Ισχυρότατες πιέσεις στον προϋπολογισμό, οι οποίες θα ομαλοποιηθούν τους επόμενους μήνες αλλά στην παρούσα φάση αλλοιώνουν την πραγματική εικόνα με την τρύπα των 2,4 δισ. ευρώ που βρίσκεται στη μέση αυτού του κάδρου, προκάλεσαν το «ράλι» με τις επιστροφές φόρου –κατά κύριο λόγο- των 4 δισ. ευρώ τον Σεπτέμβριο (σωρευτικά) και η εκκρεμούσα δόση από τον ΕΝΦΙΑ (450 εκατ. ευρώ).
Προκειμένου να διευκολύνει τις προσπάθειες που κάνει η χώρα ώστε να μη χαθεί η δεύτερη υποδόση των 800 εκατ. ευρώ από τον ESM για τα ληξιπρόθεσμα, η Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) προχώρησε σε μαζικές επιστροφές φόρου ύψους 1,76 δισ. τον προηγούμενο μήνα για να μπορέσει να μειωθεί το στοκ αυτών των οφειλών.
Οι επιστροφές προς τους φορολογούμενους έφτασαν τα 4,077 δισ. ευρώ από 2,565 δισ. ευρώ που ήταν τον Αύγουστο και 3,324 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση που προβλέπει το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα.
Επειδή, όμως, οι δανειστές βαδίζουν με γνώμονα το προσχέδιο του νέου προϋπολογισμού που έχει κατατεθεί σε συνεννόηση με την ελληνική κυβέρνηση, η υπέρβαση των επιστροφών φόρου θα φτάσει στα επίπεδα των 4,680 δισ. ευρώ το επόμενο διάστημα.
Με το ελληνικό κράτος να έχει «καθαρίσει» το μεγαλύτερο μέρος αυτών των οφειλών προς τους ιδιώτες (ποσά που κανονικά θα πρέπει να επιστρέφονται έντοκα, αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία…), η εκταμίευση της υποδόσης των 800 εκατ. ευρώ που είναι διαθέσιμη μέχρι το τέλος Οκτωβρίου πρέπει να θεωρείται δεδομένη – αρκεί βέβαια οι υψηλές ταχύτητες στις επιστροφές για ληξιπρόθεσμα να διατηρηθούν.
Περικοπές στις δαπάνες
Τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου που δόθηκαν χθες στη δημοσιότητα δείχνουν ότι στο εννεάμηνο τα καθαρά έσοδα (μετά τις επιστροφές φόρου που υστερούν κατά 475 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο) διαμορφώνονται σε 34,7 δισ. ευρώ, γεγονός το οποίο σημαίνει ότι στο τελευταίο τρίμηνο του έτους, για να κλείσει ο προϋπολογισμός σύμφωνα με τους στόχους (51,6 δισ.), θα πρέπει να εισπραχθούν 15,6 δισ. ευρώ.
Βέβαια, με το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2018 ο στόχος για καθαρά έσοδα 51,6 δισ. έχει ήδη αναθεωρηθεί προς τα κάτω στα 49,9 δισ. ευρώ, εξαιτίας της υστέρησης των εισπράξεων από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων.
Από τα ίδια στοιχεία προκύπτει ακόμη ότι τις πιέσεις στα έσοδα αντιστάθμισαν οι δαπάνες. Στο εννεάμηνο οι πληρωμές δαπανών κρατικού προϋπολογισμού υστερούν σε σχέση με τον στόχο κατά 2,316 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 722 εκατ. ευρώ αφορούν το Πρόγραμμα Δημόσιων Επενδύσεων (ΠΔΕ). Και στις πρωτογενείς δαπάνες όμως, η υστέρηση είναι 1,615 δισ. ευρώ.
Με αυτά τα δεδομένα, το πρωτογενές πλεόνασμα διατηρείται κοντά στον στόχο, αλλά για δεύτερο συνεχόμενο μήνα καταγράφεται οριακή απόκλιση.
Στο τέλος Σεπτεμβρίου, το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε σε 4,502 δισ. ευρώ, όταν ο στόχος ήταν 4,556 δισ. ευρώ, με υστέρηση 54 εκατ. ευρώ.
Στο Γενικό Λογιστήριο καθόλου δεν ανησυχούν, αφού ακόμη και με τα μειωμένα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος που έχουν εγγραφεί στο προσχέδιο, ο πήχης για το πλεόνασμα έχει τοποθετηθεί στο 2,21% του ΑΕΠ για το 2017, ενώ περιμένουν τα στοιχεία του ΕΦΚΑ για να «κλειδώσουν» την υπέρβαση που θα το οδηγήσει ακόμη και σε επίπεδα άνω του 3% του ΑΕΠ.
