Πολλά και ενδιαφέροντα στοιχεία, αναλύσεις και απόψεις εκτέθηκαν κατά τη διάρκεια της ημερίδας με τίτλο «Ερευνα και αξιοποίηση ορυκτού πλούτου της χώρας» που διεξήχθη στις 21 Μαΐου. Κοινή βάση όλων των εισηγήσεων ήταν η εκτίμηση ότι η απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα θα απαιτήσει στις επόμενες δεκαετίες την εξόρυξη πολλαπλάσιων σε σχέση με σήμερα ποσοτήτων ενεργειακών μετάλλων.
Εχει εκτιμηθεί ότι στην εικοσαετία 2020-2040 θα απαιτηθούν ποσότητες λιθίου 42 φορές μεγαλύτερες, ποσότητες κοβαλτίου 21 φορές μεγαλύτερες και ποσότητες νικελίου 19 φορές μεγαλύτερες. Με βάση αυτές τις ανάγκες, η Ε.Ε. τον Μάρτιο του 2024 θέσπισε τον ευρωπαϊκό Κανονισμό για τις κρίσιμες πρώτες ύλες (CRM) με στόχο την απεξάρτησή της από τρίτες χώρες και τη στρατηγική της αυτονομία.
Η ανάγκη της στρατηγικής αυτονομίας προκύπτει από την οξύτητα του διεθνούς ανταγωνισμού για τον έλεγχο των βασικών μετάλλων και από την ηγεμονική θέση της Κίνας, η οποία ελέγχει πάνω από το 75% των αποθεμάτων κοβαλτίου, λίγο κάτω από το 60% των αποθεμάτων νικελίου και πάνω από το 65% των αποθεμάτων λιθίου.
Η ΛΑΡΚΟ
Πώς σχετίζεται η ΛΑΡΚΟ με όλα αυτά; Ο Κων/νος Σαμαράς, γενικός γραμματέας της Ομοσπονδίας Μεταλλωρύχων Ελλάδος, έθεσε μια γενική προϋπόθεση: πρέπει να μεταβούμε στην εποχή της υπεύθυνης εξόρυξης, με βάση τις ελάχιστες περιβαλλοντικές, κοινωνικές και πολιτιστικές επιπτώσεις και τα πιο αυστηρά περιβαλλοντικά, κοινωνικά και θεσμικά κριτήρια. Κάτι τέτοιο απαιτεί χρόνο, στρατηγικό σχεδιασμό, δέσμευση στο πλάνο και επενδύσεις «μαμούθ».
«Η ΛΑΡΚΟ είναι μια επιχείρηση με εσωτερική αξία που ανέρχεται σε 16 δισ. δολάρια, αλλά παρ’ όλα αυτά ξεπουλιούνται τα 1 εκατ. στρέμματα και μεταλλευτικές άδειες ιδιοκτησίας της με 5 ευρώ το στρέμμα» τονίζει ο Κωνσταντίνος Σαμαράς, γενικός γραμματέας της Ομοσπονδίας Μεταλλωρύχων Ελλάδος
Ενα τέτοιο σχέδιο επαναβιομηχάνισης όσον αφορά τη μεταλλευτική βιομηχανία δεν μπορεί να υποτάσσεται στις βραχυπρόθεσμες τάσεις στην αγορά, στη συμπίεση των δικαιωμάτων και στην υποβάθμιση των όρων εργασίας των εργαζομένων, ούτε στο βραχυπρόθεσμο κέρδος.
Στη βάση αυτή, ο κ. Σαμαράς καταλήγει στο συμπέρασμα:
«Η έλλειψη επενδύσεων και στρατηγικού σχεδιασμού στην έρευνα και από την άλλη πλευρά η συνέχιση της ληστρικής εκμετάλλευσης των υπαρχόντων μεταλλείων και η περαιτέρω απαξίωση του εργατικού δυναμικού καταδικάζουν τη χώρα μας να χάσει και αυτό το τρένο της πράσινης μετάβασης και της αναπτυξιακής πολιτικής που διαμορφώνεται σε παγκόσμιο επίπεδο και να αντιμετωπιστούν αφ’ ενός ο ορυκτός πλούτος αποικιοκρατικά και αφ’ ετέρου οι εργαζόμενοι σαν δούλοι». Και συγκεκριμένα για τη ΛΑΡΚΟ:
«Είναι μια επιχείρηση με εσωτερική αξία που ανέρχεται σε 16 δισ. δολάρια, αλλά παρ’ όλα αυτά ξεπουλιούνται τα 1 εκατ. στρέμματα και μεταλλευτικές άδειες ιδιοκτησίας της με 5 ευρώ το στρέμμα! Σε όλες τις κρίσεις του παρελθόντος (ακατάλληλες διοικήσεις, καταστροφικές πτώσεις τιμών κ.λπ.) έδειξαν καταπληκτική δυνατότητα προσαρμογής τόσο οι διοικήσεις όσο και το προσωπικό της. Στην ιστορία της έχει συμβάλει θετικά στην ανάπτυξη της ΔΕΗ, στην αύξηση των δημόσιων εσόδων, στο ισοζύγιο εξωτερικών πληρωμών και στην ανάπτυξη έξι περιοχών της Ελλάδας επί 50 χρόνια. Συγκρίνοντας διαχρονικά τις τιμές του νικελίου με το λειτουργικό κόστος της εταιρείας και αφαιρώντας τις αποσβέσεις, η ΛΑΡΚΟ ήταν καθαρά υγιής, διατηρώντας ρευστότητα και δυνατότητα αυτοχρηματοδότησης της λειτουργίας της».
