efsyn.gr , Παρή Σπίνου
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Παρίσι 2001: με τη συμπλήρωση 100 χρόνων από τον θάνατο του Ανρί ντε Τουλούζ-Λοτρέκ, 100 σπουδαίοι καλλιτέχνες και σχεδιαστές από όλο τον κόσμο, δημιουργούν αφίσες ως φόρο τιμής στο πρωτοποριακό έργο και το πρόσωπό του, οι οποίες παρουσιάστηκαν σε μια μεγάλη έκθεση, στο Κέντρο Πομπιντού.

Αθήνα 2017: δεκαέξι χρόνια από την πρώτη επέτειο, 16 Ελληνες καλλιτέχνες και σχεδιαστές καταθέτουν τον δικό τους φόρο τιμής στον «πατέρα της αφίσας», στην έκθεση που εγκαινιάζεται σήμερα στο Μουσείο Μπενάκη, κτίριο της οδού Πειραιώς.

Από την παρισινή μπελ επόκ, στο βιομηχανικό περιβάλλον της Πειραιώς μάς μεταφέρει η έκθεση «Το Νέο “Salon des Cent”. Διεθνής Εκθεση Αφίσας. Αφιέρωμα στον Toulouse-Lautrec», που συνδιοργανώνεται με το περιοδικό GR Design και την Alpha Bank. Eμπλουτίστηκε επίσης με πέντε πρωτότυπες αφίσες του Τουλούζ -Λοτρέκ και μία του Πιερ Μπονάρ από τη συλλογή της Εθνικής Πινακοθήκης, καθώς και με πορτρέτα του κορυφαίου Γάλλου δημιουργού από τους σπουδαστές της Σχολής Βακαλό.

Η παράξενη φιγούρα -ίδια με καρικατούρα- του μικρόσωμου (μόλις 1,5 μ. ύψος) Λοτρέκ με το ιδιαίτερο bowler hat καπέλο, και ο πολύχρωμος κόσμος του, οι χορεύτριες των καν καν, οι θεατρίνες και οι τραγουδιστές που συχνάζουν τα παρισινά καφέ, οι μίμοι, οι πόρνες και οι πελάτες τους, δίνουν τον ιδιαίτερο τόνο σ’ αυτό το αφιέρωμα. «Στους χώρους του Λοτρέκ η μουσική και ο χορός συναντούν τη σιωπή, η μπουρζουαζία το προλεταριάτο, ο καθωσπρεπισμός τον υπόκοσμο, οι ενοχές την απενοχοποίηση, ο ερωτισμός το αντικείμενο του πόθου του και το εσωτερικό σκοτάδι των ανθρώπων τη λάμψη από τα φώτα της ράμπας, της διασκέδασης και της νυχτερινής ζωής», όπως σημειώνει ο Παντελής Τσάβαλος, ιστορικός τέχνης (Κολέγιο Βακαλό) στον κατάλογο της έκθεσης.

Γεννημένος στο Αλμπί, ο Ανρί ντε Τουλούζ-Λοτρέκ εγκαθίσταται στη Μονμάρτρη το 1882. Αριστοκρατικής καταγωγής, έχει οικονομική άνεση και μόρφωση, ωστόσο η ασθενική φύση και η δυσμορφία του, αποτέλεσμα γενετικών ανωμαλιών και παθήσεων, του στερούν τη δυνατότητα για μια κανονική ζωή. «Στην επαφή με τον περιθωριακό κόσμο του Παρισιού ο Λοτρέκ φαίνεται να αισθάνεται εκλεκτικές συγγένειες που πυροδοτούν την πιο δημιουργική του περίοδο που θα κρατήσει γύρω στα δεκαπέντε χρόνια, κατά τη διάρκεια των οποίων θα αγκαλιάσει, θα υιοθετήσει και θα τροφοδοτήσει την κουλτούρα της Μονμάρτρης και του παρισινού θεάματος», σημειώνει ο Π. Τσάβαλος.

«Τα έντονα προβλήματα υγείας, επιδεινούμενα από τις καταχρήσεις και το αλκοόλ, θα τον οδηγήσουν στον πρώιμο θάνατό του στα 36 του χρόνια. Παρά το σύντομο της ζωής του έχει αφήσει έναν πολύ σημαντικό αριθμό έργων (πάνω από 700 ελαιογραφίες σε καμβά, 250 υδατογραφίες, 360 χαρακτικά κυρίως με την τεχνική της λιθογραφίας και περισσότερα από 5.000 σχέδια με μολύβι, κάρβουνο ή παστέλ)».

Με καινοτόμα ματιά παρατηρεί γύρω του. Από τους ιμπρεσιονιστές «υιοθετεί την αγάπη για το φως, το χρώμα και την απεικόνιση της εντύπωσης και του φευγαλέου». Από τον Μανέ, «την κριτική στάση απέναντι στην αστική υποκρισία». Από τον Ντεγκά, «τον άνθρωπο ως επίκεντρο του ενδιαφέροντος, την απεικόνιση της κίνησης, τις ανορθόδοξες γωνίες “λήψης” και το “τυχαίο καδράρισμα” του θέματος». Από τις γιαπωνέζικες εστάμπες, όπως του Hokusai, «την ένταση της γραμμής, τα επίπεδα χρώματα, την ελλειπτική γλώσσα καθώς και τη θεματολογία».

Ωστόσο, με τη λιθογραφία είναι που θα κάνει γνωστά τα πιο εμβληματικά του έργα, καταργώντας την απόσταση που χώριζε τις καλές από τις εφαρμοσμένες τέχνες. Οι έγχρωμες λιθογραφίες του «παρουσιάζονταν ενταγμένες σε εμπορικές και διαφημιστικές εφαρμογές (αφίσες, εξώφυλλα και εικονογραφήσεις περιοδικών και βιβλίων, προγράμματα θεατρικών παραστάσεων κ.ά.), αλλά ταυτόχρονα κατείχαν σημαντική θέση και έχαιραν ιδιαίτερης εκτίμησης σε εκδόσεις και καταλόγους με καλλιτεχνικές λιθογραφίες περιορισμένων αντιτύπων, όπως το L ‘Estampe Originale», επισημαίνει ο Π. Τσάβαλος.

Τις ελληνικές αφίσες στην έκθεση υπογράφουν οι: Διαμαντής Αϊδίνης, Αργύρης Αθανασιάδης, Δημήτρης Αρβανίτης, Ευάγγελος Κασσαβέτης, Μιχάλης Κατζουράκης, Γιάννης Κουρούδης, Μενέλαος Κουρούδης, Τάσος Μαραγκός, Μίλτος Μιχαηλίδης, Νέαρχος Ντάσκας, Δημήτρης Παπάζογλου, Τάσος Παυλόπουλος, Στέφανος Ρόκκος, Λευτέρης Φάρος, Ρένα Χρυσικοπούλου, Γιάννης Ψυχοπαίδης.

● INFO: Μουσείο Μπενάκη-Κτίριο οδού Πειραιώς 138, τηλ.: 210-3453111. Εγκαίνια, σήμερα στις 20.00. Διάρκεια 28 Σεπτεμβρίου έως 12 Νοεμβρίου.

● Η Danièle Devynck, διευθύντρια του Μουσείου Τουλούζ-Λοτρέκ στο Αλμπί, θα δώσει διάλεξη με θέμα «Οι αφίσες του Τουλούζ-Λοτρέκ», στις 9 Νοεμβρίου στις 19.00.