Στην Ελλάδα λοιδορήθηκαν, κυνηγήθηκαν και εξακολουθούν να χαρακτηρίζονται από στελέχη της σημερινής κυβέρνησης και τον συμπολιτευόμενο Τύπο ως «κουκουλοφόροι», στην Ευρώπη όμως τους βραβεύουν ως μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος με εξέχουσα προσφορά στην αποκάλυψη του σκανδάλου Novartis. Ο λόγος για τους προστατευόμενους μάρτυρες του σκανδάλου της Novartis, «Αικατερίνη Κελέση» και «Μάξιμο Σαράφη», οι οποίοι βραβεύτηκαν την Τετάρτη στις Βρυξέλλες από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά την τρίτη απονομή του βραβείου της ευρωομάδας της Αριστεράς προς τιμήν της δολοφονημένης Μαλτέζας δημοσιογράφου Daphne Caruana Galizia.
Διασφάλιση ανωνυμίας
Στην τελετή, η οποία πραγματοποιήθηκε στο Ευρωκοινοβούλιο στις Βρυξέλλες, παρουσία της «Εφ.Συν.», μεταδόθηκαν βίντεο με δηλώσεις των δύο μαρτύρων. Για πρώτη φορά οι μάρτυρες, οι οποίοι διατηρούν την ανωνυμία τους, περιέγραψαν τις περιπέτειες των ίδιων και των οικογενειών τους στη χώρα μας, στην προσπάθειά τους να αποκαλύψουν την αλήθεια. Μίλησαν με αλλοιωμένη φωνή και χωρίς να αποκαλύπτουν τα πρόσωπά τους για τις επιθέσεις που έχουν υποστεί οι ίδιοι και οι οικογένειές τους από πολιτικούς, ΜΜΕ κ.λπ.
Το βραβείο το μοιράστηκαν επίσης η Chelsea Manning, πρώην αναλύτρια πληροφοριών στον αμερικανικό στρατό, η οποία αποκάλυψε βίντεο που δείχνουν τη δολοφονία άοπλων Ιρακινών πολιτών αλλά και 57.000 έγγραφα μέσω WikiLeaks, καθώς και η σπουδαία ομάδα ερευνητικής δημοσιογραφίας Correctiv, η οποία αποκάλυψε πληροφορίες σχετικά με το σκάνδαλο «cum-ex», που κόστισε στους Ευρωπαίους φορολογούμενους 55 δισ. ευρώ.
Ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Στέλιος Κούλογλου, τόνισε πως «χάρη στις καταθέσεις των δύο βραβευμένων Ελλήνων μαρτύρων και σε αυτές των μαρτύρων που συνεργάζονται με την αμερικανική Δικαιοσύνη, η Novartis υποχρεώθηκε σε έναν εξωδικαστικό συμβιβασμό με το αμερικανικό Δημόσιο ύψους 345 εκατ. δολαρίων. Από αυτά, τα 310 εκατ. αφορούν τις πρακτικές της Novartis στην Ελλάδα. Παρά τη χωρίς προηγούμενο αυτή τιμωρία της Novartis, η ελληνική κυβέρνηση δεν έχει στραφεί εναντίον της, παρότι στην Ευρώπη το έχουν κάνει η Ιταλία και η Γαλλία» και πρόσθεσε πως «αυτό το βραβείο είναι ένδειξη συμπαράστασης και ηθικής ενίσχυσής τους στη μάχη που δίνουν οι μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος».
Επιζήμια ιδιωτικοποίηση
O ευρωβουλευτής της GUE/NGL, Miguel Urban Crespo, δήλωσε πως «με την πανδημία του κορονοϊού, η υπόθεση Novartis έδειξε πόσο επιζήμια είναι η ιδιωτικοποίηση της υγειονομικής περίθαλψης και τους λόγους για τους οποίους πρέπει να υπερασπιστούμε τα δημόσια συστήματα υγείας. Με αυτόν τον τρόπο, είναι απαραίτητη η συνεργασία των μέσων ενημέρωσης και των δημοσιογράφων για την έκθεση των μεγάλων φαρμακευτικών σκανδάλων». Παρέμβαση στην εκδήλωση έκανε και ο ευρωβουλευτής Δημήτρης Παπαδημούλης, ο οποίος ζήτησε ισχυρότερη ευρωπαϊκή νομοθεσία για την προστασία των προστατευόμενων μαρτύρων.
Σημειώνεται πως ενώ υπάρχει αντίστοιχη οδηγία σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την προστασία των προστατευόμενων μαρτύρων, δεν έχει ακόμη εισαχθεί στην ελληνική νομοθεσία, με αποτέλεσμα ο μόνος τρόπος προστασίας τους να παραμένει η ηθική στήριξη. Στις ΗΠΑ, αλλά και σε άλλες χώρες, οι πληροφοριοδότες συχνά αμείβονται, με χαρακτηριστική την περίπτωση του Μπράντλεϊ Μπίρκενφελντ, άλλοτε υπαλλήλου της UBS, που κατέδωσε στις αμερικανικές αρχές τον τρόπο με τον οποίο διευκόλυνε η ελβετική τράπεζα Αμερικανούς καταθέτες να φοροδιαφεύγουν. Ο ίδιος εισέπραξε το ποσό των 104 εκατ. δολαρίων ως αμοιβή για τη συνδρομή του στην πάταξη της φοροδιαφυγής ποσού πολλών δισ.
Η βράβευση στις Βρυξέλλες φαίνεται ότι ενόχλησε το «Πρώτο Θέμα», καθώς δημοσίευσε άρθρο με τίτλο «Η ευρωομάδα της Αριστεράς βράβευσε τους “κουκουλοφόρους” μάρτυρες της Novartis!». Ενοχλημένος εμφανίστηκε και ο Αδωνις Γεωργιάδης, ο οποίος διερωτήθηκε πώς η GUE/NGL κατάφερε να εντοπίσει τους προστατευόμενους μάρτυρες. Λες και δεν έχουν δικηγόρους.
Οσο και αν ενοχλούνται κάποιοι, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θεσπίζει αντίστοιχο βραβείο από του χρόνου για τους μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος, κάτι που δείχνει πως η συλλογική πολιτική πίεση σε καίρια ζητήματα μπορεί να φέρει τα επιθυμητά αποτελέσματα.
