Ασφαιρα «πυρά» για το Μεσανατολικό

Συμβολικά ηχηρό αλλά πρακτικά «άσφαιρο» -όπως αναμενόταν άλλωστε με ρεαλιστικούς όρους- το τελικό ανακοινωθέν της διεθνούς ειρηνευτικής διάσκεψης για το Μεσανατολικό στο Παρίσι, που ολοκληρώθηκε χθες με τη συμμετοχή υπουργών Εξωτερικών και διπλωματών από τουλάχιστον 70 χώρες και οργανισμούς, χωρίς την παρουσία όμως Παλαιστινίων και Ισραηλινών.

Κυριολεκτικά στο παρά πέντε, μόλις πέντε μέρες δηλαδή πριν από την προεδρική ορκωμοσία του Ντόναλντ Τραμπ κι εν αναμονή ραγδαίας σκλήρυνσης της πολιτικής των ΗΠΑ υπέρ του Ισραήλ, το κείμενο τονίζει πως μόνο η λύση των δύο κρατών μπορεί να τερματίσει την πολυετή διένεξη.

Καλεί τις δύο εμπλεκόμενες πλευρές «να αποδείξουν τη δέσμευσή τους για τη λύση των δύο κρατών και να απόσχουν από μονομερείς ενέργειες που θα προδίκαζαν το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων, κυρίως σε σχέση με τα σύνορα, την Ιερουσαλήμ και τους πρόσφυγες», προειδοποιώντας πως τέτοιες κινήσεις «δεν θα αναγνωριστούν» από τη διεθνή κοινότητα.

Τα σύνορα του 1967

«Πρέπει να υπενθυμίσουμε τη βάση και η βάση είναι τα σύνορα του 1967 και οι αποφάσεις των Ηνωμένων Εθνών» επισήμανε ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Μαρκ Ερό, αναφερόμενος στα ψηφίσματα που καλούν το Ισραήλ να αποχωρήσει από τα εδάφη που κατέλαβε μετά τον πόλεμο των Εξι Ημερών το 1967.

Παρά τις μεγαλοστομίες της γαλλικής κυβέρνησης, που διοργάνωσε τη διάσκεψη με σκοπό να δώσει ώθηση στην αναθέρμανση της καταρρακωμένης ειρηνευτικής διαδικασίας και να πιέσει προς αυτή την κατεύθυνση τους ηγέτες του Ισραήλ και των Ηνωμένων Πολιτειών, το τελικό ανακοινωθέν αποφεύγει να επικρίνει ρητώς τα σχέδια Τραμπ για μεταφορά της αμερικανικής πρεσβείας από το Τελ Αβίβ στην Ιερουσαλήμ: μια άκρως προκλητική κίνηση με δυνητικά εκρηκτικές συνέπειες σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και όχι μόνο, που θα σημάνει μονομερή αναγνώριση της πόλης ως ενιαίας πρωτεύουσας του Ισραήλ από τις ΗΠΑ, σαμποτάροντας την πάγια εδώ και δεκαετίες επιδίωξη των Παλαιστινίων να ανακηρυχτεί η κατεχόμενη ανατολική Ιερουσαλήμ πρωτεύουσα του δικού τους κράτους.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του γραφείου του πρωθυπουργού του Ισραήλ, ο απερχόμενος επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τζον Κέρι -που έλαβε μέρος στη διάσκεψη στο πλαίσιο του τελευταίου του ταξιδιού ως υπουργού Εξωτερικών-, είχε τηλεφωνική επικοινωνία από το Παρίσι με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου προκειμένου αφενός να τον καθησυχάσει πως η αμερικανική πλευρά κατέβαλε προσπάθειες να μαλακώσει τη φρασεολογία του ανακοινωθέντος και αφετέρου να δεσμευτεί ότι δεν θα υπάρξουν επακόλουθες συνέπειες στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, καθώς «οι Ηνωμένες Πολιτείες θα αντιταχθούν σε οποιαδήποτε πρόταση πιθανόν κατατεθεί στο Σ.Α.».

Ο Νετανιάχου απάντησε πως «το Ισραήλ έχει ήδη υποστεί πλήγμα μετά την άρνηση των ΗΠΑ να θέσουν βέτο στο ψήφισμα του Σ.Α. [τον περασμένο μήνα] κι αυτό δεν θα πρέπει να επιδεινωθεί περαιτέρω».

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός άλλωστε είχε χαρακτηρίσει «στημένη» και «ανώφελη» την ειρηνευτική διάσκεψη, εμμένοντας σε απευθείας συνομιλίες με τους Παλαιστίνιους μεν, χωρίς όρους και προϋποθέσεις δε.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Κέρι χαρακτήρισε «ανάρμοστη» την αναφορά της πιθανολογούμενης μετακίνησης της αμερικανικής πρεσβείας στην Ιερουσαλήμ, αφού «αυτό το θέμα συζητείται δημόσια στη χώρα μου και δεν έχει θέση σε διεθνείς διασκέψεις προς το παρόν».

Η παλαιστινιακή πλευρά έχει προειδοποιήσει ακόμα και με ανάκληση της αναγνώρισης του κράτους του Ισραήλ αν η κυβέρνηση Τραμπ υλοποιήσει τα σχέδια για την πρεσβεία.

Ο ανώτατος Παλαιστίνιος διαπραγματευτής Σαέμπ Ερεκάτ καλωσόρισε πάντως το τελικό ανακοινωθέν, υποστηρίζοντας πως στέλνει ισχυρό μήνυμα ότι το Ισραήλ «δεν μπορεί να πετύχει ειρήνευση και ασφάλεια» χωρίς να τερματίσει την κατοχή και τους παράνομους εβραϊκούς εποικισμούς στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη.

Υπέρ της γαλλικής πρωτοβουλίας ο Κοτζιάς

Ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς, ο οποίος συμμετείχε χθες στη διεθνή διάσκεψη για την ειρήνη στη Μέση Ανατολή, τάχθηκε υπέρ της γαλλικής πρωτοβουλίας, η οποία αποσκοπεί στην επαναβεβαίωση της δέσμευσης της διεθνούς κοινότητας υπέρ της λύσης «δύο κρατών» και στην επιδίωξη να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την επανέναρξη του διαλόγου μεταξύ Ισραήλ και Παλαιστινίων.

Διπλωματικές πηγές ανέφεραν χθες βράδυ ότι στην ομιλία του ο κ. Κοτζιάς αναμενόταν να τονίσει τη σημασία της Διεθνούς Διάσκεψης της Ρόδου για την Ασφάλεια και τη Σταθερότητα και να περιγράψει τις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η Ελλάδα για την προώθηση της συνεργασίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Νικόλας Ζηργάνος