efsyn.gr , Πέτρος Μανταίος
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Φίλη που γνωρίζει ότι καταναλώνω σαλάτες λαχανικών έτοιμες, στις αεροστεγείς συσκευασίες, μου συνέστησε, παρ’ όλο που είναι πλυμένες (με χλώριο, που δεν το ήξερα), να τις ξαναπλένω, γιατί διάβασε ότι, παρά τα μέτρα ασφαλείας, παρατηρήθηκαν κρούσματα σαλμονέλας.

Τύφου δηλαδή, όπως το λέγαμε παλιά (αυτός που διέλυσε την αθηναϊκή δημοκρατία, πέθανε και τον Περικλή, στον Πελοποννησιακό Πόλεμο).

Μου το είπε, πριν ένα-δυο χρόνια, ανιψιά μου γιατρός: «Δεν καταλαβαίνω, γιατί λένε “σαλμονέλα” τον τύφο!» (η σαλμονέλα είναι βακτηρίδιο που προκαλεί τύφο).

Προφανώς, δεν το λένε, για να μην αφυπνίσουν παλιά ανακλαστικά: στα παιδικά μου χρόνια, στο άκουσμα και μόνο της λέξης «τύφος» πλάκωνε τρόμος τις γειτονιές! Πρώτο παράδειγμα γνωστικής ασυμφωνίας.

Επέστρεψα από τον πρωινό περίπατο στον Υμηττό κατά τις οχτώμισι. Βρήκα το σπίτι ζεστό. Πρώτη φορά φέτος άναψαν καλοριφέρ. Ωραία αίσθηση. Οικεία. Επαιζε (το έχω και παίζει μόνιμα) το ραδιόφωνο. Σαν κάποιος να με περίμενε. Δεύτερη περίπτωση γνωστικής ασυμφωνίας.

Κάπου βρήκα τη θεωρία πρόσφατα.

Πρώτος, όπως είδα μετά, ανέλυσε το φαινόμενο ο Αμερικανός κοινωνικός ψυχολόγος Λέον Φέστινγκερ (1919-1989) από το 1957! Αλλά, έως προχθές, είχα μεσάνυχτα. Γι’ αυτό και λέγεται και θεωρία του Φέστινγκερ.

Αναλυμένη εξαντλητικά στα χρόνια που ακολούθησαν. Σημαίνει περίπου πως: ενώ γνωρίζω, όταν δύο γνώσεις αντιφάσκουν, κάνω πως δεν γνωρίζω και ζω το παραμύθι μου, απωθώ την πραγματική δυσκολία και κάνω την επιθυμία πραγματικότητα.

Παράδειγμα αρχετυπικό, οι επαΐοντες, φέρνουν τον δικό μας Αίσωπο και τον γνωστό μύθο με την αλεπού και τα σταφύλια, που επειδή δεν τα έφτανε, έπεισε τον εαυτό της πως είναι αγουρήθρες που δεν τρώγονται.

Αυτό που πέρασε σε μας με την παροιμία: Οσα δεν φτάνει η αλεπού, τα κάνει κρεμαστάρια.

Περιπτώσεις; Απειρες. Καθημερινά. Ρωτήστε τον εαυτό σας. Δείτε και τους πολιτικούς. Πλήθος οι γνωστικές ασυμφωνίες. Οι συμφωνίες σπανίζουν…