Σε γενικές γραμμές, οι πρώτες κινήσεις της αριστερής κυβέρνησης θεωρείται ότι υπηρετούν την πρόνοια και τη δικαιοσύνη. Τα στελέχη της δείχνουν σθένος και αποφασιστικότητα και αυτοσυγκράτηση. Αυτό δεν είναι κακό· μήτε και καλό, όμως, διότι ακόμη δεν έχει εμφανιστεί στο προσκήνιο η συμμετοχή της κοινωνίας, παρά μόνο υπό τη μορφή της επιδοκιμασίας σε ό,τι έχει έως τούδε γίνει.
Αυτό δεν σημαίνει ότι έχει επιτευχθεί κάποια συγκρότηση βιώσιμης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης ή κάποια ενότητα-συμφωνία κράτους και κοινωνίας. (Αργεί η μέρα που στη θέση του κράτους θα καθίσει η κοινωνία· επιπλέον δεν είναι του παρόντος.) Κυβέρνηση και λαός ψάχνονται γενικά. Υπάρχει μια μικρή συμφιλίωση, αλλά έως εκεί. Ωραίο είναι αυτό, αφού δεν αναμοχλεύονται πλέον τα βάθη του έθνους!
Ας θυμόμαστε πάντα (Ριβαρόλ, εκδόσεις «Στιγμή», εισαγωγή Παναγιώτη Κονδύλης): α) Στις δημοκρατίες ο λαός δίνει την εύνοιά του, ποτέ την εμπιστοσύνη του. β) Ο λαός χρειάζεται αλήθειες καθημερινής χρήσεως κι όχι αφαιρέσεις. γ) Ο λαός είναι ένας κυρίαρχος που δεν ζητάει άλλο παρά να φάει: η μεγαλειότης του διάγει ησύχως όταν χωνεύει.
Και πολλά ακόμη που αφορούν την οίηση και τον αυταρχισμό των εξουσιών, γιατί έτσι θα υπάρξει καλύτερη συμφωνία ή σύμπνοια (ας αποδεχτούμε ότι υπάρχουν καλές στιγμές στους κόλπους των μαζικών δημοκρατιών, διαφορετικά δεν θα βγάλουμε άκρη). Προς το παρόν, αρκούν η τόνωση του ηθικού, η επανεμφάνιση της αξιοπρέπειας και μιας πατριωτικής αυτοπεποίθησης, συνοδευόμενα όλα τούτα με δικαίωση αδικουμένων, κοινωνική δικαιοσύνη και λοιπά.
Η πυγμή πρέπει να συνοδεύεται από βάθος χρόνου, κοινωνικό πρόγραμμα και υψηλό γνωστικό επίπεδο. Ε, όταν υπάρχει και φρέσκια λαϊκή (αντιμνημονιακή) εντολή, οι διαπραγματεύσεις αποκτούν κύρος. Συντρίβεται έτσι ο καπιταλιστικός ορθολογισμός και τα μιντιακά παπαγαλάκια του καταπίνουν τη γλώσσα τους. Ανασαίνει κάπως η επικοινωνιακή ατμόσφαιρα και μπορούμε ν’ ακούσουμε δύο-τρία σοβαρά πράγματα έξω από κραυγές και αντιαισθητικούς διαξιφισμούς.
Βήματα σοβαρά και μετρημένα· ζυγισμένα στη δύναμη της αναλογίας ή και στην αναλογία της δύναμης κάθε ευρωπαϊκής χώρας ξεχωριστά. Είτε το θέλουμε είτε όχι, κάτι αλήθεια συμβαίνει εδώ. Οι υπουργοί περπατάνε στα Εξάρχεια, μπαίνουν στα καφενεία, συμπίουν και συνομιλούν με τους θαμώνες. Ουδείς ισχυρίζεται ότι αυτό είναι κάτι μαγικό, αναπτερώνει εντούτοις τον ενθουσιασμό, δεν τον αφήνει να ξεθυμάνει, παρ’ ότι το όλο σκηνικό υποκρύπτει τη βαθιά αλήθεια της απουσίας από τον πολιτικό βίο της κοινωνίας.
Ούτως ή άλλως, το κλίμα είναι διαφορετικό· πιο πολύ φως στα πρόσωπά μας, περισσότερα χαμόγελα, διάθεση για τραγούδι και χορό. Συμβαίνουν δηλαδή πράγματα που τρομοκρατούν την κάθε εξουσία. Τα μικρά πάθη παρελαύνουν (και η αισιοδοξία πάθος είναι), οι νέοι συμμετέχουν, αντιμετωπίζουν τους υπουργούς σαν ροκ σταρ· κάτι σπουδαίο θα βγει απ’ αυτό, αρκεί να υπάρχει αρκετή λάμψη μέσα τους (μέσα σε όλους).
