O κύβος ερρίφθη, ο γόρδιος δεσμός λύθηκε και ο Ζόραν Ζάεφ πέτυχε αυτό που επί 27 χρόνια έμοιαζε ακατόρθωτο. Η Βουλή της ΠΓΔΜ άλλαξε το συνταγματικό όνομα της χώρας από «Δημοκρατία της Μακεδονίας» σε «Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας», ενώ πέρασαν με αυξημένη πλειοψηφία 81 θετικών ψήφων και οι άλλες τρεις συνταγματικές τροπολογίες, αλλά και ο εφαρμοστικός νόμος, όπως προέβλεπε η Συμφωνία των Πρεσπών.
Οι συνολικά τέσσερις τροπολογίες που υιοθέτησε η Βουλή με συνοπτικές διαδικασίες αφορούν, πέραν της αλλαγής της συνταγματικής ονομασίας της χώρας, το προοίμιο του Συντάγματος, τη μέριμνα της πολιτείας για τη διασπορά και τον σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας και της εθνικής κυριαρχίας των γειτονικών χωρών της ΠΓΔΜ.
Ο υπουργός Εξωτερικών Νίκολα Ντιμιτρόφ με ανάρτησή του στο Twitter σημείωσε: «Πήραμε το πεπρωμένο μας στα χέρια μας. Γράψαμε ιστορία ανοίγοντας τα φτερά μας στο μέλλον. Αποδείξαμε ότι τα θαύματα είναι πιθανά. Αποδείξαμε ότι είμαστε Ευρωπαίοι όχι μόνο στη γεωγραφία, αλλά και στις αξίες μας. Είμαι περήφανος που βρίσκομαι στη σωστή πλευρά της ιστορίας».
Από τη συνεδρίαση απείχαν οι βουλευτές του εθνικιστικού VMRO DPMNE όπως είχαν προαναγγείλει ήδη από προχθές, ύστερα από απόφαση του κόμματος. Η αξιωματική αντιπολίτευση είχε ανακοινώσει πως δεν θα νομιμοποιήσει διά της παρουσίας της στη συνεδρίαση τις συνταγματικές αλλαγές τις οποίες θεωρεί επιζήμιες για το συμφέρον της χώρας, ενώ υποστηρίζει πως θα κινδυνεύσει η «μακεδονική» ταυτότητα. Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και ο πρόεδρος της χώρας Γκιόργκε Ιβάνοφ, ο οποίος έχει δηλώσει πως δεν θα προσυπογράψει το διάταγμα για τη δημοσίευση στην εφημερίδα της κυβέρνησης της Συμφωνίας των Πρεσπών, όπως και του νόμου για τις γλώσσες.
Εξω από το Κοινοβούλιο στα Σκόπια, μερικές εκατοντάδες διαδηλωτές φώναζαν συνθήματα κατά της Συμφωνίας των Πρεσπών και της συνταγματικής αλλαγής, όμως μέσα στο κτίριο, οι αποφάσεις είχαν πλέον ληφθεί και επικυρωθεί από 81 βουλευτές, έναν περισσότερο από όσους υπολόγιζε αρχικά η κυβέρνηση. Η τελική έκβαση ήρθε έπειτα από ένα θρίλερ που παίχτηκε κυρίως στο παρασκήνιο όλο αυτό το διάστημα, αν και ο ίδιος ο Ζόραν Ζάεφ είχε δηλώσει στη συνέντευξή του στην «Εφημερίδα των Συντακτών» πως ήταν βέβαιος για το αποτέλεσμα και μάλιστα μας είχε προϊδεάσει πως θα κατόρθωνε να αυξήσει τις ψήφους από 80 σε τουλάχιστον μία παραπάνω, όπως και έγινε.
Παρασκήνια και παζάρια
Η Ολομέλεια της Βουλής της ΠΓΔΜ συνεκλήθη χθες ύστερα από σειρά αναβολών, λόγω της δυστοκίας της κυβέρνησης να βρει την απαραίτητη πλειοψηφία των 80 βουλευτών, προκειμένου να εγκριθούν οι τροπολογίες στο Σύνταγμα και ο συνοδευτικός εφαρμοστικός νόμος. Τελικά, μετά από έντονο παρασκήνιο, πιέσεις και παζάρια, κάμφθηκαν οι αντιρρήσεις του αντιπολιτευόμενου αλβανικού κόμματος BESA που διαθέτει δύο βουλευτές, όσοι ακριβώς υπολείπονταν για να συμπληρωθεί η αυξημένη πλειοψηφία των δύο τρίτων (80 θετικές ψήφοι).
Την επίτευξη της συμφωνίας ανακοίνωσε χθες το απόγευμα ο εκπρόσωπος Τύπου του κυβερνώντος σοσιαλδημοκρατικού κόμματος, SDSM, Κοσταντίν Κοσταντίνοφ, ενώ άλλη πηγή στα Σκόπια ανέφερε πως επετεύχθη συμβιβασμός όταν ο Ζόραν Ζάεφ και ο ηγέτης του BESA, Μπιλάλ Κασάμι, βρήκαν μια τεχνική διατύπωση σε ό,τι αφορά το άρθρο του εφαρμοστικού νόμου του Συντάγματος για την υπηκοότητα, η οποία θα επιτρέψει τη στήριξη των συνταγματικών τροπολογιών από το BESA. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα της NOVA TV, οι δύο ηγέτες κατέληξαν να υιοθετηθούν οι αλλαγές που πρότεινε το αλβανικό κόμμα σε νομοσχέδιο που θα έρθει στη Βουλή σε δεύτερο χρόνο και δεν θα ενσωματωθούν τώρα, στον εφαρμοστικό νόμο του Συντάγματος. Αλλωστε, ήταν πρακτικά απαγορευτική οποιαδήποτε αλλαγή στη διατύπωση που αφορά την ιθαγένεια/υπηκοότητα στον εφαρμοστικό νόμο του Συντάγματος, καθώς θα έπρεπε να ταυτίζεται με την αντίστοιχη αναφορά που υπάρχει στη Συμφωνία των Πρεσπών.
Αυτό που έθεσε με τόσο εμφατικό, αν όχι εκβιαστικό τρόπο το BESA ήταν μέσα από τη διατύπωση για την υπηκοότητα, «μακεδονική/πολίτες της Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας», να μη δημιουργείται η εντύπωση πως οι Αλβανοί, οι Τούρκοι, οι Σέρβοι, οι Βλάχοι, οι Ρομά, οι Βόσνιοι και οι άλλοι πολίτες που ανήκουν σε μειονότητες στη χώρα θα καταγράφονται ως «Μακεδόνες».
Πριν από δύο ημέρες, ο (Αλβανός, στέλεχος του κόμματος DUI) αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και αρμόδιος για ευρωπαϊκά θέματα, Μπουγιάρ Οσμάνι, είχε δηλώσει ασκώντας κριτική στο BESA ότι «η χειρότερη υπηρεσία που μπορεί να προσφέρει κανείς στους Αλβανούς είναι να σταλεί το μήνυμα ότι αυτοί αποτελούν τροχοπέδη για την ένταξη της “Δημοκρατίας της Μακεδονίας” στο ΝΑΤΟ» και είχε υπογραμμίσει ότι η ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ αποτελεί κορυφαίο εθνικό συμφέρον για τους Αλβανούς της χώρας.
Τώρα πλέον, απομένει να δημοσιευτεί στην εφημερίδα της κυβέρνησης η Συμφωνία των Πρεσπών, πιθανότατα με την υπογραφή του Αλβανού προέδρου της Βουλής, Ταλάτ Τζαφέρι, για να έχει ολοκληρώσει όλες της τις τυπικές υποχρεώσεις η Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας και να αρχίσει η διαδικασία της επικύρωσης της συμφωνίας από την ελληνική Βουλή.
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφ.Συν.», ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας θα επικοινωνήσει μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας στη Βουλή της ΠΓΔΜ με τον Ζόραν Ζάεφ προκειμένου να ενημερωθεί για την ακριβή ημερομηνία κοινοποίησης των αλλαγών στην ελληνική κυβέρνηση. Μόλις η κοινοποίηση έλθει με ρηματική διακοίνωση στο ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών ο πρωθυπουργός θα τη διαβιβάσει στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλο, στον πρόεδρο της Βουλής Νίκο Βούτση και στους αρχηγούς των κομμάτων. Η Συμφωνία των Πρεσπών, στον βαθμό που στην ΠΓΔΜ έχουν τηρηθεί όλα τα συμφωνηθέντα, θα έρθει άμεσα στην ελληνική Βουλή προς κύρωση.
