Υπέρ του ανθρώπου

Η ποιητική συλλογή «Με τα μάτια στη Γάζα» του Ντίνου Σιώτη έρχεται να αποτυπώσει τη φρίκη του πολέμου σε αριθμούς και εικόνες που αντί για τυφλά σημεία μεγέθους τονίζουν τη σκοπιμότητα της καταστροφής με τις συνέπειές της. Είναι παγκόσμια η κρίση για την ανθρωπότητα, τα έθνη, τους λαούς. Πώς δρα διά της ποίησης, λοιπόν, ο ποιητής και κοσμοπολίτης Ντίνος Σιώτης; Προφανώς δεν φτιάχνει σύγχρονες μυθολογίες αντιπολεμικού χαρακτήρα αλλά, κόντρα στη νοσταλγία της ειρήνης, επισκέπτεται με το βλέμμα τα μέτωπα του πολέμου. Το εκεί γίνεται εδώ. Το εδώ συνομιλία.

Εν προκειμένω, σε κάθε ποίημα-συνομιλία με τον άνθρωπο οι στίχοι που δομικά εξαρτώνται ο ένας από τον άλλο αποκρυσταλλώνουν την οικουμενική και κυρίαρχη ανάγκη της ανθρωπότητας για δικαιοσύνη. Προς μια θέσπιση του Δικαίου εκ νέου, ότι ο Νετανιάχου και ο κάθε καταζητούμενος εγκληματίας πολέμου βλάπτει σοβαρά την παγκόσμια υγεία. Η αντιπολεμική ποίηση του Ντίνου Σιώτη αποκαθιστά τις αξίες και εμφανίζεται ως φωνή ενός συλλογικού, συνεκτικού ποιητικού υποκειμένου, χωρίς εθνικότητα, φύλο, ηλικία, αλλά με σαφή επιλογή υπέρ της φύσης, υπέρ της ζωής, υπέρ της ανθρωπότητας.

Στη συλλογή του «Με τα μάτια στη Γάζα» ο Ντίνος Σιώτης αφήνει τη δική του φωνή αποτυπωμένη στην ιστορία της ποίησης, ότι πρέπει να γράφουμε για τα γεγονότα που δεν είναι στο σπίτι μας αλλά απασχολούν το άυλο «σπίτι», την εστία της φωτιάς, την αναζωπύρωση που σμίγει μνήμη και φαντασία.

Αν και η αρχή της έμπνευσης εδράζεται στον εξωτερικό κόσμο, σε αυτόν του πολέμου, προκύπτει ότι η φαντασία δεν καταθέτει τα όπλα της έτσι απλά, αλλά ότι είναι εκεί, παρούσα, στην υπόγεια εκφορά του κάθε στίχου για να τον φτιάξει στα μέτρα της, στη δομή με την οποία κάθε ποιητής και ποιήτρια πληροί εαυτόν. Ειδικότερα, εδώ ο Ντίνος Σιώτης επινοεί έναν ου τόπο συνομιλιών με το παιδί, τον στρατιώτη, το αριθμητικό κατάλοιπο, τον άδειο από αξίες ηγέτη, τον γονιό που βιώνει να του σκοτώνουν το παιδί, και φυτεύει σπόρους ελευθερίας στο ναρκοπέδιο της ζωής, στέλνοντας το μήνυμα ότι η μόνη ζωή που απομένει σε έναν ποιητή που του αφαιρούν το δικαίωμα της πίστης στη ζωή είναι η ποίηση.

Είναι επόμενο, υπό αυτές τις συνθήκες, να καταλήξουμε σε μια ταυτολογία περί ποίησης, ότι η ποίηση είναι αυτή που της επιτρέπεται να είναι. Από την άλλη, η κατάθεση ψυχής για ό,τι αφορά τη γενοκτονία γίνεται ανάθεση στο «Εμπρός, να γράψουν κι άλλοι, να συνεχίσει η ποίηση να έχει θέματα κι ας είναι αυτά υποδιαιρέσεις της μονοκρατορίας του πολέμου». Γνωρίζοντας τον Ντίνο Σιώτη, στη συλλογή του «Με τα μάτια στη Γάζα» εξακολουθώ να τον αναγνωρίζω, να καταλαβαίνω τον ψυχισμό που δημιουργεί πατρίδες στίχων.

Αυτό που μένει μετά την ανάγνωση της συλλογής «Με τα μάτια στη Γάζα» είναι το συναίσθημα, «πώς μπορούμε και εθελοτυφλούμε ως κράτη, κοινωνίες, έθνη;» Μας βρίσκει το παράδοξο, ενόσω ανήκουμε σε όλα αυτά και δεν μπορούμε να απαρνηθούμε την κοινωνική φύση και τα γραπτά του Ρουσό, του Αριστοτέλη και των θεωρητικών συνολικά. Πώς γίνεται και η εμπειρία εγκλωβίζεται σε έναν θάνατο του σχεδίου δράσης για τη ζωή και την υγεία;

Τα ποιήματα «Με τα μάτια στη Γάζα» απηχούν την αγάπη του Ντίνου Σιώτη για τον άνθρωπο, την αγάπη για τη φιλία και την ανάδειξή της με έργα. Με γυρίζει στην ποίηση του Μοσάντ Αμπού Τόχα «Πράγματα που ίσως βρείτε κρυμμένα στο αφτί μου» σε μετάφραση του Χρίστου Αγγελακόπουλου, που κυκλοφορεί από την Κοινωνία των (δε)κάτων. Είναι άλλη μια πράξη ποίησης, ότι η ζωή στην ποίηση οφείλει να είναι υποστηρικτική του ενός προς τον άλλο, δέσμευση και υπόσταση. Διότι η πίστη ότι ο άλλος μάς δίνει υπόσταση είναι αγάπη. Είναι άνοιγμα στην ετερότητα.

*Δημοσιογράφος, ποιήτρια και μεταφράστρια