Επειτα από δύο χρόνια αναμονής για την κατάθεση ενός νομοσχεδίου για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, το αρμόδιο υπουργείο Εσωτερικών, αφού διαβουλεύτηκε ουσιαστικά μόνο με τον εαυτό του, παρουσίασε τελικά τον «Κλεισθένη Ι». Η Αυτοδιοίκηση με ελπίδα ανέμενε την κατάθεση ενός ολοκληρωμένου θεσμικού πλαισίου, που θα την καθιστούσε ουσιαστικό μοχλό ανάπτυξης και αποτελεσματικότερη στην επίλυση των προβλημάτων των τοπικών κοινωνιών.
Η ελπίδα μας αντικαταστάθηκε από την έκπληξη και την απογοήτευση. Η πρόταση της κυβέρνησης ήταν πολύ συγκεκριμένη και, με τα δικά της δεδομένα, στοχευμένη.
Ολα τα θεσμικά ζητήματα παραπέμπονται σε μία επιτροπή, που ΘΑ συσταθεί. Αφού ολοκληρώθηκε η «διά διαρροών διαβούλευση», η κυβέρνηση κατέθεσε ένα νομοσχέδιο με κυρίαρχο στοιχείο την αλλαγή του εκλογικού νόμου.
Το υπάρχον εκλογικό σύστημα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης χρειάζεται βελτιώσεις σε μια θεσμική βάση, που θα αναδεικνύει το δικαίωμα των τοπικών κοινωνιών να ορίζουν τις τοπικές υποθέσεις.
Μια μεγάλη αλήθεια είναι ότι τα βασικά στοιχεία για την επίτευξη των στόχων μιας συγκροτημένης τοπικής πολιτικής είναι η αποτελεσματική διοίκηση, η σταθερότητά της και η κυβερνησιμότητα των δήμων.
Οι στόχοι αυτοί έχουν έναν και μόνο κοινό παρονομαστή: τη βελτίωση της καθημερινότητας των πολιτών, καθώς και του επιπέδου των υπηρεσιών που απολαμβάνουν.
Τα αποτελέσματα αυτά μπορούν να επιτευχθούν, μόνο αν επιλυθούν οι αγκυλώσεις της πολυνομίας και της διάχυσης αρμοδιοτήτων, που επικρατούν ακόμη.
Δυστυχώς, η πρόταση που κατατέθηκε, χωρίς να προωθεί καμία μεταρρύθμιση, επικεντρώνεται σε μηχανιστικές λογικές διάσπασης και κατακερματισμού της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Το προτεινόμενο σύστημα προβλέπει η επιλογή του δημάρχου και του πολιτικού του προγράμματος να γίνεται με την απόλυτη πλειοψηφία των πολιτών, είτε στον πρώτο γύρο είτε στον δεύτερο.
Την επόμενη, όμως, μέρα καλεί τον εκλεγμένο δήμαρχο να διαπραγματευτεί το πρόγραμμα που ενέκριναν οι δημότες, με απόλυτη πλειοψηφία, με τους δημοτικούς συμβούλους των υπόλοιπων συνδυασμών, οι οποίοι προφανώς δεν το συμμερίζονται, αλλά ίσως έχουν και κάθε λόγο να εμποδίσουν την υλοποίησή του προκειμένου να διεκδικήσουν από καλύτερη θέση τη διοίκηση του δήμου στις επόμενες εκλογές.
Ποιοι θα ζημιωθούν σε μια τέτοια περίπτωση; Και βέβαια οι πολίτες, που θα βλέπουν τα προβλήματα να μένουν άλυτα και τα θέματα κολλημένα στο δημοτικό συμβούλιο, στον βωμό της προσπάθειας εξεύρεσης συνεννοήσεων, βασισμένων κάθε φορά σε περιστασιακές και προσωπικές φιλοδοξίες.
Η κυβέρνηση, με την πρότασή της, επιδεικνύει πλήρη έλλειψη βούλησης για μεταρρυθμίσεις, που θεσμικά ζητάει η Αυτοδιοίκηση και όφειλαν να γίνουν.
Με την πρότασή της καθιστά, εντέλει, αφερέγγυο τον θεσμό της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ώστε να τον μετατρέψει σε ελεγχόμενο παράρτημα της κεντρικής εξουσίας, με διορισμένους εκτελεστικούς γραμματείς.
Αυτό που οφείλει να κάνει η Πολιτεία είναι να εξασφαλίσει τα κατάλληλα εργαλεία, ώστε το πρόγραμμα που επιλέγουν με την απόλυτη πλειοψηφία τους οι τοπικές κοινωνίες να μπορεί να υλοποιηθεί χωρίς προσκόμματα και ατέρμονες γραφειοκρατικές καθυστερήσεις.
Αυτό που ζητάμε είναι ένα νομοσχέδιο που θα λαμβάνει υπόψη τα πραγματικά προβλήματα της Αυτοδιοίκησης, θα θεσμοθετεί την πραγματική αποκέντρωση, την πολυεπίπεδη διακυβέρνηση και τη μεταρρύθμιση του κράτους, που έχει ανάγκη η χώρα και οι πολίτες.
Αυτό είναι που αποτελεί ζητούμενο για τη χώρα μας και μια προϋπόθεση για να βγούμε από την κρίση.
* Δήμαρχος Παλλήνης
