Μια βραδινή μου επίσκεψη στα βόρεια προάστια με τα μέσα μαζικής μεταφοράς λειτούργησε ως αποκάλυψη. Αλλάζοντας μέσα και περιοχές, ήρθα σε επαφή με τη γενιά των τωρινών 15χρονων που δεν είχα, μιας και όλα τα παιδιά μας έχουν περάσει το φράγμα της δεύτερης δεκαετίας. Ήταν σαν να έβλεπα μέλη διαφορετικών φυλών – κάθε μια με τα δικά της διακριτά χαρακτηριστικά, μαλλιά, ντύσιμο, βάψιμο, φυσικά όλα αποδεκτά. Την προσοχή μου τράβηξε ένα αγόρι που μπήκε μαζί με δύο κορίτσια. Η ύπαρξή τους ούρλιαζε ότι τον θαύμαζαν. Κάθισαν δίπλα μου.
Την αρχική μου απογοήτευση από την έλλειψη λεξιλογίου -που κυκλοφορούσε ανάμεσα στο τι φάση, ουάου, έλα μπρο- κάλυψε η συνειδητοποίηση της κραυγαλέας ντιτζιταλοποίησης της ζωής τους, που όμως αμφότερες υπερκαλύφθηκαν από τη διάνοια αυτού του αγοριού το οποίο κλήθηκε να εξηγήσει πώς ανιχνεύονται οι ναρκωτικές ουσίες στο σώμα, με ποιες εξετάσεις και για πόσο διάστημα. Ήταν σαν να άκουγα έναν έμπειρο γιατρό να εξηγεί, καλύπτοντας την παραμικρή λεπτομέρεια, διαλύοντας κάθε πιθανό μύθο.
«Είσαι πολύ έξυπνος» του είπαν τα κορίτσια. Απάντησε – κυνηγώντας και καταπίνοντας τα κυκλάκια του ηλεκτρονικού τσιγάρου που άφηνε στον αέρα, σαν να έπαιζε ηλεκτρονικό παιχνίδι: «Μπα, είμαι ο πιο βαρετός άνθρωπος που θα μπορούσες να κάνεις παρέα. Δεν βγαίνω, διαβάζω πολύ και βλέπω μόνο ντοκιμαντέρ για τη φύση, βασικά όλη μέρα έχω τέτοια ντοκιμαντέρ να παίζουν σαν μπακγκράουντ, ξέρεις, με βοηθάνε για να ηρεμώ». Ήταν προφανές από το γρήγορο βλέμμα, τις ταυτόχρονες ικανότητες που έδιναν ισχυρή παρουσία, ότι ήταν ένα παιδί με πολλές δυνατότητες.
Και τότε αναρωτήθηκα πώς μπορεί να κλείσει κανείς ένα τέτοιο παιδί μέσα σε μια τσιμεντένια τάξη, να το καθίσει κάτω για ώρες σταματώντας του την αναγκαία εκφόρτιση της κινητικότητάς του. Σε σχολικά συγκροτήματα που δεν έχουν κανένα στοιχείο της φύσης παρόν. Πόσο διαφορετική θα ήταν η δημόσια σχολική ζωή των παιδιών αν υπήρχαν ένας κήπος, ένα αλσάκι ή κάποια δέντρα, να βρίσκουν στον κόρφο τους απάγκιο, σε αυτά τα 12 χρόνια εξάντλησης ζωτικής δύναμης.
Όταν πλέον γνωρίζουμε ότι η επαφή με τη φύση έχει αποδεδειγμένη θεραπευτική επίδραση στα παιδιά: ενισχύει άμεσα την ψυχική ανθεκτικότητα, μειώνει τα επίπεδα του στρες, βελτιώνει τη συγκέντρωση και τη γνωστική ανάπτυξη, βοηθά σημαντικά παιδιά με ΔΕΠΥ ή στο φάσμα του αυτισμού.
Ευτυχώς σιγά σιγά φτάνουν και στην Ελλάδα τα Σχολεία του Δάσους (Forest Schools). Γιατί, όπως πολύ σωστά είπε ο σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο: «Αν τα παιδιά δεν μεγαλώσουν γνωρίζοντας και εκτιμώντας τη φύση, δεν θα την καταλάβουν. Και αν δεν την καταλάβουν, δεν θα την προστατεύσουν. Και αν δεν την προστατεύσουν εκείνα, τότε ποιος;».
* Nature Deficit Disorder
