Αύξηση των διαγραφών «κόκκινων» δανείων συστήνει ο Γιάννης Στουρνάρας

Επίσπευση της πώλησης δανείων, κυρίως στο επιχειρηματικό χαρτοφυλάκιο και σε μικρότερο βαθμό στο καταναλωτικό χαρτοφυλάκιο, καθώς επίσης μέσω αύξησης των διαγραφών κυρίως στο χαρτοφυλάκιο λιανικής, συστήνει ο διοικητής της ΤτΕ ώστε να μειωθούν τα προβληματικά δάνεια (μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα/NPEs).

O Γιάννης Στουρνάρας υπογραμμίζει ότι είναι αναγκαίο οι τράπεζες να υπερβούν τους στόχους που έχουν τεθεί καθώς παρά τη μείωση του υπολοίπου των μη εξυπηρετούμενων δανείων (ΜΕΔ/ΝPLs), ο δείκτης των MEA/NPEs εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στο 35,2% στο τέλος του 2019, από 33,9% που ήταν ο αρχικός στόχος, κυρίως λόγω την αναθεώρησης προς τα κάτω των εκτιμήσεων για τον ρυθμό πιστωτικής επέκτασης από το ελληνικό τραπεζικό σύστημα και της διενέργειας αυξημένων διαγραφών και πωλήσεων δανείων.

Θα πρέπει ωστόσο να σημειωθεί ότι οι ίδιες οι τράπεζες επιδιώκουν να υπερβούν τους στόχους που έχουν τεθεί καθώς το μεγάλο στοίχημα είναι ο δείκτης των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων να πέσει σε μονοψήφιο ποσοστό στο τέλος του 2021.

Για τον λόγο αυτό άλλωστε, όπως έγραψε χθες η «Εφ.Συν.», οι τράπεζες θα δώσουν μεγάλο βάρος στην πώληση μεγάλων «κόκκινων» επιχειρηματικών δανείων, γεγονός που θα δρομολογήσει και σημαντικές ανακατατάξεις του ελληνικού επιχειρηματικού χάρτη.

Γενικότερα, σε ό,τι αφορά τα επιχειρηματικά δάνεια η έκθεση αναγράφει πως έχει βελτιωθεί σημαντικά ο χειρισμός περιπτώσεων μεγάλων επιχειρήσεων με ΜΕΑ σε περισσότερες από μία τράπεζες.

Οι τράπεζες, μέσω κοινής ομάδας χειρισμού τέτοιων περιπτώσεων (forum), χειρίστηκαν το 2017 περίπου 100 υποθέσεις που αντιστοιχούν σε συνολική δανειακή έκθεση περίπου 8 δισ. ευρώ, για τις μισές εκ των οποίων έχουν ήδη συμφωνήσει στην εφαρμογή κοινής αντιμετώπισης.

Στην έκθεση χαρακτηρίζεται θετικό το γεγονός ότι οι τράπεζες προτιμούν κατά πρώτο λόγο μακροπρόθεσμες ρυθμίσεις έναντι βραχυπρόθεσμων, όμως όπως σημειώνεται:

«Δεν πρέπει να παραβλέπεται ωστόσο ότι στην πλειονότητα των περιπτώσεων επιλέγεται η λύση της επιμήκυνσης του χρόνου αποπληρωμής και σπανιότερα της μείωσης του επιτοκίου και του διαχωρισμού του υπολοίπου οφειλής (split-balance). Στο τέλος Μαρτίου του 2018 το υπόλοιπο των ΜΕΑ που συνδέονταν με ρυθμίσεις ή εφαρμογή λύσεων οριστικής διευθέτησης ανερχόταν σε 50,8 δισ. ευρώ».

Ανησυχητικά υψηλό παραμένει και το ποσοστό των δανείων που είχαν τεθεί σε καθεστώς ρύθμισης αλλά εμφάνισαν και πάλι καθυστέρηση μετά τη συνομολόγηση της ρύθμισης.

Σε μεγάλο μέρος των ρυθμίσεων βραχυπρόθεσμου αλλά και μακροπρόθεσμου τύπου η καθυστέρηση εμφανίζεται μόλις ένα τρίμηνο μετά την εφαρμογή της ρύθμισης.

Θετικό είναι ωστόσο το γεγονός ότι οι πιο πρόσφατες ρυθμίσεις εμφανίζουν καλύτερα αποτελέσματα σε σύγκριση με εκείνες των προηγούμενων ετών, λόγω απόκτησης εμπειρίας από την πλευρά των τραπεζών αλλά και καλύτερης εξειδίκευσης.

Στην έκθεση ο διοικητής αναφέρεται στο ενδεχόμενο ίδρυσης bad bank στην κατεύθυνση μείωσης των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων, με βάση το σχέδιο οδηγιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για ίδρυση εθνικών εταιρειών περιουσιακών στοιχείων (Asset Management Companies – AMC) το οποίο οι τράπεζες και οι εποπτικές αρχές πρέπει να το αξιολογήσουν προσεκτικά.

Τα προβληματικά δάνεια ανά κλάδο: Το ύψος των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (ΜΕΑ) μειώθηκε σύμφωνα με τα στοιχεία του Μαρτίου 2018 κατά 2,1% σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2017 φτάνοντας τα 92,4 δισ. ευρώ ή το 48,5% των συνολικών ανοιγμάτων. Η μείωση των ΜΕΑ κατά το α’ τρίμηνο του έτους οφείλεται κυρίως στις διαγραφές ύψους 1,7 δισ. ευρώ.

Το πρώτο τρίμηνο του 2018 έκλεισε με τον δείκτη ΜΕΑ να διαμορφώνεται σε 43,9% για το στεγαστικό, 57,2% για το καταναλωτικό και 49,6% για το επιχειρηματικό χαρτοφυλάκιο.

Στο επιχειρηματικό χαρτοφυλάκιο, η μεγαλύτερη συγκέντρωση ΜΕΑ παρατηρείται στο χαρτοφυλάκιο των ελεύθερων επαγγελματιών και πολύ μικρών επιχειρήσεων (δείκτης ΜΕΑ: 69,5%), καθώς και στο χαρτοφυλάκιο των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (δείκτης ΜΕΑ: 62,9%).

Σταθερά καλύτερες επιδόσεις παρατηρούνται στο χαρτοφυλάκιο των μεγάλων επιχειρήσεων (δείκτης ΜΕΑ: 30,4%) και στα ναυτιλιακά δάνεια (δείκτης ΜΕΑ: 35,2%).

«Δεν ήταν νομοτελειακό και καθόλου σίγουρο ότι θα είχαμε αυτή τη θετική εξέλιξη»

Η έκθεση της Τραπέζης της Ελλάδος δίνει μια αισιόδοξη προοπτική για το μέλλον, οι μεταρρυθμίσεις είναι μονόδρομος για τη χώρα και λάθη του παρελθόντος δεν πρέπει να επαναληφθούν, είπε ο Γιάννης Στουρνάρας παραδίδοντας την έκθεση στον Νίκο Βούτση, δέκα ημέρες μετά τη συμφωνία του Eurogroup της 21η Ιουνίου, την οποία ο πρόεδρος της Βουλής χαρακτήρισε ιστορικό ορόσημο.

«Δεν ήταν νομοτελειακό και καθόλου σίγουρο ότι θα είχαμε αυτή τη θετική εξέλιξη με τέτοια σαφήνεια και επάρκεια και με έγκυρο και έγκαιρο τρόπο για τη χώρα», υπογράμμισε ο πρόεδρος της Βουλής και η συζήτηση με τον Γιάννη Στουρνάρα απέκτησε ενδιαφέρον όταν έφτασε στο κεφάλαιο των «λαθών».

«Δεν νομίζω να έχετε αντίρρηση ότι τα προγράμματα εμπεριείχαν μέσα τους ισχυρό σπέρμα αδικίας και ισχυρών λαθών, και από πλευράς ΔΝΤ και των άλλων εταίρων, όταν είχαν επιβληθεί στη χώρα ζητήματα στα οποία σχεδόν όλοι οι διεθνείς οικονομικοί παράγοντες και πρωταγωνιστές εκείνων των συζητήσεων αναγνώρισαν πλέον ότι δυσκόλεψαν πολύ στο να βγει η χώρα από τη λαίλαπα και τον κυκεώνα», είπε ο πρόεδρος της Βουλής, τονίζοντας ότι τώρα υπάρχουν οι προϋποθέσεις ώστε σε επίπεδο κοινωνίας να επουλωθούν οι πληγές, μέσα από τη δίκαιη ανάπτυξη, με κοινωνικό πρόσημο και σεβασμό όλων των κανόνων και «μέσα στο γενικότερο μείγμα των δεσμεύσεων μας»

Ο Γιάννης Στουρνάρας δήλωσε ότι συμφωνεί με τα περισσότερα με τον Νίκο Βούτση, ότι έγιναν λάθη στο παρελθόν από τους εταίρους μας, κάτι που όπως υπογράμμισε:

«Το έχω τονίσει πέρσι στη γενική συνέλευση του ΔΝΤ – σε μια ασυνήθιστη κίνηση για διοικητή τράπεζας. Τα σημαντικότερα λάθη όμως έγιναν από εμάς – και θέλω να το τονίσω αυτό, έτσι ώστε να μην ξεχάσουμε γιατί φτάσαμε εδώ, αλλά και γιατί δυο γενιές πληρώνουν τόσο μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα. Δεν πρέπει να επαναλάβουμε με τίποτα τα λάθη της οικονομικής πολιτικής που έγιναν τόσο στο απώτερο όσο και στο εγγύτερο παρελθόν», είπε ο διοικητής χωρίς ωστόσο να αποσαφηνίζει την ακριβή χρονική περίοδο που έγιναν τα λάθη και από ποιους.

Ο Νίκος Βούτσης αντέτεινε ότι η χώρα έφτασε στα όρια της τυπικής χρεοκοπίας από πολιτικές και μοντέλα αναπτυξιακά και καταναλωτικά, τα οποία ακολουθήθηκαν χρόνια και «η ανάληψη της ευθύνης για να βγούμε από την κρίση έγινε με την παρούσα κυβέρνηση και την παρούσα πλειοψηφία της Βουλής. Αυτό είναι ένα θετικό σημάδι, ένα θετικό αποτύπωμα που πιστεύω ότι αφορά όλη τη χώρα και όχι μόνο τη σημερινή πλειοψηφία».