Αλλο ένα «πραξικόπημα» της (ακρο)δεξιάς κυβέρνησης του Βίκτορ Ορμπάν κατά της ελευθεροτυπίας στην Ουγγαρία αποκαλούν οι εργαζόμενοι στην εφημερίδα Népszabadság («Ελεύθερος Λαός») τον «ξαφνικό θάνατό» της το περασμένο Σάββατο.
Το αιφνιδιαστικό κλείσιμο του κεντροαριστερού καθημερινού φύλλου, ηλικίας 60 χρόνων, και μάλιστα σε μια ύποπτη συγκυρία, όπως τη χαρακτηρίζουν οι συντάκτες του, έχει προκαλέσει σάλο στη χώρα, με χιλιάδες διαμαρτυρόμενους πολίτες και τα κόμματα της αντιπολίτευσης να μιλούν περί «μαύρης μέρας για τον Τύπο», καταγγέλλοντας πολιτικές σκοπιμότητες της κυβέρνησης πίσω απ’ το λουκέτο.
«Πρόκειται για τεράστιο πλήγμα στην ερευνητική δημοσιογραφία. Η Népszabadság αντιπροσωπεύει τον μεγαλύτερο όμιλο ποιοτικού Τύπου στην Ουγγαρία, που προσπαθεί να υπερασπιστεί τις θεμελιώδεις ελευθερίες, τη δημοκρατία και την ανεκτικότητα», τονίζει ένας από τους δημοσιογράφους της.
Η εφημερίδα είναι από τις ελάχιστες πια φωνές στη χώρα που ασκούν σκληρή, στοιχειοθετημένη κριτική στις αυταρχικές πολιτικές της κυβέρνησης, στον ασφυκτικό έλεγχο ΜΜΕ και Δικαιοσύνης, στα σκάνδαλα διαφθοράς και στη μισαλλόδοξη προπαγάνδα κατά των προσφύγων.
Διαβολική «σύμπτωση»: ανήμερα του κλεισίματος δημοσίευε ρεπορτάζ για υπουργό του Ορμπάν που χρησιμοποίησε κυβερνητικό ελικόπτερο για να μεταβεί σε γάμο, ενώ λίγες μέρες νωρίτερα είχε αποκαλύψει πως ο Ούγγρος κεντρικός τραπεζίτης διόριζε επί χρόνια τη φιλενάδα του σε ακριβοπληρωμένα πόστα.
Σε… δυσμένεια
Οι εργαζόμενοι, που πήγαν κανονικά στις δουλειές τους το Σάββατο, εμποδίστηκαν να εισέλθουν στα γραφεία τους και πληροφορήθηκαν τη διακοπή της έκδοσης από τρίτους, προτού λάβουν σχετική ειδοποίηση από την ιδιοκτήτρια εταιρεία Mediaworks.
Οι μεγαλομέτοχοι της εταιρείας, αυστριακών συμφερόντων, ήταν πάλαι ποτέ φίλα προσκείμενοι στον Ορμπάν, αλλά εσχάτως φέρονται να έπεσαν σε δυσμένεια.
Η εφημερίδα ξεκίνησε το 1956 ως όργανο του Κ.Κ. Ουγγαρίας, πέρασε σε γερμανικά χέρια μετά την πτώση του Τείχους και μέχρι πρόπερσι ελεγχόταν κατά 30% από το Σοσιαλιστικό Κόμμα.
Η Mediaworks απέκτησε τελικά τον πλήρη μετοχικό έλεγχό της προχωρώντας σε απανωτές περικοπές μισθών και απολύσεις προσωπικού.
Τώρα επικαλείται πτώση της κυκλοφορίας κατά 74% την τελευταία δεκαετία και οικονομικές απώλειες τουλάχιστον 18,4 εκατομμυρίων δολαρίων, αναζητώντας πλέον ένα βιώσιμο business plan για την «εξυγίανση» και «αναβίωση» του φύλλου.
«Αφού η Mediaworks ισχυρίζεται πως η εφημερίδα είχε χασούρα από το 2007, τότε γιατί επένδυσαν σ’ αυτήν το 2014; Πρέπει να είχαν κάποιο όφελος», επισημαίνει ο αναπληρωτής διευθυντής σύνταξης Μάρτον Γκεργκέλι. Αλλοι δημοσιογράφοι καταγγέλλουν και το σκόπιμο κόψιμο κρατικής διαφήμισης στο φύλλο, προκειμένου να στερέψει από έσοδα.
Για το κυβερνών κόμμα Fidesz, πάντως, το λουκέτο αποτελεί «λογική επιχειρηματική απόφαση», με τον αντιπρόεδρό του να σχολιάζει εύγλωττα πως «ήταν καιρός να κλείσει»…
Ανησυχία εξέφρασε και η Κομισιόν, δηλώνοντας αδυναμία ουσιαστικής παρέμβασης. Οι εργαζόμενοι συζητούν τώρα τρόπους απόκτησης της κυριότητας του τίτλου της εφημερίδας ώστε να εκδώσουν καινούργιο φύλλο, καταγγέλλοντας εξόφθαλμη φίμωσή τους αλλά και σχέδια εξαγοράς από ολιγάρχες φίλους του Ορμπάν. Το πόσο γνώριμα είναι όλα αυτά, το αφήνουμε στην κρίση σας.
