Ο εξωδικαστικός μηχανισμός στο… τραπέζι των θεσμών

Οι αλλαγές του θεσμικού πλαισίου που διέπει τον εξωδικαστικό μηχανισμό βρίσκονται στο τραπέζι των συζητήσεων με τα τεχνικά κλιμάκια των θεσμών, που επιμένουν ότι είναι πολύ καλό «εργαλείο» και οι δυσκολίες που διαπιστώνονται είναι υποκειμενικές και αφορούν κυρίως τον βαθμό εξοικείωσης των ενδιαφερομένων – αιτούντων.

Ωστόσο, η ελληνική πλευρά πιέζει για αλλαγές και την προσαρμογή του εξωδικαστικού στα ελληνικά δεδομένα, στη βάση των κοινών προτάσεων που έχουν καταθέσει επιμελητήρια, λογιστές, δικηγόροι κ.λπ.

Ηδη πάντως έχουν συμφωνηθεί και δρομολογούνται αλλαγές διαδικαστικού χαρακτήρα. Αντιθέτως, οι θεσμοί δεν επιτρέπουν αλλαγές στην ουσία του νόμου, όπως η έννοια της βιωσιμότητας, ώστε να μπορούν να συμπεριληφθούν και επιχειρήσεις χωρίς θετικό EBTIDΑ την τελευταία τριετία ή κλειστές επιχειρήσεις κ.ά.

Μέχρι νεωτέρας, δηλαδή, συμφωνίας με τους θεσμούς, το βάρος πέφτει στην αναβάθμιση της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, σε μηνιαία βάση, με στόχο να αυτοματοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερα βήματα.

Στο πλαίσιο καλύτερης δυνατής εξυπηρέτησης του αιτούντος, διαρκής είναι η υποστήριξη των οφειλετών από το HELPDESK της Ειδικής Γραμματείας Ιδιωτικού Χρέους.

Σε κάθε περίπτωση ο θεσμός του εξωδικαστικού μηχανισμού θα δώσει ανάσα σε επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες που στα χρόνια της κρίσης συσσώρευσαν χρέη σε τράπεζες και Δημόσιο αλλά έχουν τις προϋποθέσεις και τις προοπτικές να επιβιώσουν.

Ελλειμμα ενημέρωσης

Η πολυπλοκότητα του μηχανισμού είναι απόρροια των πολλών κριτηρίων και παραμέτρων (μαζί με τα αντίστοιχα δικαιολογητικά) –για τα οποία επέμεναν οι θεσμοί– που θα πρέπει να πληρούν όσοι ζητούν ελάφρυνση του χρέους.

Αντίθετα, το σχέδιο που είχε προτείνει η ελληνική κυβέρνηση προέβλεπε απλούστερες και ταχύτερες διαδικασίες.

Διαπιστώνεται διαχρονικό έλλειμμα ενημέρωσης και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δεν έχουν την εμπειρία και την τεχνογνωσία να αντεπεξέρχονται σε τέτοιου είδους διαδικασίες.

Από την άλλη πλευρά, οι λογιστές αποφεύγουν να εμπλακούν –αντίστοιχη τάση υπάρχει και με τα προγράμματα του ΕΣΠΑ– και τους παραπέμπουν σε εταιρείες συμβούλων επιχειρήσεων που διαθέτουν εμπειρία διεκπεραίωσης σύνθετων διαδικασιών.

Αναγνωρίζοντας την πολυπλοκότητα της διαδικασίας και τις δυσκολίες, η Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους έχει ήδη πραγματοποιήσει ενημερωτικές ημερίδες σε 50 πόλεις σε όλη της Ελλάδα, εκπαιδευτικά σεμινάρια (οκτώ ώρες το καθένα) και ζωντανές συνδέσεις σε 12 πόλεις για δικηγόρους, λογιστές, οικονομολόγους.

Παράλληλα, εξειδικευμένα στελέχη της Ειδικής Γραμματείας απαντούν είτε μέσω ηλεκτρονικής αλληλογραφίας σε ερωτήματα είτε στα κατά τόπους γραφεία μετά από ραντεβού (18 πανελλαδικά), ενώ στην ιστοσελίδα της Ειδικής Γραμματείας υπάρχουν αναλυτικές οδηγίες-υποδείγματα μελετών βιωσιμότητας κ.λπ.

Απαγορεύεται η «οριζόντια»

Στην κριτική που ασκείται για το πολύπλοκο και χρονοβόρο του εξωδικαστικού, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι η πρώτη ουσιαστική ρύθμιση οφειλών, αυτή των 100 δόσεων, το 2015, που ήταν εξαιρετικά απλή, καθώς με τρία «κλικ» στο ΤΑΧΙS και χωρίς δικαιολογητικά, «κόπηκε» μετά από λίγους μήνες από τους δανειστές, παρά το γεγονός ότι απέφερε σημαντικά έσοδα.

Κι αυτό διότι, σύμφωνα με την τρόικα, ήταν «οριζόντια», δηλαδή αφορούσε τους πάντες, ακόμα και εκείνους που μπορούσαν να αποπληρώσουν το χρέος τους σε λιγότερες δόσεις.

Μάλιστα, απαγόρευσαν να υπάρξει στο μέλλον οποιαδήποτε άλλη «οριζόντια» ρύθμιση.

Ετσι, μεταξύ καμιάς «οριζόντιας ρύθμισης» και μιας «πολύπλοκης ρύθμισης», που δεν αντιμετώπιζε μόνο το πρόβλημα των «κόκκινων» δανείων αλλά των χρεών προς το Δημόσιο, όπως ζητούσε και πέτυχε η ελληνική πλευρά, προτιμήθηκε η πολύπλοκη, αλλά ουσιαστική ρύθμιση αντιμετώπισης της υπερχρέωσης επιχειρήσεων και ελεύθερων επαγγελματιών.