Γειτονιές των κυκλάμινων

Ολο και μεγαλώνουν και πυκνώνουν οι γειτονιές των κυκλάμινων στον Υμηττό αυτές τις μέρες· είναι στον καιρό τους. Σκέφτομαι συνεχώς, βλέποντάς τα κάθε πρωί, τα αδελφάκια τους στο Πήλιο που κι αυτά θα ανθοφορούν αυτή την εποχή, αλλά με κείνο το κυκλαμινί, το μοβ της μεγάλης θλίψης για τις συμφορές που βρήκαν τον τόπο με τις μεγάλες πλημμύρες, τις διπλές, του Σεπτέμβρη. Με την ευκαιρία να ευχηθώ από εδώ καρτερία και δύναμη στους φίλους και φίλες της Μηλίνας του Παγασητικού που οι πλημμύρες διέλυσαν τον τόπο τους, τα μαγαζιά, τα σπίτια τους κι απ’ ό,τι μαθαίνω, θα πάρει καιρό για να συνέλθουν, αλλά και τότε «δεν θα είναι πια τα πράγματα όπως ήταν πριν».

Ας πούμε ότι τα κυκλάμινα που άνθισαν και φέτος, στο Πήλιο, στον Υμηττό, παντού στη χώρα θα είναι μια υπόμνηση πως η ελπίδα ποτέ δεν χάνεται και πάντα βρίσκει τρόπους να ενθαρρύνει, να προτρέπει: ποτέ μην το βάζεις κάτω· ένας συμβολισμός. Γιατί το κυκλάμινο, μες στην ταπεινή, την απαράμιλλη ομορφιά της λυγεράδας και των χρωμάτων του συμβολίζει τη γονιμότητα, την ηρεμία, την ειλικρίνεια, την ευτυχία, την αντοχή και την αγνότητα. Λόγω δε της παρατεταμένης ανθοφορίας του, έχει συνδεθεί και με την έννοια της βαθιάς και παντοτινής αγάπης και αφοσίωσης.

Ακόμα, η παράδοση θέλει το κυκλάμινο να έχει ιδιότητες που αφενός προστατεύουν, αφετέρου διεγείρουν· «προκαλούν λαγνεία», είδα σε κάποια εργασία σχολείου για τα κυκλάμινα. Ομως είναι και το σύμβολο της Ελλάδας, καθώς ενώ είμαστε χώρα κυρίως ορεινή, μες στην πέτρα και τον βράχο, ωστόσο σ’ αυτά τα βράχια σμιλεύτηκε πολιτισμός από τους πιο σπουδαίους· όπως το κυκλάμινο που φυτρώνει μέσ’ από τον βράχο· «… στου βράχου τη σχισμάδα, πού βρήκες χρώματα κι ανθείς, πού μίσχο και σαλεύεις», έπεμψε ο Ρίτσος στον κόσμο της ελευθερίας από την εξορία της Λέρου· για την ιστορία, μέσα σ’ ένα ζευγάρι παλιά παπούτσια!

Επίσης, έχουνε διαδοθεί δοξασίες διάφορες περί το κυκλάμινο· για παράδειγμα: αν ανύπαντρη φυτέψει κυκλάμινα ανάμεσα στα κεραμίδια του σπιτιού της κι αυτά πιάσουν, τότε θα παντρευτεί. Αν δεν πιάσουν, τότε το μέλλον της προδιαγράφεται δυσοίωνο. Ακόμα λένε, στον κύκλο των δεισιδαιμονιών, ότι το κυκλάμινο είναι και αντίδοτο στη βασκανία: αν, λένε, αποξηράνεις κυκλάμινα, τα βάλεις σε μπουκαλάκι και το κρεμάσεις στον λαιμό, σαν φυλαχτό, τότε «το κακό το μάτι»… αλληθωρίζει. Αλλά και επιστημονικές μελέτες υπάρχουν, που εντοπίζουν στους βολβούς του κυκλάμινου ουσία ικανή να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τα δυσάρεστα συμπτώματα της ιγμορίτιδας. «Το μεγάλο φαρμακείο της φύσης» που έλεγε ο Παράκελσος.

Φυτό κυρίως του μεσογειακού χώρου. Πιο διαδεδομένο είδος τους στην ημεδαπή είναι το γραικό κυκλάμινο (cyclamen graecum): καρδιόσχημα σκουροπράσινα φύλλα, υπέροχα ρόδινα άνθη σε διαβαθμίσεις του κόκκινου. Η ανθοφορία του (με το σπάνιο φαινόμενο το άνθος, ενίοτε, να προηγείται του φύλλου!) διαρκεί από Σεπτέμβριο μέχρι και τέλος Νοεμβρίου (στον Υμηττό, παρατηρώ, αυτές τις μέρες τα δίνει όλα! Φωτογραφία, 1η Οκτωβρίου). Δεν συμπαθεί ιδιαίτερα τον ήλιο ούτε τα υγρά χώματα. Πιστεύω ότι, με τη μαργαρίτα και την παπαρούνα, αποτελούν τη μεγάλη τριπλέτα στο πεντάγραμμο των αγριολούλουδων της πατρίδας μας. Πιστεύω ακόμα ότι, όπως όλα τα λουλούδια, έτσι και τα κυκλάμινα, για να σου δώσουν τον καλό εαυτό τους, πρέπει να τα αγαπήσεις!