Μοναδική σοβαρή παρουσία στο πεδίο της συμφωνικής μουσικής στο φετινό πρόγραμμα του Φεστιβάλ Αθηνών ήταν αυτή της Φιλαρμονικής Ορχήστρας της Αγίας Πετρούπολης (ΦΟΑΠ) υπό τον αρχιμουσικό Νικολάι Αλεξέεφ.
Το κορυφαίο ρωσικό σύνολο έχει αλλάξει επανειλημμένα ονομασία, ακολουθώντας τις διαδοχικές μετονομασίες της πόλης στον ρου της ταραγμένης πολιτικής Ιστορίας του 20ού αιώνα: Φιλαρμονική Αγίας Πετρούπολης, Φιλαρμονική Πέτρογκραντ (1917), Φιλαρμονική Λένινγκραντ (1924) και πάλι Φιλαρμονική Αγίας Πετρούπολης (1991). Από το 1988 καλλιτεχνικός διευθυντής της είναι ο Γιούρι Τεμιρκάνοφ.
Στις 6 και 7/7/2017, η ορχήστρα έδωσε δύο συναυλίες στο Ηρώδειο υπό τον αρχιμουσικό Νικολάι Αλεξέεφ αφήνοντας πολύ καλές εντυπώσεις. Ακολουθώντας μια πρακτική η οποία, στη φτώχεια της αθηναϊκής μουσικής ζωής, μας έχει πολύ λείψει, οι Ρώσοι έπαιξαν αποκλειστικά δικό τους, εθνικό ρεπερτόριο.
Στις 6/7, στο μισογεμάτο Ηρώδειο, η συναυλία ξεκίνησε με αποσπάσματα της ορχηστρικής σουίτας από την όπερα «Η αόρατη πόλη του Κιτέζ» του Ρίμσκι-Κόρσακοφ. Οδηγημένοι από τον Αλεξέεφ, οι Ρώσοι απέδωσαν ιδανικά και με ακρίβεια ηλεκτρονικού υπολογιστή τις αιθέριες, σαγηνευτικά πολύχρωμες ορχηστρικές σελίδες του Ρίμσκι-Κόρσακοφ, υπενθυμίζοντας πόσο ανεκτίμητη κληρονομιά συνιστούν οι γνήσια εθνικοσχολικές φάσεις της ρομαντικής μουσικής κάθε τόπου.
Ακολούθως, ο τσελίστας Πάμπλο Φεράντες ερμήνευσε τις διακοσμητικά δεξιοτεχνικές «Παραλλαγές ροκοκό» του Τσαϊκόφσκι.
Ο ταλαντούχος 25χρονος Ισπανός μουσικός με την ταχύτατα αναπτυσσόμενη διεθνή σταδιοδρομία πρόσφερε μιαν αριστουργηματικής ελαφράδας και μουσικότητας ερμηνεία. Επαιξε με τονικά αψεγάδιαστο ήχο, κρυστάλλινης καθαρότητας, αθλητικά αρθρωμένη φραστική και, κυρίως, με πηγαία μελωδική εκφορά της μουσικής. Το περιορισμένου μεγέθους κλιμάκιο της ορχήστρας τον συνόδευσε με τέλειο –τεχνικά αλλά και ως ύφος– συντονισμό.
Στο δεύτερο μισό της βραδιάς οι Ρώσοι μουσικοί ερμήνευσαν τους «Συμφωνικούς χορούς» του Ραχμάνινοφ. Γραμμένοι το 1940 στις ΗΠΑ, οι χοροί αποτελούν κύκνειο άσμα και επιτομή της γραφής του 70χρονου συνθέτη και, εύλογα, διέπονται από βαθιά νοσταλγία για την πατρίδα.
Η ΦΟΑΠ υπό την άγρυπνη, στρατιωτικής πειθαρχίας καθοδήγηση του Αλεξέεφ πρόσφερε μιαν εκτέλεση αποστειρωμένης ακρίβειας που χαρακτηρίστηκε κυρίως από ωρολογιακή ρυθμική σταθερότητα και συγκινησιακή αποστασιοποίηση, χαρακτηριστικά κάπως αταίριαστα για ρομαντική μουσική τόσο κορεσμένη από νοσταλγία και συναίσθημα.
Ωστόσο, αυτά καθόλου δεν εμπόδισαν να απολαύσουμε το ρωμαλέο ταμπεραμέντο, την ύψιστη μουσικότητα και τον εκπληκτικό ηχοχρωματικό πλούτο του συνόλου, καθώς επίσης τις σολιστικού επιπέδου συνεισφορές των πνευστών και των κρουστών του.
Διπλή συμφορά: αρρώστησαν –ταυτόχρονα (!)– ο αρχιμουσικός Γιούρι Τεμιρκάνοφ, που θα διηύθυνε τη Φιλαρμονική της Αγίας Πετρούπολης, και ο κορυφαίος Ρώσος πιανίστας Ντένις Ματσούεφ.
Βεβαίως, αρρώστησαν μόνον για την Αθήνα, αφού ένα πρόχειρο ψάξιμο στο διαδίκτυο δείχνει πού εμφανίζονται τις επόμενες μέρες… Και οι μεν Ρώσοι έπαιξαν υπό τον Αλεξέεφ, οι δε Ελληνες δεν δέησσαν καν να ετοιμάσουν κάτι άλλο…
Λες και δεν πληρώνονται με χρήματα φορολογουμένων για να παίζουν τακτικά! Ή δεν υπάρχουν άλλοι πιανίστες!
