεν αξιολογηθούν οι εξελίξεις αυτές θα οδηγηθούμε σε πολυδιάσπαση του πολιτικού συστήματος το οποίο, αν συνεχίσει τη μεταξύ του ασυνεννοησία, θα παραγκωνιστεί από την ίδια την κοινωνία και κυρίως από τους νέους ανθρώπους.
Μπροστά μας υπάρχουν σοβαρά εθνικά ζητήματα, ετήσιοι προϋπολογισμοί (2016-20), ασφαλιστικό, φορολογικό, αναπτυξιακές πολιτικές, παιδεία, ζητήματα εξωτερικής πολιτικής, διαπραγματεύσεις για το δημόσιο χρέος, ζητήματα που κανείς δεν αμφισβητεί ότι αποτελούν την ουσία του νέου παραγωγικού και αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας.
Ο κ. Τσίπρας φυσικά έχει την πλήρη ευθύνη και πρέπει να κατανοήσει ότι η προσπάθεια για εθνική συνεννόηση δεν είναι μια a la cart πολιτική αλλά μια διαρκής και επίπονη διαδικασία, δεν γίνεται για να συσπειρωθεί η κομματική του κοινοβουλευτική ομάδα, δεν γίνεται για να τη στήσει επικοινωνιακά στους κοινοβουλευτικούς εταίρους, δεν αποσκοπεί να περιοριστεί ο κοινωνικός και κοινοβουλευτικός διάλογος στα μεγάλα ζητήματα, δεν μπορεί να καταλήγει στην προσωπική κεφαλαιοποίηση των αποτελεσμάτων της συναίνεσης αλλά σε εθνική διαπραγματευτική ενίσχυση.
Επίσης οι μεταρρυθμίσεις και παρεμβάσεις πρέπει πλέον να αποσκοπούν και στο παραγωγικό δυναμικό της χώρας και όχι μονομερώς σε εκείνο που έχει παραγκωνιστεί λόγω της κρίσης ή προστατεύεται από συντεχνίες, στρώματα που αποτελούσαν μέχρι σήμερα και την εκλογική βάση του ΣΥΡΙΖΑ. Και από την άλλη πλευρά τα πολιτικά κόμματα που έχουν τις επιφυλάξεις τους ή και την αρνητική τους διάθεση πρέπει να γνωρίζουν από την εμπειρία τους ότι εκείνος που έχει θέσεις και στρατηγική δεν ενσωματώνεται εκ των πραγμάτων, όμως αντίθετα κατοχυρώνεται στα μάτια του κόσμου αλλά και των Ευρωπαίων εταίρων.
Οι κίνδυνοι για τη χώρα μας είναι πολλοί. Ο φόβος ως μέσον αντιμετώπισης των κινδύνων όμως είναι δική μας επιλογή, είναι του πολιτικού συστήματος που δεν θέλει να επωμιστεί, και μάλιστα μετά τη «δημοψηφίσματος εποχή» που επιβάρυνε τη χώρα μας, πολλαπλάσια βάρη από εκείνα που είχε μέχρι τις αρχές του 2015.
Ομως δεν υπάρχουν πολλές επιλογές. Ή Συνεργασία/Συνεννόηση σε κοινοβουλευτικό επίπεδο και πολιτικό επίπεδο με όρους ειλικρινείς ή κυβέρνηση εθνικής ενότητας (οικουμενική) οι αποφάσεις της οποίας θα λαμβάνονται βάσει της κοινής ατζέντας με τους εταίρους, στην ουσία δηλαδή είναι μια «εργαστηριακού τύπου» διακυβέρνηση της χώρας, ενώ η επανάληψή της θα είναι μοναδική στις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, ή εκλογές με τους πολίτες αμέτοχους και αποκαρδιωμένους!!!
Ολοι πλέον έχουμε την εμπειρία σε όλες τις λύσεις που υπάρχουν διότι όλες έχουν δοκιμαστεί. Δεν υπάρχει κάποιος που να μην τις ξέρει… αλλά και γνωρίζει τα αποτελέσματά τους για τα κόμματα και κυρίως για τη χώρα και τους ίδιους τους πολίτες.
*πρ. ευρωβουλευτής, βουλευτής και υπουργός (2004-2012)
