Η λίστα με τους κινδύνους που αντιμετωπίζει η διεθνής οικονομία και ιδιαίτερα το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα είναι μεγάλη: Σε μακροεπίπεδο, δασμοί και γεωπολιτική αστάθεια, χαμηλή παραγωγικότητα, χαμηλοί ρυθμοί ανάπτυξης και στασιμότητα ή ύφεση, κρατικό χρέος σε ιστορικά υψηλά επίπεδα ταυτόχρονα με τη γενικευμένη αύξηση των στρατιωτικών δαπανών· όσον αφορά το χρηματοπιστωτικό σύστημα, «φούσκες» επί «φουσκών» (στις μετοχές -ιδιαίτερα των εταιρειών υψηλής τεχνολογίας-, στα ομόλογα και τα κρυπτονομίσματα), νέα χαλάρωση των μηχανισμών εποπτείας των αγορών, άγνωστης έκτασης έκθεση του επίσημου τραπεζικού τομέα στον σκιώδη τραπεζικό τομέα, διλήμματα πολιτικής επιτοκίων για τις κεντρικές τράπεζες μπροστά στον δίδυμο κίνδυνο ύφεσης και νέου πληθωριστικού κύματος.
Ωστόσο, οι αγορές δείχνουν να μην… καταλαβαίνουν τίποτα. Από την ιστορία ύστερα από την κρίση του 2008 έχουν πάρει το λάθος μάθημα πως όλα αντιμετωπίζονται – οι κεντρικές τράπεζες θα σπεύσουν να μειώσουν επιτόκια ή και να αναλάβουν σε μεγάλη έκταση τα «ανοίγματα» του ιδιωτικού τομέα. Εξάλλου, η χρηματιστικοποίηση έχει δημιουργήσει ένα καθεστώς κερδοφορίας που στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στη δημιουργία υπεραξιών στον χρηματοπιστωτικό τομέα – επομένως δεν μπορεί αυτή η μηχανή κερδοφορίας να σταματήσει ή να πράξει ορθολογικά.
Κανόνια
Σε έναν κίνδυνο αντιδρούν βίαια: στα «κανόνια» ή στον κίνδυνο «κανονιών» – γιατί τότε μπορεί να πυροδοτηθεί το «ντόμινο» και να βγει εκτός ελέγχου. Οπως έγινε από την Πέμπτη, όταν αποκαλύφθηκαν τα «ανοίγματα» δύο περιφερειακών τραπεζών των ΗΠΑ: της Zions και της Western Alliance.
Ακόμη και τότε όμως, εξαντλούνται τα περιθώρια για να κλείσει η «εστία» και επανέρχεται η ψυχραιμία: business as usual…
Παρ’ όλα αυτά, ένας δείκτης που φανερώνει τη συσσώρευση κινδύνων, επισφαλειών και ρίσκων είναι η εντυπωσιακή, ιστορικών διαστάσεων άνοδος της τιμής των «ευγενών»* μετάλλων. Με «βασιλιά» τον χρυσό και… «αγία τριάδα» τον χρυσό, το ασήμι και την πλατίνα, καταγράφουν ποσοστά αύξησης πάνω από 60% από την αρχή του έτους (βλέπε σχετικό πίνακα). Η συντονισμένη άνοδός τους σε τέτοια επίπεδα είναι ο ασφαλής δείκτης της τεράστιας επισφάλειας που ζει και… βασιλεύει κάτω από την επιφάνεια ή, αν θέλετε, πίσω από τη βιτρίνα της διεθνούς οικονομίας…
*Τα «ευγενή» μέταλλα είναι ανθεκτικά στη διάβρωση και την οξείδωση και με μεγάλη σπανιότητα. Τα κυριότερα είναι ο χρυσός, η πλατίνα, το ασήμι, το παλλάδιο, το ρόδιο, το ρουθήνιο, το όσμιο και το ιρίδιο.
