Σε αναστολή εξυπηρέτησης του βραχυπρόθεσμου χρέους της προχώρησε η κεντροαριστερή κυβέρνηση της Αργεντινής μόλις δύο εβδομάδες από την ανάληψη των καθηκόντων της.
Η κίνηση -που επαναφέρει στο προσκήνιο την επιλογή «στάση πληρωμών» για τις υπερχρεωμένες χώρες του πλανήτη- μεταθέτει για τον επόμενο Αύγουστο την αποπληρωμή έντοκων γραμματίων του Δημοσίου (Letes) συνολικού ύψους 9 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο πρόεδρος της χώρας, Αλμπέρτο Φερνάντες, επιβεβαίωσε σε συνέντευξή του το βράδυ της Κυριακής ότι η μετάθεση ισοδυναμεί επί της ουσίας με στάση πληρωμών. «Αυτή την κατάσταση κληρονομήσαμε. Δεν μπορούμε να την αντιμετωπίσουμε και ταυτόχρονα να πληρώνουμε τις δανειακές μας υποχρεώσεις», διεμήνυσε ο περονιστής πολιτικός προς πιστωτές και λοιπές δυνάμεις.
Η κυβέρνησή του παρέλαβε κυριολεκτικά χάος από τον νεοφιλελεύθερο προκάτοχό του, Μαουρίσιο Μάκρι, ο οποίος άφησε την οικονομία σε βαθιά ύφεση, τον πληθωρισμό στο 55%, το ποσοστό φτώχειας πάνω από το 40%, το δημόσιο χρέος στα 332 δισ. δολάρια (90% του ΑΕΠ).
Ο Φερνάντες υπογράμμισε ότι η κατάσταση δεν είναι μεν ίδια αλλά μοιάζει με αυτήν του 2001 όταν η Αργεντινή, βυθισμένη στη χειρότερη οικονομική κρίση της ιστορίας της, είχε κηρύξει πτώχευση. «Τότε είχαμε ποσοστό φτώχειας 57%, σήμερα 41%. Είχαμε ένα χρέος και κηρύξαμε πτώχευση, σήμερα πρόκειται ουσιαστικά για στάση πληρωμών», είπε. Στάση πληρωμών είχε πραγματοποιήσει τον περασμένο Αύγουστο και ο Μάκρι όταν μετέθεσε στο μέλλον την αποπληρωμή βραχυπρόθεσμου χρέους.
Η χθεσινή στάση οδήγησε πάντως σε άμεση… κινητοποίηση των γνωστών οίκων αξιολόγησης. Fitch και Standard and Poor’s έσπευσαν να υποβαθμίσουν την πιστοληπτική ικανότητα της νοτιοαμερικανικής χώρας σε καθεστώς «επιλεκτικής χρεοκοπίας». Η «επιλεκτική χρεοκοπία» αποτελεί την προτελευταία βαθμίδα στην κλίμακα αξιολόγησης των οίκων πριν από τη χρεοκοπία (D). Πρόκειται για την περίπτωση κατά την οποία ένα κράτος που χρωστά δεν εξυπηρετεί μέρος των δανείων αλλά συνεχίζει να πληρώνει τις υπόλοιπες δανειακές υποχρεώσεις του.
Επαναδιαπραγμάτευση
Η νέα κυβέρνηση έχει ήδη σχηματίσει τη διαπραγματευτική της ομάδα με την οποία θα επιχειρήσει να επαναδιαπραγματευτεί -σε πρώτη φάση- δημόσιο χρέος ύψους περίπου 100 δισ. δολαρίων. Η επαναδιαπραγμάτευση δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία για τους ιδιώτες πιστωτές της Αργεντινής οι οποίοι προετοιμάζονται μήνες πριν από την εκλογή του Φερνάντες για κάτι τέτοιο.
Από την πλευρά του το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, στο οποίο η Αργεντινή οφείλει το δάνειο ύψους 57 δισ. δολαρίων της κυβέρνησης Μάκρι, τηρεί για την ώρα στάση αναμονής μέχρις ότου αποσαφηνιστεί το οικονομικό πρόγραμμα της κυβέρνησης.
Η τελευταία πάντως πέρασε με χαρακτηριστική άνεση και από τα δύο σώματα του κοινοβουλίου της χώρας επείγον πακέτο οικονομικών μέτρων το περασμένο Σάββατο. Η νέα νομοθεσία αυξάνει τη φορολόγηση των μεσαίων και ανώτερων εισοδημάτων, ενώ παρέχει φορολογικά κίνητρα για τις παραγωγικές δραστηριότητες και υψηλότερα επιδόματα για τα πιο φτωχά τμήματα της κοινωνίας.
Ακόμη, σε μια προσπάθεια να εμποδίσει το συνηθισμένο στέγνωμα των συναλλαγματικών αποθεμάτων της χώρας, επιβάλλει φόρο 30% στις αγορές ξένου συναλλάγματος και στις δαπάνες με συνάλλαγμα. Παράλληλα, διατηρεί το όριο των 200 δολαρίων μηνιαίως ανά άτομο, που είχε θεσπιστεί από την κυβέρνηση Μάκρι.
Σκοπός του πακέτου των μέτρων είναι η επίτευξη δημοσιονομικής ισορροπίας που θα εγγυάται την εξυπηρέτηση του δημόσιου χρέους, αλλά παράλληλα και η επέκταση των κοινωνικών δαπανών προκειμένου να τονωθεί η οικονομία καθώς η χώρα ταλανίζεται από την υψηλή ανεργία και τη φτώχεια.
Η κυβέρνηση έχει υποσχεθεί ότι το 70% των νέων εσόδων θα χρησιμοποιηθούν σε κοινωνικά προγράμματα και το υπόλοιπο σε υποδομές και στέγαση. Στον νόμο προβλέπεται ακόμη πάγωμα των τιμολογίων των εταιρειών κοινής ωφέλειας και η έκδοση 2 εκατομμυρίων καρτών δωρεάν παροχής τροφίμων και σίτισης για τις πιο φτωχές οικογένειες. «Εξι στα δέκα παιδιά της Αργεντινής ζουν στη φτώχεια, δεν μπορούμε να χάσουμε άλλο χρόνο», σημειώνει χαρακτηριστικά ο περονιστής βουλευτής του κυβερνητικού συνασπισμού, Εντουάρντο Μπούκα.
