Ενας ακόμα Ροθ στην οθόνη

Ο Φίλιπ Ροθ έχει αποσυρθεί, δεν γράφει πια. Αλλά, όλο και κάποια νέα ταινία βασισμένη σε μυθιστόρημά του εμφανίζεται για να μας κάνει να γυρνάμε πίσω στο έργο του, αλλά και για την ίδια την απόλαυση (όση κάθε φορά υπάρχει) να βλέπουμε τους ήρωές του στη μεγάλη οθόνη.

Κι ενώ περιμέναμε νέα από το «Αμερικανικό Ειδύλλιο», που ετοιμάζει για το σινεμά ο Φίλιπ Νόις με πρωταγωνιστή τον Γιούαν ΜακΓκρέγκορ, μας ήρθαν από το Σάντανς τα μαντάτα για μία ακόμα ταινία. Ετοιμη αυτή, έκανε την πρεμιέρα της στο περιβόητο φεστιβάλ του Ρόμπερτ Ρέντφορντ και βασίζεται στην «Αγανάκτηση» (Indignation, εκδόσεις Πόλις), μυθιστόρημα του 2008, από τα πιο σημαντικά της τελευταίας φουρνιάς του κορυφαίου συγγραφέα. Οι κριτικές είναι καλές και η ταινία ήδη «έκλεισε» μια θέση και στο «Πανόραμα» του Φεστιβάλ Βερολίνου, τον Φεβρουάριο.

Πολλά τα ερεθιστικά στοιχεία της, πέραν του Φίλιπ Ροθ, φυσικά. Με πρώτο και καλύτερο τη σκηνοθετική υπογραφή της. Διότι η «Αγανάκτηση» είναι το σκηνοθετικό ντεμπούτο ενός 56χρονου, του Τζέιμς Σέιμους, που έχει κερδίσει Bafta, Χρυσή Σφαίρα και βραβείο στις Κάνες και έχει υπάρξει τρεις φορές υποψήφιος για Οσκαρ, αλλά με δύο εντελώς διαφορετικές κινηματογραφικές ιδιότητες: του παραγωγού (το αμερικανικό ανεξάρτητο σινεμά πίνει νερό στο όνομά του) και του σεναριογράφου.

Ιδρυτής της εταιρείας Good Machine και διευθυντής της Focus Features μέχρι να του δείξει την πόρτα η Universal Pictures, ο Σέιμους πρόλαβε όχι μόνο να γίνει παραγωγός ταινιών σαν τις «Brokeback Mountain», «Χαμένοι στη μετάφραση», «Τα παιδιά είναι εντάξει», «Milk» κ.ά., αλλά και να εξελιχθεί σε συγγραφικό άλτερ έγκο του Ανγκ Λι, γράφοντας τα σενάρια για τις ταινίες «Παγοθύελλα», «Τίγρης και Δράκος», «Φαΐ, ποτό, αρσενικό, θηλυκό».

Οταν έμεινε «χωρίς δουλειά», ο Σέιμους αποφάσισε για πρώτη φορά να ασχοληθεί με μια ολοδικιά του ταινία (σενάριο και σκηνοθεσία). Και διάλεξε την «Αγανάκτηση» του Ροθ, γιατί, όπως έχει πει, «λάτρευε τους χαρακτήρες της», κυρίως τον κεντρικό της ήρωα, τον Μάρκους Μέσνερ, με τον οποίο «όλοι μπορούμε να ταυτιστούμε». Επιπλέον, το βιβλίο έχει και μια «αυθεντικά τραγική ερωτική ιστορία, που πολύ δύσκολα τη βλέπουμε στο σημερινό αμερικανικό σινεμά».

Ο αγανακτισμένος νεαρός Μάρκους Μέσνερ (τον ερμηνεύει στην ταινία ο Λόγκαν Λέρμαν) καταλήγει να πολεμά και να πεθαίνει στην Κορέα από ένα γινάτι. Πεισματάρης, αυτοκαταστροφικός και υπερβολικά ακέραιος χαρακτήρας, αδυνατεί να υποταχθεί στην οικογένεια και κυρίως στον δυνάστη πατέρα του, στην κοινωνία και στις νόρμες του Πανεπιστημίου.

Εβραίος αλλά άθεος (συναρπαστικές οι σελίδες όπου εκθέτει τις τολμηρές απόψεις του με σθένος στον κοσμήτορα της σχολής του), τραβάει έναν μοναχικό δρόμο, πληρώνοντας τα λάθη του, αδικαιολόγητα (όπως στην ερωτική του ιστορία με την απελευθερωμένη σεξουαλικά Ολίβια) και δικαιολογημένα.

Ανυπομονούμε να δούμε την «Αγανάκτηση» και στις ελληνικές αίθουσες, έστω κι αν ξέρουμε πως δεν είναι πάντα τόσο επιτυχημένες οι κινηματογραφικές μεταφορές μυθιστορημάτων του Ροθ.