Η οικονομία της Ευρώπης παρουσιάζει μέτρια ανάπτυξη μετά από μήνες στασιμότητας

Η ευρωπαϊκή οικονομία αναπτύχθηκε μέτρια το τελευταίο τρίμηνο, ξεπερνώντας τους μήνες στασιμότητας ή συρρίκνωσης, καθώς τα υψηλότερα επιτόκια που στοχεύουν στην  καταπολέμηση του πληθωρισμού καθιστούν ακριβότερο για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις το δανεισμό, τις επενδύσεις και τις δαπάνες.

Οι 20 χώρες που χρησιμοποιούν το ευρώ και τα 346 εκατομμύρια άτομα τους σημείωσαν αύξηση 0,3% την περίοδο Απριλίου-Ιουνίου, ανέφερε τη Δευτέρα η Eurostat. Πρόκειται για βελτίωση σε σχέση με τη μηδενική ανάπτυξη το πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους και μια ελαφρά πτώση το τέταρτο τρίμηνο του περασμένου έτους, αλλά όχι σημαντική.

Μια αναθεώρηση αύξησε τα στοιχεία για το πρώτο τρίμηνο από μια πτώση 0,1%, εξαλείφοντας δύο συνεχόμενα τρίμηνα πτώσης της παραγωγής. Ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη, εν τω μεταξύ, συνέχισε τη σταδιακή πτώση του, υποχωρώντας στο 5,3% τον Ιούλιο από 5,5% τον Ιούνιο.

Η οικονομική ανάπτυξη της Ευρώπης ενισχύθηκε κατά 0,5% στη Γαλλία και 0,4% στην Ισπανία, όπου ο χαμηλότερος πληθωρισμός βοήθησε στην αύξηση της καταναλωτικής ισχύος. Η ανάπτυξη στη Γαλλία, ωστόσο, αυξήθηκε λόγω μιας ιδιαιτερότητας: την παράδοση ενός πολύ τεράστιου ενός κρουαζιερόπλοιου. Αυτή η στατιστική ιδιορρυθμία είναι σχετικά παραπλανητική ως προς τον ρυθμό ανάπτυξης της Γαλλίας, αλλά ελάχιστα συγκαλύπτει την αδύναμη ζήτηση για αγαθά στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης.

Η μεγαλύτερη ανάπτυξη καταγράφηκε από την Ιρλανδία στο 3,3%. Τα στοιχεία ανάπτυξης της χώρας συχνά παρουσιάζουν μεγάλες διακυμάνσεις λόγω των μεγάλων διεθνών εταιρειών που έχουν την έδρα τους εκεί.

Η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, η Γερμανία, δυσκολεύτηκε το δεύτερο τρίμηνο, καταγράφοντας μηδενική ανάπτυξη μετά από δύο συνεχόμενα τρίμηνα πτώσης της παραγωγής, καθώς αντιμετώπιζε το υψηλό ενεργειακό κόστος που συνδέεται με τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Η Ευρώπη εξακολουθεί να παλεύει με τους μετασεισμούς της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, με τη Μόσχα να διακόπτει το μεγαλύτερο μέρος του φυσικού αερίου της στην ήπειρο, αυξάνοντας απότομα τις τιμές για τα καύσιμα και την ηλεκτρική ενέργεια που παράγει.

Στη Γερμανία, την παραγωγική δύναμη της Ευρώπης, ο αντικαγκελάριος και υπουργός Οικονομίας Ρόμπερτ Χάμπεκ έχει προτείνει τον περιορισμό των τιμών της ενέργειας για τη βιομηχανία με τη βοήθεια της κυβέρνησης.

Τα χειρότερα από την άνοδο των τιμών έχουν παρέλθει, αλλά το κόστος είναι ακόμα υψηλότερο από ό,τι πριν από την έναρξη του πολέμου. Η ενέργεια έχει εξασθενίσει ως κύριος μοχλός του πληθωρισμού, αλλά οι αυξήσεις των τιμών πλήττουν τους Ευρωπαίους όταν ψωνίζουν είδη παντοπωλείου, ρούχα και άλλα, και η ανάκαμψη για εταιρείες παροχής υπηρεσιών όπως ξενοδοχεία και εστιατόρια που υπέστησαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19 έχει κάνει τον κύκλο της.

Τα ταξίδια αναψυχής, ειδικά στις μεσογειακές χώρες που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό, αναμένεται να στηρίξουν την ανάπτυξη το τρίτο τρίμηνο καθώς οι άνθρωποι συρρέουν στις παραλίες για τις καλοκαιρινές τους διακοπές στην Ελλάδα, την Ισπανία και την Ιταλία, παρά τα πρόσφατα κύματα καύσωνα και τις πυρκαγιές. Εκτός από αυτό, οι προοπτικές για το υπόλοιπο του έτους είναι υποτονικές.

Ένα άλλο πρόβλημα στην οικονομία είναι η ραγδαία σειρά αυξήσεων των επιτοκίων που ακολουθεί η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για να μειώσει τον πληθωρισμό.

Η ΕΚΤ έκανε την ένατη συνεχόμενη άνοδό της την Πέμπτη, φέρνοντας το βασικό της επιτόκιο καταθέσεων από μείον 0,5% σε 3,75% μέσα σε μόλις ένα χρόνο, ρυθμό ρεκόρ από τη δημιουργία του ευρώ το 1999. Το αποτέλεσμα ήταν υψηλότερα επιτόκια στεγαστικών δανείων και ακύρωση κατασκευαστικών σχεδίων λόγω ακριβής ή μη διαθέσιμης πίστωσης.

Η έρευνα δανεισμού της κεντρικής τράπεζας δείχνει το χαμηλότερο επίπεδο επιχειρηματικών δανείων και πιστωτικών ορίων από τότε που ξεκίνησαν τα στατιστικά στοιχεία το 2003. Η Πρόεδρος της Τράπεζας Κριστίν Λαγκάρντ άφησε ανοιχτό εάν η τράπεζα θα διατηρήσει τα αυξημένα επιτόκια στην επόμενη συνεδρίασή της στις 14 Σεπτεμβρίου, λέγοντας ότι η απόφαση θα εξαρτηθεί από εισερχόμενα στοιχεία για τον πληθωρισμό εκείνη τη στιγμή.

Από τότε που ξεκίνησαν οι αυξήσεις των επιτοκίων, ο πληθωρισμός μειώνεται σταθερά από το ανώτατο όριο του 10,6% τον Οκτώβριο στο 5,5% τον Ιούνιο, πολύ πάνω από τον στόχο της ΕΚΤ για 2%. Τραπεζικοί αξιωματούχοι λένε ότι η σκληρή δράση τώρα θα γλιτώσει από ακόμη πιο επώδυνο περιορισμό της πίστωσης αργότερα, εάν ο πληθωρισμός ξεφύγει εντελώς.