Η προσπάθεια είναι να αποτιμηθεί το κοινωνικό κόστος των οικονομικών μέτρων που λαμβάνονται ώστε, ίσως για πρώτη φορά, να καταρτιστούν εκείνοι οι δείκτες που θα αποτυπώνουν μια εικόνα της οικονομικής ανάπτυξης, η οποία θα περιλαμβάνει την ευτυχία των πολιτών και θα βρίσκεται όσο το δυνατόν στον αντίποδα αυτού που συχνά λέγεται ότι «οι αριθμοί ευημερούν, αλλά οι άνθρωποι δυστυχούν».
Ενα πρώτο βήμα προς την κατάρτιση αυτών των δεικτών που θα συνυπολογίζουν τον οικονομικό με τον κοινωνικό παράγοντα στην κατεύθυνση της χαρτογράφησης της «οικονομίας της ευτυχίας» αποτελεί το βιβλίο που μόλις εκδόθηκε από το Ινστιτούτο Εργασίας ΓΣΕΕ «Οικονομική Ανάπτυξη και Ευτυχία των Πολιτών: Ανθρώπινη ανάπτυξη και η θέση της Ελλάδας στον διεθνή χώρο». Επιστημονικός υπεύθυνος είναι ο καθηγητής Κοινωνιολογίας του ΕΚΠΑ, Νίκος Παναγιωτόπουλος, ενώ την πρώτη μελέτη που εγκαινιάζει τη φιλόδοξη ερευνητική προοπτική συνυπογράφουν οι συνεργάτιδές του Αθηνά Καρατζά και Λίλα Παπαβασιλείου.
Σύμφωνα με τον επιστημονικό υπεύθυνο του εγχειρήματος Ν. Παναγιωτόπουλο, ο στόχος είναι να «γεφυρωθεί το χάσμα ανάμεσα στον κυρίαρχο οικονομικό λόγο και την κοινωνική ευημερία», συσχετίζοντας τους οικονομικούς δείκτες με κοινωνικούς που αντανακλούν τις κοινωνικές συνέπειες των ασκούμενων πολιτικών, όπως είναι τα εργασιακά ατυχήματα, ασθένειες, αλκοολισμός, ναρκωτικά, εγκλήματα κ.λπ.
«Τη στιγμή που το ΑΕΠ αποδεικνύεται ένα προβληματικό εργαλείο μέτρησης των οικονομικών επιδόσεων, κυρίως μετά την παγκόσμια κρίση κι ενώ εντείνεται η επιστημονική προσπάθεια αναζήτησης καταλληλότερων δεικτών που θα συμπεριλαμβάνουν την κοινωνική πρόοδο, η προσπάθεια εντείνεται για την επιστημονική αντιμετώπιση του τεράστιου προβλήματος μεταξύ δικαιοσύνης και ανάπτυξης. Η διαχείριση της παγκόσμιας επιδημίας μάς οδηγεί στον αναστοχασμό της σύνθετης σχέσης μεταξύ οικονομικής ανάπτυξης, ατομικής ευδαιμονίας και κοινωνικής ευημερίας και των εργαλείων που χρησιμοποιούμε για να τα μετρήσουμε. Η παρούσα εργασία επιχειρεί, ανάμεσα σε άλλα, να συγκροτήσει μια οικονομική σκέψη η οποία θα σέβεται περισσότερο τους ανθρώπους, θα αναδεικνύει τις αιτίες των διαφόρων μορφών κοινωνικής οδύνης που πλήττουν τον εργατικό κόσμο και τη σύγχρονη κοινωνία και θα θέτει τις βάσεις μιας οικονομίας της ευτυχίας ικανής να συμπεριλαμβάνει όλα αυτά που ο κυρίαρχος οικονομικός λόγος αφήνει έξω από τους υπολογισμούς του».
Ως μια πρώτη προσέγγιση του θεωρητικού υπόβαθρου πάνω στο οποίο θα στηριχτεί η εύρεση εκείνων των στοιχείων που θα είναι σε θέση να συγκροτήσουν μια επιστημονική μέθοδο διερεύνησης της οικονομίας της ευτυχίας, η μελέτη που εκδόθηκε παρουσιάζει ενδεικτικά στοιχεία του ΟΗΕ για την εξέλιξη της ανθρώπινης ανάπτυξης στη χώρα μας: η Ελλάδα βρίσκεται στην 32η θέση από τις 189 χώρες ανάμεσα στις χώρες πολύ υψηλής ανθρώπινης ανάπτυξης, σημειώνοντας ωστόσο καθυστέρηση σε σύγκριση με τις χώρες του ΟΟΣΑ, ενώ σε σχέση με την ανισότητα υπολείπεται του μέσου όρου της ομάδας της πολύ υψηλής ανθρώπινης ανάπτυξης, αν και έχει δείκτη υψηλότερο του μέσου όρου των χωρών του κόσμου. «Ο τρόπος που γίνονται αυτοί οι υπολογισμοί, το πώς συσχετίζονται και πώς αντλούνται τα στοιχεία αποτελούν όλα θέματα τα οποία καλούμαστε να επαναπροσδιορίσουμε» επισημαίνει.
