• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 7.8°C / 12.3°C
    0 BF
    75%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    8°C 6.3°C / 9.4°C
    2 BF
    50%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 12.3°C / 13.3°C
    3 BF
    74%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 8.1°C
    1 BF
    81%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    8°C 6.3°C / 7.9°C
    1 BF
    87%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    7°C 5.7°C / 8.7°C
    1 BF
    63%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    2°C 2.4°C / 4.1°C
    3 BF
    56%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 12.6°C / 12.9°C
    0 BF
    85%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 12.7°C
    2 BF
    75%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 6.9°C / 9.9°C
    2 BF
    62%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 13.1°C / 14.6°C
    3 BF
    76%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    10°C 8.6°C / 10.1°C
    2 BF
    64%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 12.9°C
    2 BF
    82%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    6°C 4.5°C / 7.7°C
    0 BF
    72%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    8°C 4.5°C / 9.0°C
    1 BF
    85%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 5.8°C / 11.0°C
    1 BF
    51%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 8.0°C / 12.5°C
    0 BF
    83%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    7°C 4.3°C / 8.3°C
    0 BF
    68%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    7°C 6.4°C / 9.4°C
    1 BF
    73%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    3°C 2.8°C / 2.8°C
    2 BF
    82%

Αριστερά, η φωτογραφία της Σαρμπάτ Γκούλα με το παιδικό της πορτρέτο, το 2002. Δεξιά, η διάσημη φωτογραφία που έγινε εξώφυλλο του National Geographic το 1985

 

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μια νέα ζωή στην Ιταλία για το «κορίτσι του Αφγανιστάν»

  • A-
  • A+
Τριάντα έξι χρόνια αφώτου χάζεψε όλη η υφήλιος το διαπεραστικό θλιμμένο της βλέμμα μέσα από το εξώφυλλο του National Geographic, η 49χρονη σήμερα Σαρμπάτ Γκούλα κατάφερε να ξεφύγει από τον ζυγό των Ταλιμπάν και ξεκινάει τη ζωή της από την αρχή στη Ρώμη, στο πλαίσιο του προγράμματος της κυβέρνησης Ντράγκι για υποδοχή και ένταξη 5.000 Αφγανών.

Το έντονο βλέμμα της με τα διαπεραστικά πράσινα μάτια στοιχειωμένα να κοιτούν τον φακό έκαναν τον γύρο του κόσμου χάρη στη φωτογραφία του Στιβ ΜακΚάρι. Η εικόνα, σύμβολο του δράματος των Αφγανών αποδεκατισμένων από τους πολέμους αλλά και των κοριτσιών τους, πρώτων θυμάτων των συρράξεων, έγινε εξώφυλλο στο National Geographic τον Ιούνιο του 1985.

Η Σαρμπάτ Γκούλα, το κορίτσι που ο ΜακΚάρι απαθανάτισε τότε σε στρατόπεδο προσφύγων στο Πακιστάν, είναι σήμερα 49 ετών. Επειτα από δεκαετίες περιπλάνησης, προσφυγιάς και κακουχιών κατάφερε να διαφύγει από τον εφιάλτη της διακυβέρνησης των Ταλιμπάν. Εχοντας ζητήσει διεθνή βοήθεια για να βρεθεί σε έναν ασφαλή τόπο και έπειτα από εκκλήσεις δεκάδων ανθρωπιστικών οργανώσεων για να βρεθεί μια οδός σωτηρίας της, έφτασε στη Ρώμη.

Η κυβέρνηση του Μάριο Ντράγκι ανέλαβε την απομάκρυνσή της στο πλαίσιο «προγράμματα υποδοχής και ένταξης Αφγανών προσφύγων» που ανέλαβε μετά την ανακατάληψη της εξουσίας από τους Ταλιμπάν τον περασμένο Αύγουστο. Το πιο γενναιόδωρο πρόγραμμα υποδοχής σε μια απρόθυμη Ευρώπη, καθώς έχει οργανώσει τη μεταφορά στην Ιταλία περισσότερων από 5.000 Αφγανών πολιτών.

Μια ζωή ξεριζωμού

Η Γκούλα ήταν 12 ετών όταν ο ΜακΚάρι πήγε σε προσφυγικό καταυλισμό στο Πεσαβάρ του Πακιστάν για να καταγράψει τις δραματικές συνθήκες των εκτοπισμένων. Μέσα σε μια σκηνή που έκανε χρέη σχολείου, την είδε για πρώτη φορά και τον συγκλόνισε ο φόβος και η δυσπιστία στο βλέμμα της. Η φωτογραφία της έκανε τον γύρο του κόσμου και εκείνη, που έμεινε γνωστή ως «το κορίτσι από το Αφγανιστάν», έγινε σύμβολο της αφγανικής ανθρωπιστικής κρίσης. Ενα ανώνυμο σύμβολο, όσο ανώνυμοι παραμένουν τόσοι πρόσφυγες.

Ως το 2002, όταν ο ΜακΚάρι επέστρεψε στην περιοχή και αναζήτησε εκείνο το μικρό κορίτσι. Κατάφερε να το εντοπίσει σε ένα απομακρυσμένο χωριό και να το αναγνωρίσει στο πρόσωπο μιας γερασμένης γυναίκας. «Ο χρόνος έσβησε τη νιότη της και έσκαψε το πρόσωπό της αλλά το βλέμμα της παρέμενε το ίδιο», έγραψε τότε ο φωτορεπόρτερ. «Είχε τα ίδια μάτια, την ίδια ουλή στην μύτη. Δεν αμφέβαλα στιγμή ότι ήταν εκείνο το κορίτσι που είχα φωτογραφίσει πριν τόσο χρόνια».

Η Σαρμπάτ Γκούλα, που έγινε ξανά εξώφυλλο στο National Geographic εκείνη τη χρονιά, ήταν πια 30 ετών και διηγήθηκε στον ΜακΚάρι την οδύσσεια της ζωής της όλα αυτά τα χρόνια που για τους άλλους ήταν διάσημη κι εκείνη βίωνε τον έναν μετά τον άλλο ξεριζωμό. Μέλος της εθνότητας Παστούν, στα έξι της –έχοντας χάσει τους γονείς της– διέσχισε τα βουνά με τη γιαγιά της και τα τέσσερα αδέλφια της για να γλιτώσουν από τον πόλεμο. Παντρεύτηκε στα 16 της. Εκανε πέντε παιδιά, αλλά το ένα δεν επέζησε. Οπως και ο σύζυγός της, που πέθανε από ηπατίτιδα C, από την οποία πάσχει και η ίδια.

Στη ζωή της έμαθε να μαζεύει τα κομμάτια της και να πορεύεται όπως μπορεί για την επιβίωση. «Θέλω τα κορίτσια μου να έχουν μόρφωση. Θα ήθελα να είχα σπουδάσει, αλλά δεν ήταν εφικτό», είπε σε εκείνη την επανασυνάντηση με τον ΜακΚάρι, όπου αφηγήθηκε κι άλλα πολλά ματαιωμένα όνειρα μιας απλής φυσιολογικής ζωής.

Εμεινε στο Πακιστάν ώς το 2016, όταν συνελήφθη για παράνομη διαμονή με πλαστά έγγραφα και απελάθηκε, μια κίνηση που καταδικάστηκε από τη Διεθνή Αμνηστία ως «κατάφωρη αδικία». Ο τότε Αφγανός πρόεδρος Ασράφ Γκάνι, της παραχώρησε ένα σπίτι και δήλωσε πως είναι προνόμιό του να την υποδέχεται επίσημα και πως «είμαστε περήφανοι που θα ζήσει με αξιοπρέπεια και ασφάλεια στην πατρίδα».

Αυτά έλεγε τότε ο πρόεδρος Γκάνι, που τον Αύγουστο, μόλις οι Ταλιμπάν κατέλαβαν την Καμπούλ, έσπευσε να εγκαταλείψει τη χώρα με την οικογένειά του αφήνοντας στην τύχη τους –σε ανασφαλείς και αναξιοπρεπείς συνθήκες– τους Αφγανούς και τις Αφγανές. Για ακόμη μία φορά η Σαρμπάτ Γκούλα δεν είχε άλλη επιλογή παρά να επιχειρήσει να διαφύγει. Με τη μισογυνία των Ταλιμπάν, το να είσαι μια γνωστή γυναίκα στο Αφγανιστάν συνιστά έναν προφανή κίνδυνο, έλεγε στους New York Times η Χίθερ Μπαρ, διευθύντρια σε θέματα γυναικείων δικαιωμάτων του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (HRW). «Πηγαίνουν σπίτι το σπίτι αναζητώντας ποιες συνεργάστηκαν ή είχαν σχέσεις με τη Δύση. Πολλές εξέχουσες γυναίκες έχουν δεχτεί απειλές και εκφοβισμούς, και νιώθουν πως δεν έχουν άλλη επιλογή από το να κρύβονται και να αλλάζουν συνέχεια κρησφύγετα για να μη συλληφθούν. Οι Ταλιμπάν δεν θέλουν οι γυναίκες να είναι ορατές, και η Σαρμπάτ Γκούλα είναι μια πολύ ορατή γυναίκα στο Αφγανιστάν».

Οπως καταδεικνύεται και από τις πιο πρόσφατες οδηγίες του υπουργείου Προώθησης της Αρετής και Πρόληψης της Φαυλότητας που απαγορεύουν τη μετάδοση ταινιών όπου εμφανίζονται γυναίκες ηθοποιοί: ένα ακόμη βήμα στο να γίνουν αόρατες οι γυναίκες, απούσες από κάθε δημόσια θέα.

Οι Ταλιμπάν, έγραφε το Insider, είναι πολύ απασχολημένοι περιορίζοντας και ελέγχοντας τις γυναίκες για να ασχοληθούν με την πρόληψη της ανθρωπιστικής καταστροφής: 23 εκατ. άνθρωποι έχουν επιτακτική ανάγκη για τρόφιμα και το 97% του πληθυσμού απειλείται με ακραία φτώχεια, προειδοποιεί το Αναπτυξιακό Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών, ενώ η Unicef σημαίνει συναγερμό για τα 900 παιδιά κάτω των πέντε ετών που πεθαίνουν καθημερινά στη χώρα.

Η Σαρμπάτ Γκούλα είναι από τις λίγες τυχερές που γλίτωσαν. Από το ασφαλές της καταφύγιο στην Ιταλία, δεν μιλά πολύ. Λέει μόνο πως αρχίζει ξανά μια νέα ζωή ελπίζοντας πως αυτή τη φορά θα βρει οριστικά ασφάλεια και γαλήνη.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Πικρό ρέκβιεμ για τις Αφγανές που ξέρουν καλά τι τις περιμένει
Επειτα από τριάντα χρόνια αγώνα και κατακτήσεων ενάντια στη θρησκευτική καταπίεση, τη βία, τη στέρηση του δικαιώματος στην εκπαίδευση και στην εργασία, οι γυναίκες του Αφγανιστάν δεν πρόκειται να πειστούν από...
Πικρό ρέκβιεμ για τις Αφγανές που ξέρουν καλά τι τις περιμένει
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Οι Αφγανές αντιστέκονται με χρώματα
Μια νέα καμπάνια ξεκίνησε στο διαδίκτυο μέσα από την οποία Αφγανές αναρτούν φωτογραφίες με τα παραδοσιακά ρούχα και πληθωρικά κοσμήματα της πολύχρωμης παράδοσης της χώρας, που καμιά σχέση δεν έχουν με τις...
Οι Αφγανές αντιστέκονται με χρώματα
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Αφηγήσεις από ένα δυστοπικό παρόν σε πρώτο πρόσωπο
Αφγανές, γυναίκες και κορίτσια που ήδη βιώνουν τη φρίκη του φονταμενταλισμού και της πατριαρχίας ενώ γνωρίζουν πως τα πολύ χειρότερα έπονται, αφηγούνται τον τρόμο και την απελπισία τους για τα όνειρα που είδαν...
Αφηγήσεις από ένα δυστοπικό παρόν σε πρώτο πρόσωπο
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Η μάχη των στειρωμένων γυναικών για δικαιοσύνη
Επί 46 χρόνια το κράτος της Τσεχοσλοβακίας και αργότερα της Τσεχίας στείρωνε συστηματικά γυναίκες, κυρίως Ρομά, χωρίς τη συναίνεσή τους ● Σήμερα 400 επιζώσες πρόκειται να πάρουν αποζημίωση 11.500 ευρώ.
Η μάχη των στειρωμένων γυναικών για δικαιοσύνη
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Πού πηγαίνουν τα λεφτά για την ενδυνάμωση των γυναικών; 
Υποσχέσεις για περισσότερα από 40 δισ. δολάρια την επόμενη πενταετία για την προώθηση των δικαιωμάτων των γυναικών απέσπασε το διεθνές Φόρουμ για την Ισότητα των Γενεών που ολοκληρώθηκε στις αρχές του μήνα στο...
Πού πηγαίνουν τα λεφτά για την ενδυνάμωση των γυναικών; 
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Μεσαιωνικές απαγορεύσεις των αμβλώσεων στο Τέξας
Ακόμη ένα σοβαρό πλήγμα στο δικαίωμα στην άμβλωση στις ΗΠΑ δόθηκε πρόσφατα όταν κάτοικοι του Λάμποκ στο Τέξας ψήφισαν να κηρυχθεί η πόλη τους «καταφύγιο αγέννητων», απαγορεύοντας σχεδόν απόλυτα τις αμβλώσεις.
Μεσαιωνικές απαγορεύσεις των αμβλώσεων στο Τέξας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας