Αφιερωμένο στον Ανθρωπο

Από τις εκδόσεις Ηώα Τρόπις κυκλοφόρησε το πρώτο μέρος του νέου μυθιστορήματος της Πέγκυς Χριστοφή «Στον καιρό των Ελλήνων», με υπότιτλο «Επτά ημέρες στην Αθήνα». Χαίρομαι που το διάβασα από τους πρώτους, χαίρομαι να το συστήσω θερμά σε κάθε αυστηρό αναγνώστη.

Η Πέγκυ Χριστοφή έχει δώσει μέχρι τώρα μια σειρά αριστουργηματικών έργων. Ειδικά τα λογοτεχνικά της βιβλία παρακολουθούν τις ψυχολογικές περιπέτειες του λαού μας στην τελευταία δεκαπενταετία, με έναν πολύ ιδιαίτερο τρόπο. Είναι σαν να τοποθετεί αντίβαρα στην εξαθλίωση μιας «κυρίαρχης κουλτούρας», ανοίγοντας παράθυρα στην Ομορφιά, στο Καλό και στο Κάλλος, να μπει αέρας καθαρός να ανασάνουμε και να ξαστερώσει ο νους μας.

«Στην Ομορφιά του Κόσμου» αφιέρωσε το πρώτο της μυθιστόρημα «στα παιδιά του Κόσμου τ’ αγέννητα», αφιέρωσε την πρώτη ποιητική συλλογή της και το τελευταίο της μυθιστόρημα. Στα υπόλοιπα βιβλία της (συνολικώς δώδεκα με τα τρία που προανέφερα) δεν αναγράφεται αφιέρωση. Ως αναγνώστης, όμως, το νιώθεις: είναι αφιερωμένα στον Ανθρωπο. Διαχρονικά. Και παγκόσμια.

Εστιάζοντας «Στον Καιρό των Ελλήνων»: έχει πυκνό, μεστό και πλούσιο λόγο, σαφήνεια και τολμά να έχει προσωπική άποψη με απόλυτο σεβασμό για τη γλώσσα (και για σειρά άλλων καίριων ζητημάτων, όπως: τι είναι «Ελλην», τι είναι οι θεοί των Ελλήνων, τι διηγείται ο μύθος για τη διεκδίκηση της πόλεως από τον Ποσειδώνα και την Αθηνά και μερικά άλλα). Θα μπορούσε να διαβαστεί και σαν φιλοσοφικό μανιφέστο, αλλά δόθηκε ως απολαυστικό μυθιστόρημα. Καθώς η δική μου ειδικότητα είναι η μουσική, όχι η γραφή, παραθέτω το κείμενο του οπισθόφυλλου, για να σας κατατοπίσω για την υπόθεσή του:

«Τόπος: η Αθήνα. Χρόνος: απροσδιόριστος. Ισως δώδεκα χιλιάδες, ίσως πενήντα χιλιάδες χρόνια πριν. Των Αρίστων η Διακυβέρνηση, η Παιδεία, η Δικαιοσύνη, ο Ερωτας, οι θεοί, σε μία σχεδόν ιδανική Πολιτεία. Και το πρώτο έγκλημα…

Της φαντασίας μυθόπλασμα ή άγνωστη προϊστορία; Κάποιο όνειρο για το παρελθόν ή ένα όραμα για το μέλλον; Οπως κι αν έχει, είναι για κείνους που λαχταρούν το Καλό και το Κάλλος, για κείνους που τολμούν να τα ονειρεύονται και για κείνους που ανέλαβαν να τα οραματίζονται…»

Αυτό είναι, αλλά και πολλά περισσότερα. Και θα συμφωνήσω απολύτως με τον Ανδρέα Παλαιολόγο που υπογράφει ένα σημείωμα στο «αυτί» του εξωφύλλου: «…Αγγίζει τον αναγνώστη με έναν μοναδικό τρόπο, επιφυλάσσοντάς του μια φρέσκια και πρωτόγνωρη εμπειρία σύνδεσης με το παρελθόν και το μέλλον του. Εκπληκτικό, αποκαλυπτικό, συγκινητικό, εμπνευστικό, μοναδικό!». Ετσι το ένιωσα κι εγώ. Και προσθέτω: Διδακτικό, με έναν έμμεσο, ευγενικό τρόπο, σε στηρίζει, να σηκώσεις το κεφάλι σου και να θυμηθείς τι είσαι.

Από τα πολλά θαυμαστά που θα μπορούσα να επισημάνω, για να σας δώσω μια ιδέα ακόμη, επέλεξα ένα απόσπασμα, εντελώς επίκαιρο, από το εικοστό πέμπτο κεφάλαιο:

Το έγκλημα έχει γίνει γνωστό και ο Αρχιδικαστής, θεωρώντας τη Δικαιοσύνη ως Ουσία-συστατικό της Θειότητας και γνωρίζοντας ότι «μόνον η Δικαιοσύνη δύναται τώρα να στηρίξει τους Πολίτες και πρέπει να κινηθεί τάχιστα», συλλογίζεται τις συνέπειες του εγκλήματος και την ευθύνη του.

«Αγος και πένθος! Οδύνη και ενοχή θα βαρύνουν όλη την Πόλη. Οι πολλοί, οι αθώοι επωμίζονται την ντροπή για των ολίγων αναίσχυντων τα εγκλήματα κι η ντροπή φέρνει σύγχυση και συρρίκνωση και άρνηση… Οταν προσβάλλεται η Θεία Δικαιοσύνη στις συνειδήσεις των αθώων, οι άνθρωποι πρώτα ντρέπονται κι ύστερα αμφισβητούν τη Θεία Δικαιοσύνη κι αρχίζουν να Την φοβούνται. Προδομένοι κι ανάξιοι συνάμα νιώθουν, μένουν άβουλοι και γίνονται συνεργοί στου Μιάσματος την απάτη, αθέλητά τους… και τότε αρχίζουν να φοβούνται και να υποπτεύονται ο ένας τον άλλον… Οχι! Οχι! Δεν θα το επιτρέψω!»

Και πράγματι, δεν το επέτρεψε. Αλλά σ’ εκείνον τον Καιρό, Πολίτες και Αρχές από κοινού συγκροτούσαν Πολιτεία και η λέξη «κράτος» ούτε που αναφέρεται!

Στο τελευταίο κεφάλαιο ένας Διδάσκαλος δίνει ένα σπουδαίο εργαλείο, απλό όσο η αναπνοή. Το δοκίμασα και το βρήκα πολύ βοηθητικό και αποτελεσματικό.

Θεωρώ αυτό το βιβλίο πράξη αντίστασης στον εκπεσμό του Πνεύματος και του Ηθους και εφόδιο για μας και για τ’ αγέννητα όλα. Περιμένουμε τη συνέχεια.

*Μουσικός

♦ Τη σελίδα αυτή δεν τη φτιάχνουν επαγγελματίες κριτικοί βιβλίου. Γράφεται από αναγνώστες που απευθύνονται σε αναγνώστες για να τους μιλήσουν για κάποιο βιβλίο που τους συνεπήρε. Αν θέλετε να μοιραστείτε όσα νιώσατε διαβάζοντας ένα βιβλίο, στείλτε το κείμενό σας (το πολύ 700 λέξεις) στο [email protected]