Πόταγας

Τον γύρο των τηλεοράσεων όλου του κόσμου κάνουν ολοένα και περισσότερα εντυπωσιακά πλάνα στα οποία απεικονίζονται ηρωικοί Ουκρανοί άμαχοι να προτάσσουν αγέρωχα τα γυμνά τους στήθη απέναντι στα ρωσικά τεθωρακισμένα που βεβηλώνουν τη γη τους. Απαριθμώ ορισμένα από αυτά: Ομάδα άοπλων πολιτών –μια τριανταριά το πολύ– στέκεται στο οδόστρωμα επαρχιακού δρόμου κάπου έξω από τη Μαριούπολη. Εχθρική αυτοκινητοπομπή κινείται στο βάθος και οι συγκεντρωμένοι εκτοξεύουν εναντίον της άψογα… γαλλικά με ουκρανική προφορά. Τα οχήματα πλησιάζουν, αλλά προτού φτάσουν μπροστά τους στρίβουν χωρίς εμφανή λόγο σε παρακείμενο παράδρομο, υπό τους πανηγυρισμούς του επευφημούντος πλήθους.

Αγανακτισμένη γυναίκα προχωρημένης ηλικίας με τεντωμένα τα χέρια εμποδίζει σταματημένο τανκ να ξεκινήσει ξανά σε οικισμό της ανατολικής Ουκρανίας. Φορά σκούφο και το τυλιγμένο στο πρόσωπό της κασκόλ σκεπάζει ίσα ίσα τη μύτη, αφήνοντας να φανούν τα ροδοκόκκινα μάγουλα και η αποφασιστικότητα στο βλέμμα της. Πρόκειται για ανθρώπους της διπλανής πόρτας, κατοίκους χωριών και κωμοπόλεων, οι οποίοι αψηφούν τον επαπειλούμενο κίνδυνο και με ενέργειες υψηλού συμβολισμού αποσυναρμολογούν την πολεμική μηχανή του επίδοξου κατακτητή. Αποτελούν αδιαμφισβήτητους νικητές. Το τόλμημά τους συνιστά απαραίτητη προϋπόθεση για την επικράτηση και στο πεδίο της μάχης.

Νισάφι πια, λένε, και βγάζουν τη γλώσσα στον ίδιο τον Πούτιν, μετατρέποντάς τον από γίγαντα σε νάνο στα μάτια των απλών ανθρώπων της Υφηλίου. Κάποιος ακόμα βάλθηκε να εξευτελίσει μονάχος του ολόκληρη φάλαγγα αρμάτων μάχης, η οποία προελαύνει ακάθεκτη σε ασφαλτοστρωμένο δρομίσκο της υπαίθρου. Με θαυμαστό θράσος βάζει το κορμί του μπροστά στις ερπύστριες. Ο πρώτος χειριστής τον αποφεύγει με αμήχανο ελιγμό, ο δεύτερος λοξοδρομεί στα χωράφια, ο τρίτος διστάζει και ο παράτολμος ακτιβιστής μοιάζει να χορεύει γράφοντας τα κανόνια στις παλιές του πλακέτες. Ειδησεογραφικές ιστοσελίδες της ημεδαπής έσπευσαν να τον παραλληλίσουν με τον Κινέζο που ’κανε το ίδιο στην πλατεία Τιεν Αν Μεν το 1989.

Κοντή μνήμη διαθέτουν, ωστόσο, καθότι αγνοούν κατά τα φαινόμενα τον ηρωικό Μαθιό Πόταγα, τον 17χρονο μαθητή που πετάχτηκε εν μέση οδώ στη Γέφυρα Κουτρουμπή, έξω απ’ τη Βυτίνα, το χωριό του, και φώναξε στο γερμανικό τανκ: «Θα μας πεινάσετε, θα μας κάψετε, θα μας σκοτώσετε, αλλά δεν θα μας νικήσετε. Είμαι εδώ μόνος. Αλλά η Ελλάδα ολόκληρη ακολουθεί». Ιδού ο επίλογος, σύμφωνα με τον τόμο «Εθνική Αντίσταση 1940 – 1945» του Μανώλη Γλέζου: «Εκπληκτος ο διοικητής της φάλαγγας ρώτησε τον διερμηνέα τι λέει αυτό το παιδί. Οταν ο διερμηνέας τού εξήγησε, ο διοικητής με το αυτόματό του σκότωσε τον Πόταγα. Αλλά δεν έφτανε στον ναζί αξιωματικό μόνον ο θάνατος. Διέταξε τους στρατιώτες του και με έναν ογκόλιθο συνέθλιψαν το κεφάλι του νέου που τόλμησε να υψώσει το ανάστημά του απέναντι στο Γ΄ Ράιχ και τον στρατό του».