Μια ιδιαίτερη παράσταση/αναπαράσταση ζωντανής παρτίδας σκάκι, με τίτλο «Χορεύοντας στη σκακιέρα», θα σκηνοθετήσει ο Φωκάς Ευαγγελινός, προκαλώντας τόσο το κοινό όσο και τον ίδιο του τον εαυτό. Γιατί «αντίπαλό» του στο «παιχνίδι» θα έχει τον σπουδαιότερο σκακιστή του 20ού αιώνα (αλλά και πολιτικό ακτιβιστή), τον θρυλικό Γκάρι Κασπάροφ. Ο Ρώσος γκραν μετρ, παγκόσμιος πρωταθλητής στο σκάκι επί δεκαετίες, που θεωρείται ο κορυφαίος σκακιστής όλων των εποχών, θα έρθει στην Ελλάδα για να ξαναπαίξει μια ιστορική παρτίδα: τον επικό αγώνα σκάκι από το διεθνές τουρνουά του Λινάρες το 1993, ανάμεσα στον ίδιο και τον Ανατόλι Καρπόφ. Αυτή η παρτίδα αναβιώνει στη σκηνή του Λαβύρινθου, στο πλαίσιο του Summer Nostos Festival, σε χορογραφία Φωκά Ευαγγελινού, με ζωντανή μουσική, ηθοποιούς με εντυπωσιακά κοστούμια και πολλές σκακιστικές ανατροπές.
«Οταν με κάλεσε το Ιδρυμα Νιάρχος για το Φεστιβάλ, είχαν ήδη μια συνεργασία με τον κ. Κασπάροφ» μας λέει ο Φωκάς. Πράγματι πέρυσι, 15 σκακιστές και σκακίστριες 10-12 ετών συνυπήρξαν σε μια σιμουλτανέ σκακιστική αναμέτρηση με τον κορυφαίο αθλητή. «Σκέφτηκα λοιπόν», συνεχίζει ο γνωστός χορογράφος, «πως φέτος θα ήταν ενδιαφέρον να οπτικοποιήσουμε μια διάσημη παρτίδα του: να τη “μεγεθύνουμε” στον χώρο, ώστε πλέον να μπορούν να την παρακολουθήσουν όλοι οι θεατές. Από τη μια λοιπόν θα είναι ο ίδιος ο Κασπάροφ με τον αντίπαλό του (σ.σ. τον Βρετανό σκακιστή Νάιτζελ Σορτ) παίζοντας μια παρτίδα σε ένα σκάκι κανονικών διαστάσεων και δίπλα του, χορευτές και ηθοποιοί θα αναπαραστήσουν σε τεράστια κλίμακα, 16 επί 16, τις κινήσεις τους. Φυσικά πρόκειται για μια διάσημη παρτίδα, οπότε τα παιδιά γνωρίζουν ήδη τις κινήσεις, ωστόσο δεν θα ξέρουν πότε ακριβώς θα κάνουν οι δυο παίκτες την κάθε κίνηση. Αρα, πρόκειται για μια ζωντανή αναπαράσταση μιας θρυλικής παρτίδας σκάκι του Γκάρι Κασπάροφ, σε μεγάλης κλίμακας σκακιέρα, με πιόνια χορευτές και ηθοποιούς, την ίδια στιγμή που η αυτή παρτίδα θα εξελίσσεται ζωντανά από τον ίδιο τον Κασπάροφ».
Βρεθήκαμε στις πρόβες της παράστασης, στην οποία ο Φωκάς ουσιαστικά μεταμορφώνει τους ηθοποιούς του σε άσπρα και μαύρα πιόνια. «Είναι πρόκληση για μένα» εξομολογείται ο ίδιος. «Ακριβώς γιατί ήθελα να βρω έναν τρόπο οι άνθρωποι-πιόνια να μη μιμούνται απλώς τις στατικές σχεδόν κινήσεις των φιγούρων στο σκάκι, αλλά να πάρει το σώμα αυτή τη γεωμετρία και τη δωρικότητα που μπορεί να έχει ένα πιόνι μες στην ακινησία του, αλλά και τη δύναμη που αυτή μπορεί να έχει. Αυτό είναι και το στοίχημά μου… Αγαπώ το σκάκι πολύ. Ξέρω σκάκι. Παίζω σκάκι. Και ως χορογράφος είναι μεγάλη πρόκληση το να δώσω ζωή και κίνηση στην ακινησία που φέρουν αυτά τα άσπρα και μαύρα πιόνια. Λόγω της δουλειάς μου, παρατηρώ τους ανθρώπους και βλέπω πως μέσα στην ακινησία τους υπάρχει ροή, ενέργεια, μετακίνηση…».
Η αλήθεια είναι πως δεν έχουμε ξαναδεί κάτι τέτοιο. «Κι εγώ δεν το έχω ξανακάνει», μας λέει. «Η παρτίδα θα διαρκέσει κάτι παραπάνω από μία ώρα. Σε αυτή την ώρα, θα πρέπει να βρω τρόπο να κρατήσω διαρκώς υψηλό το ενδιαφέρον του κοινού, χωρίς να χάσει τη συγκέντρωσή του, να παρακολουθεί σκακιστικές κινήσεις, ενώ η επόμενη κίνηση μπορεί να κρατήσει και 10 λεπτά! Τα παιδιά που θα ζωντανέψουν την παρτίδα δεν ξέρουν πόσο θα κρατάει η κάθε κίνηση. Πρέπει λοιπόν να έχει βρεθεί τρόπος ώστε η ενέργεια και η συγκέντρωση να μη φεύγουν εξαιτίας της μεγάλης κλίμακας – ούτε από τους μεν ούτε από τους δε».
Γιατί, όμως, επέλεξε και ηθοποιούς και όχι μόνο χορευτές; «Γιατί πιστεύω ότι οι ηθοποιοί μπαίνουν στη διαδικασία να υποστηρίξουν κάτι, ενώ οι χορευτές ψάχνουν πάντα την τελειότητα στη δημιουργία και αυτό κάπως με κουράζει. Ενώ ο ηθοποιός βάζει τη συνθήκη μέσα του για να δημιουργήσει κάτι. Οι περισσότεροι στην παράσταση αυτή είναι ηθοποιοί, μαθητές μου από το Εθνικό όπου διδάσκω» μας απαντά.
Ποια κίνηση στη ζωή του ήταν κίνηση ματ; «Ηταν ματ και ακαριαία… όταν εγκατέλειψα τη σχολή εμποροπλοιάρχων για να γίνω χορευτής. Τότε έπρεπε να πάρω μια απόφαση: Να κάνω αυτό που αγαπάω ή αυτό που θα μου δώσει χρήματα; Την πήρα σε μία βραδιά». Οσο για τους άλλους, συμβουλεύει: «Να μη φοβούνται την παρτίδα! Είναι το πιο ωραίο πράγμα» μας λέει. «Ενας λόγος που εμπνέομαι για να κάνω αυτό το πρότζεκτ είναι γιατί πιστεύω ότι η ζωή η ίδια είναι μια παρτίδα: πρέπει να διαχειριστείς τη νίκη σου, να διαχειριστείς την ήττα σου, να προγραμματίσεις την επόμενη κίνησή σου, να αποδεχτείς όμως και το αυθόρμητο, να εμπιστευτείς και το ένστικτό σου. Ναι. Πιστεύω ότι μια παρτίδα σκάκι έχει κανόνες ζωής μέσα».
Ιnfo: Summer Nostos Festival – 21 & 22 Ιουνίου, στις 20.30, Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Ελεύθερη είσοδος, με σειρά προτεραιότητας (τα δελτία θα διανέμονται από το Labyrinth Kiosk από τις 19.30. Αντιστοιχούν έως 2 στον κάθε παρευρισκόμενο). Σκηνοθεσία-χορογραφία: Φωκάς Ευαγγελινός. Μουσική: Στάθης Σούλης. Κοστούμια: Ελλη Παπαγεωργακοπούλου.
