UNESCO: Θα αντέξει η κυβέρνηση  να χειροκροτήσει τους πολίτες;

Ο διάλογος για την UNESCO και την ένταξη του Ζαγορίου στα Πολιτιστικά Τοπία ξεκίνησε εδώ και μια δεκαετία. Είθε να είχε γίνει νωρίτερα και μακάρι οι εμπλεκόμενοι, εκ παραδρομής, και κυρίως οι κυβερνώντες, να είχαν επιδείξει ελάχιστο ενδιαφέρον. Είναι έκθετοι, ακόμη και σήμερα, για την ολιγωρία, και κυρίως επειδή προσπαθούν να οικειοποιηθούν την πρωτοβουλία των πολιτών του Ζαγορίου. Οι οποίοι, στα πέτρινα χρόνια των μνημονίων, είχαν πολύ καλύτερα αντανακλαστικά από το πολιτικό σύστημα που παράπαιε.

Η επανάληψη για τα πραγματικά γεγονότα είναι επιβεβλημένη, διότι εμφανίστηκαν οι εκούσιες κυβερνητικές – εξουσιαστικές διαστρεβλώσεις. Οι οποίες, εσχάτως, θέτουν στο επίκεντρο τη νέα εξουσία, η οποία ήταν επί χρόνια εν υπνώσει. Καθαρά πράγματα και συγκεκριμένα γεγονότα: Η μόνη προσπάθεια που είχε σαφές περιεχόμενο και ξεκάθαρη βούληση ήταν αυτή που ξεκίνησε το 2011, με τη συγκρότηση της κίνησης «Ζαγορισίων Κοινότητα».

Οι πολίτες του Ζαγορίου ήταν αυτοί που ενεργοποιήθηκαν, φίλοι της περιοχής συνέδραμαν την προσπάθεια και οι πολίτες εξέλεξαν το πρώτο διοικητικό συμβούλιο της Κίνησης, που είχε ως μοναδικό σκοπό να αποσταλεί η πρόταση στην κεντρική εξουσία. Νωρίτερα, είχε συγκροτηθεί ομάδα πολιτών που έπιασε το νήμα από την αρχή και έγινε ενημέρωση σε φορείς και πολίτες. Η διοίκηση, ως όφειλε,  κατέθεσε, σε ειδική συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου του Ζαγορίου, η οποία έγινε και ομόφωνα αποδεκτή.

Την περίοδο των μεγάλων πολιτικών ανακατατάξεων ήταν σε διαρκή επαφή με φορείς της περιοχής και την κεντρικής εξουσίας, προκειμένου οι χειρισμοί να παράξουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Είχε καταφέρει να κάνει πράξη ένα χρόνιο στοίχημα του Ζαγορίου. Στο βάθος… ανέμεναν τα γνωστά κομματικά οφέλη οι εναλλασσόμενες εξουσίες.

Δυστυχώς, είναι αυτές που επί δεκαετίες αδράνησαν και τώρα προσπαθούν να οικειοποιηθούν την (έτοιμη) πρόταση. Κάπως έτσι το φθινόπωρο του 2019 πραγματοποιήθηκε στη Βίτσα εκδήλωση με κεντρικό πρόσωπο τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, και συντονιστή τον Κώστα Τασούλα, ο οποίος ήταν πλέον Πρόεδρος της Βουλής.

Στο τέλος της εκδήλωσης –δεν έκανα παρέμβαση διότι κάλυπτα το ρεπορτάζ για την ΕΡΤ Ιωαννίνων- πλησίασα την υπουργό Πολιτισμού, υπενθυμίζοντάς της ότι η πρόταση είχε κατατεθεί προ επτά ετών από την Κίνηση Ζαγορισίων Κοινότητα. Δήλωσε άγνοια, αν και ήταν στο ίδιο υπουργείο όταν είχε αποσταλεί η πρόταση από την κίνηση «Ζαγορισίων Κοινότητα». Δεν θα σχολιάσω το πολιτικό ήθος, αλλά είναι θλιβερό αποστεωμένοι πολιτικοί να «υποκλέπτουν» ιδέες, ενέργειες και προτάσεις πολιτών.

Πρόκειται για ένα μεγάλο ψεύδος, το οποίο οφείλει να άρει το συντομότερο η κυβέρνηση. Και έχει υποχρέωση να αναγνωρίσει ότι εκείνοι που προηγούνται, και για την πολιτιστική κληρονομιά, είναι οι πολίτες. Οι οποίοι έχουν τη μεγάλη και διαρκή αγωνία για την τύχη του Ζαγορίου και την ένταξή του στον κατάλογο της UNESCO.

Η περιοχή το δικαιούται, οι πολίτες προσμένουν θετική έκβαση, αλλά εικάζεται ότι οι κυβερνώντες ομογενοποιούν τις προτάσεις, θολώνοντας έτσι τα τοπικά χαρακτηριστικά της κάθε πρότασης. Δεν είναι ζήτημα πολιτικής ολιγωρίας, αλλά πολιτικής ανεπάρκειας και συνάμα μιας θολής πολιτικής γλώσσας που άλλοτε ψεύδεται και άλλοτε επιχειρεί να οικειοποιηθεί την οιαδήποτε θετική εξέλιξη για την προστασία της Ηπειρωτικής φύσης και τα Πολιτιστικά Τοπία του Ζαγορίου.

Και επειδή η πολιτική υστεροβουλία καιροφυλακτεί, αν υπάρξει θετική έκβαση της πρότασης, αυτή θα πρέπει να πιστωθεί στους πολίτες. Ήταν και είναι οι μπροστάρηδες στη δημιουργία και την ανάδειξη των συγκριτικών πλεονεκτημάτων του Ζαγορίου. Η κυβέρνηση –και τα κόμματα- μπορεί να είναι ένας απλός χειροκροτητής. Αν το αντέξει!

* Δημοσιογράφος στην ΕΡΤ Ιωαννίνων