Ενα εξωτερικό «σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης» για επιχειρήσεις που κινδυνεύουν με χρεοκοπία είναι κεντρικό στα σχέδια προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προκειμένου να περιοριστεί το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η ευρωζώνη και να μπορέσουν οι τράπεζες να ανακτήσουν μερικά από τα προβληματικά δάνεια.
Τα λεγόμενα «μη εξυπηρετούμενα δάνεια» (NPLs) των μεγάλων τραπεζών της ευρωζώνης έφθαναν πέρσι σχεδόν το 1 τρισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 9% του ΑΕΠ των 19 χωρών-μελών, αποτελώντας πλέον σοβαρό πρόβλημα στη δυνατότητα των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων να αυξάνουν τα κέρδη τους και τον δανεισμό ιδιωτών και επιχειρήσεων.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι χρεοκοπίας επιχειρήσεων κορυφώθηκαν μετά στην διάρκεια της διετίας 2007-2008 και ακόμα το ποσοστό είναι σημαντικό υψηλότερο από τα προηγούμενα χρόνια, με τις μισές από τις καινούργιες εταιρείες να μην μπορούν να επιβιώσουν πέρα των πέντε ετών από την ίδρυση τους.
Σύμφωνα λοιπόν με προσχέδιο απόφασης που είδε το Reutres, σε μια προσπάθεια να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, η Κομισιόν θέλει να επιβάλει κοινούς κανόνες αφενός για να βοηθηθούν οι προβληματικές επιχειρήσεις να «αναδιαρθρωθούν» και να αποφύγουν την χρεοκοπία και αφετέρου για να μπορέσουν οι τράπεζες να εισπράξουν πιο εύκολα τα δάνεια τους.
Στις χώρες της Δυτικής Ευρώπης, σύμφωνα με τη συμβουλευτική Creditreform, καταγράφηκαν πέρσι σχεδόν 175.000 χρεοκοπίες, αριθμός πολύ μεγαλύτερος από τις 130.000 που ήταν το 2007, με μεγάλη αύξηση να καταγράφεται κυρίως στον Ευρωπαϊκό νότο.
Την ίδια περίοδο τα «κόκκινα» δάνεια ως ποσοστό στο σύνολο των δανείων από το 2007 μέχρι πέρσι έχουν εκτοξευτεί στο 43% περίπου στην Ελλάδα, έχουν τριπλασιαστεί στην Ιταλία και φθάνουν το 18% , έχουν πενταπλασιαστεί στη Πορτογαλία στο 13% περίπου και έχουν επταπλασιαστεί στην Ισπανία.
Τον Ιούλιο, η ιταλική Banca Monte dei Paschi, η παλαιότερη τράπεζα στον κόσμο αναγκάστηκε να καταστρώσει ένα σχέδιο για να πουλήσει μερικά από τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια για να βρει κεφάλαιο και να διαχειριστεί κάπως το πρόβλημα.
Εγκαιρη προειδοποίηση
Και εκπρόσωποι τραπεζών και εκπρόσωποι επιχειρήσεων καλωσόρισαν τα σχέδια της Κομισιόν, που θα οριστικοποιηθεί και θα παρουσιαστεί στις 25 Οκτωβρίου.
Τι θέλει η Κομισιόν; Ενα σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης με «εξωτερική παρέμβαση» όταν οι επιχειρήσεις εμφανίζουν τα πρώτα σημάδια οικονομικής δυσπραγίας.
Αυτό μπορεί να ενεργοποιηθεί από τις τράπεζες ή από λογιστές και να οδηγεί τελικώς σε αναδιάρθρωση της επιχείρησης με τη διάσωση των «υγειών» δραστηριοτήτων της.
Ως κίνηση καλής θέλησης προς τους επιχειρηματίες η Κομισιόν προτείνει μια 4μηνη περίοδο χάριτος, στην διάρκεια της οποίας οι εν λόγω εταιρείες θα μπορούν να προχωρήσουν στην αναδιάρθρωση τους- εφόσον είναι ουσιαστική- χωρίς να έχουν την υποχρέωση να εξυπηρετούν τα δάνεια τους ή να καταβάλουν τους αντίστοιχους φόρους.
Οι τραπεζίτες βέβαια δεν συμφωνούν με το 4μηνο αυτό «διάλειμμα», σημειώνοντας ότι είναι αρκετές οι 90 ημέρες περιθώριο που έχουν τώρα οι επιχειρήσεις χωρίς να καταβάλουν τις δόσεις των δανείων τους και πριν αυτά χαρακτηριστούν «κόκκινα», δηλαδή μη εξυπηρετούμενα.
Το σχέδιο- σημειώνει το Reuters- έχει στόχο να αποφεύγονται στο μέλλον οι μακρόχρονες δικαστικές διαδικασίες πτωχεύσεων και το όλο έργο, σύμφωνα με το προσχέδιο αυτό, θα αναλαμβάνουν μεσολαβητές και επιβλέποντες, ενώ οι πιστωτές θα έχουν λόγο στην αναδιάρθρωση των προβληματικών επιχειρήσεων.
Η πρόταση της Κομισιόν χρειάζεται την έγκριση του Συμβουλίου κορυφής και της Ευρωβουλής πριν γίνει νόμος και οι ευρωπαϊκές χώρες στη συνέχεια θα πρέπει να τον ενσωματώσουν στην εθνική τους νομοθεσία.
