Ενα «κοινό σπίτι» απαιτεί περισσότερα από ό,τι ένα ταμείο που το διαχειρίζονται οι θεσμοί, ιδίως μάλιστα όταν οι εκπρόσωποί του είναι ανίκανοι και γεμάτοι μίσος έναντι δημοκρατικών εναλλακτικών λύσεων
Η δημοκρατική και κοινωνική Ευρώπη, ένα έτσι κι αλλιώς ημιτελές εγχείρημα, βρίσκεται στα τέλη Ιουνίου του 2015 μπροστά στην άβυσσο: Οι μεν ζουν ως δανειστές σε ένα Grand Hotel με μεγάλη πολυτέλεια και ωραία θέα, οι άλλοι ως οφειλέτες σε έναν γκρεμό, από τον οποίο απειλούνται συνεχώς να πέσουν στη χρεοκοπία.
Η λεγόμενη τρόικα των τριών πανίσχυρων θεσμών φροντίζει να μετατρέψει την απειλή σε εκβιασμό. Σε οφειλέτες όπως η Ελλάδα δεν δίνεται η παραμικρή ευκαιρία, η απειλή της χρεοκοπίας αποσκοπεί στο να μετατρέψει την κυβέρνησή της σε πειθήνιο όργανο. Κοινωνικές και πολιτικές εναλλακτικές λύσεις προς τη λιτότητα αποτελούν ταμπού. Ακόμα και το προτεινόμενο από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ δημοψήφισμα για το πακέτο λιτότητας της τρόικας ερμηνεύεται από τους υπουργούς Οικονομικών του Eurogroup –ενός τεχνοκρατικού ομίλου, όχι πολιτικού, υπόλογου στους ψηφοφόρους– ως προβοκάτσια.
Οι δανειστές τιμωρούν τη δημοκρατική πρωτοβουλία του ΣΥΡΙΖΑ με τον αποκλεισμό του Eλληνα υπουργού Οικονομικών από τις διαβουλεύσεις του λεγόμενου Eurogroup – μη διστάζοντας να παραβιάσουν ασύστολα το ευρωπαϊκό δίκαιο για να βγάλουν το άχτι τους. Το θέατρο που προσφέρουν ο Σόιμπλε, ο Ντάισελμπλουμ και οι άλλοι, θα μπει στην ευρωπαϊκή ιστορία ως το υπερθέαμα μιας μεγαλειώδους απόπειρας αυτοκτονίας της πολιτικής ελίτ, που στρέφεται εναντίον του εγχειρήματος της ευρωπαϊκής ενοποίησης.
Η πολιτική της λιτότητας, με την οποία διαλύονται κράτη και καταστρέφονται κοινωνίες, προωθείται από το ΔΝΤ, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Κομισιόν και το Eurogroup σε συνεννόηση με τις μεγάλες οικονομικές δυνάμεις της Ευρώπης – ο μεγάλος συνασπισμός των Σόιμπλε, Γκάμπριελ και Μέρκελ στη Γερμανία είναι η κινητήρια δύναμή της. Με την πολιτική της κοινωνικής αποψίλωσης, του μπλοκαρίσματος των επενδύσεων για την οικονομική ανασυγκρότηση, της πίεσης στα εισοδήματα των μαζών και της αποδυνάμωσης των συνδικάτων, τριπλασιάστηκε η ανεργία στην Ελλάδα από το 2007 έως το 2014 ανεβαίνοντας σχεδόν στο 30%.
Η ανεργία στη νεολαία υπερδιπλασιάστηκε φτάνοντας περίπου το 60%. Δεν είναι έτσι περίεργο ότι σε σύγκριση με την περίοδο προ της κρίσης το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν είναι σήμερα κατά 25% χαμηλότερο και τα ιδιωτικά χρέη κατά 66% υψηλότερα, ενώ το ποσοστό των κρατικών χρεών ανέβηκε σχεδόν στο 180%. Παντού στην Ευρώπη έχει χειροτερέψει η κοινωνική και οικονομική κατάσταση των ανθρώπων, στην Ελλάδα όμως αυτό πήρε ιδιαίτερα οξεία μορφή.
Εν όψει μιας τόσο παταγώδους αποτυχίας της πολιτικής της τρόικας είναι λοιπόν ορθό και κατανοητό να πατάει η ελληνική κυβέρνηση φρένο και να θέλει να ακολουθήσει μια άλλη πορεία από εκείνη που έχει προσχεδιαστεί στο «Grand Hotel Αβυσσος» – πόσο μάλλον που οι προκάτοχες κυβερνήσεις του ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορούσαν να επιδείξουν οποιεσδήποτε επιτυχίες, παρ’ όλο που ακολουθούσαν επιμελώς τις οδηγίες της τρόικας.
Ο ΣΥΡΙΖΑ ενεργεί από αυτή την άποψη όχι μόνο προς το συμφέρον της Ελλάδας. Στο στόχαστρό του είναι και η διόρθωση ενός εμφανούς κατασκευαστικού λάθους του «ευρωπαϊκού σπιτιού»: Οι κάτοικοί του δεν είναι πολίτες με ίδια δικαιώματα (και υποχρεώσεις), αλλά από τη μια «έχοντες», ο πλούτος των οποίων αυξάνει στην κρίση και μέσω της κρίσης, και οφειλέτες από την άλλη, οι οφειλές των οποίων αυξάνουν επίσης συνεχώς στην κρίση και λόγω της κρίσης.
Στην Ευρώπη του 2015 μπορεί να μάθει κανείς εκείνο που δίδασκε ο μεγάλος Ελληνας φιλόσοφος Αριστοτέλης: ότι το χρήμα διχάζει και ότι επομένως δεν μπορεί να ιδρύσει κανείς μια ελεύθερη και δημοκρατική κοινωνία, που ακολουθεί τη λογική του χρήματος, πρωτίστως στη βάση μιας νομισματικής ένωσης. Ενα «κοινό σπίτι» απαιτεί περισσότερα από ό,τι ένα ταμείο που το διαχειρίζονται οι θεσμοί, ιδίως μάλιστα όταν οι εκπρόσωποί του είναι ανίκανοι και γεμάτοι μίσος έναντι δημοκρατικών εναλλακτικών λύσεων.
Η ευρωφιλελεύθερη πολιτική των περασμένων 25 χρόνων –από τη Συμφωνία του Μάαστριχτ το 1991 μέχρι σήμερα– συνέβαλε στη διάσπαση της ευρωπαϊκής κοινωνίας. Η Ελλάδα είναι το πιο δραματικό παράδειγμα, άλλα θα ακολουθήσουν. Γι’ αυτό η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ και ο Αλέξης Τσίπρας έχουν δίκιο να απαιτούν σεβασμό των συμφερόντων του ελληνικού λαού και της αξιοπρέπειας των ανθρώπων και να ζητούν την ενίσχυση της συμμετοχής τους σε δημοκρατικές διαδικασίες. Μια δημοκρατική ψηφοφορία σχετικά ανήκει στα εκ των ων ουκ άνευ. Αυτό αποτελεί πρόοδο έναντι των αδιέξοδων όρων της τρόικας, οι οποίοι τείνουν να εκμηδενίσουν τον χώρο λήψης δημοκρατικών αποφάσεων.
Δεν πρόκειται μόνο για ελληνική υπόθεση. Τα τρέχοντα γεγονότα στην Ελλάδα αγγίζουν όλες τις Ευρωπαίες και όλους τους Ευρωπαίους. Η πρωτοβουλία για ένα δημοψήφισμα σχετικά με τις περαιτέρω ενέργειες για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους κερδίζει πίσω ένα μέρος των δημοκρατικών δικαιωμάτων που ποδοπατήθηκαν από την τρόικα. Εμείς υποστηρίζουμε αυτή την πρωτοβουλία, επειδή είναι και προς το δικό μας συμφέρον.
Ταυτόχρονα στρεφόμαστε εναντίον των προσπαθειών των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης να ακρωτηριάσουν από το κορμί της Ευρώπης τον μικρό ελληνικό λαό – έναν λαό, «του οποίου το οικουμενικό ταλέντο και δραστηριότητα του εξασφαλίζουν μια θέση στην ιστορία της εξέλιξης της ανθρωπότητας, που δεν θα μπορούσε να διεκδικήσει ποτέ κάποιος άλλος λαός», όπως έγραψε ο Φρίντριχ Ενγκελς, τα 120 χρόνια από τον θάνατο του οποίου συμπληρώνονται το 2015. Τι μένει από την Ευρώπη χωρίς την Ελλάδα; Μια απολίτιστη έρημη χώρα, μολυσμένη από τον νεοφιλελευθερισμό και διευθυνόμενη από τους θεσμούς.
Θα έπρεπε να είναι αυτονόητο ότι μια δημοκρατική ψηφοφορία σχετικά με την πολιτική της τρόικας στην Ελλάδα και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες θα γίνει σεβαστή από τους θεσμούς. Ολες οι απειλές περί άμεσης διακοπής της αναγκαίας βοήθειας προς την Αθήνα, που ακούγονται αυτές τις μέρες από το Eurogroup, την ΕΚΤ και τη γερμανική κυβέρνηση, είναι ανεύθυνες και αντιδημοκρατικές. Η απειλή του οικονομικού χάους αποβλέπει στο πνίξιμο της δημοκρατίας.
Ο χρόνος είναι χρήμα, αυτός είναι ο ανώτατος κανόνας των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης. Δεν καταλαβαίνουν καν ότι οι δημοκρατικές διαδικασίες χρειάζονται χρόνο και ηρεμία για να αποφέρουν γενικά αποδεκτά αποτελέσματα. Οι λύσεις για τη σημερινή βαριά κρίση δεν επιτρέπεται να πλήξουν μονόπλευρα τους οφειλέτες με σκληρούς ή, ακόμη περισσότερο, βάναυσους και ανεκπλήρωτους όρους.
Οι δανειστές πρέπει να συμμετάσχουν στα κόστη της κρίσης. Μια χρεοκοπία πρέπει να ρυθμιστεί με κοινή συναίνεση, όχι με μονόπλευρες κατηγορίες και με την επιβάρυνση των ανθρώπων ενός κράτους-οφειλέτη. Στα σαλόνια του «Grand Hotel Αβυσσος» δεν πρέπει να ξεχαστεί ότι την κύρια ευθύνη για τη μιζέρια της κρίσης χρέους τη φέρουν οι χρηματιστικοί ζογκλέρ και οι πολιτικοί τους συνεργοί. Οι υπουργοί Οικονομικών του Eurogroup έχουν ξεχάσει ότι είναι υπεύθυνοι για μια συμφορά που έχουν προξενήσει οι ίδιοι και τα σπασμένα της οποίας καλείται τώρα να πληρώσει ο ελληνικός πληθυσμός – κάτι που με διαφορά φάσης θα πλήξει και άλλους λαούς της Ευρώπης.
Αίσχος για την πολιτική τάξη της Ευρωπαϊκής Ενωσης! Αλληλεγγύη με τον ελληνικό πληθυσμό! Τιμή στη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση στην Αθήνα, που κάνει πράξη τη δημοκρατία, καθώς και στο ελληνικό Κοινοβούλιο και την απόφασή του να διεξαγάγει ένα δημοψήφισμα σχετικά με την καταστροφική πολιτική της λιτότητας.
Το κείμενο υπογράφουν γνωστοί πανεπιστημιακοί, όπως ο καθηγητής Ελμαρ Αλτφάτερ, και πολιτικά στελέχη, μεταξύ των οποίων και ο επικεφαλής του κόμματος Die Linke στη γερμανική Βουλή, Γκρέγκορ Γκίζι. Οι υπογραφές ήδη έχουν ξεπεράσει τις 100.
Οι πρώτες υπογραφές στην «Εκκληση για την Ελλάδα» της 28ης Ιουνίου 2015
Tom Adler / Stuttgart
Prof. Elmar Altvater / Berlin
Malte Albrecht, BA // Universität Marburg/L.
Dr. Dr. Dario Azzellini / Johannes Kepler Universität (JKU) Linz
Prof. Dr. Rudolph Bauer / Bremen
Dr. Dr. Josef BAUM / Universität Wien
Judith Benda / Mitglied im Parteivorstand DIE LINKE
Dr. Günter Berg / Berlin
PD Dr. Josef Berghold / Innsbruck
Prof. Armin Bernhard / Essen
Gabi Bieberstein / Bielefeld
Dieter Bertz / Verleger / Berlin
Prof. Dr. Ariane Brenssell / Berlin und Braunschweig
Dr. Joachim Bischoff / Hamburg
Prof. Dr. Ulrich Brand, Wien
Georg Brzoska / Berlin / Bündnis Griechenlandsolidarität Berlin
Dr. Florian Butollo / Jena
Prof. Julika Bürgin / Hochschule Darmstadt
Laurie Cohen, Dr. phil. / A-6020 Innsbruck
Dr. Hans Coppi
Prof. Dr. Wolfgang Däubler / Bremen
Inge Danielzick / Kirchlicher Dienst in der Arbeitswelt // Bremen
Dr. Diether Dehm / Mitglied des Deutschen Bundestags / Hannover
Dr. Judith Dellheim, Ökonomin, Berlin
Prof. em. Frank Deppe / Marburg/L.
Richard Detje / Ahrensburg
Dr. iur. Andreas Diers / Bremen
Gerhard Dilger / São Paulo
Prof. Klaus Dörre / Jena
Hartmut Drewes / Pastor i.R. / Bremer Friedensforum / Bremen
Prof. Ulrich Duchrow, Heidelberg
Jochen Dürr / Schwäbisch Hall
Dr. Marianne Engelhardt-Schagen und Dr. Udo Schagen / Altwustrow-Oderaue
Michael Erhardt / 1. Bevollmächtigter Gewerkschaft IG Metall / Frankfurt/Main
Prof. Dr. Trevor Evans / Berlin School of Economics and Law (HWR)
Dr. Ulrike Faber / Berlin
Horst Felgner-Hagn / Eichstätt
Marion Fisch / Hamburg
Katrin Fischer / Verlegerin / Berlin
Renate Fölster-Kretschmann / Freudenstadt
Dr. Alexander Gallas / Universität Kassel
Dr. Thomas Goes / Berlin
Prof. Dr. Eberhard von Goldammer / Witten
Saskia Gränitz / München
Annette Groth, Mitglied des Deutschen Bundestags, Vorsitzende der deutsch-griechischen Parlamentariergruppe
Dr. Bettina Gruber / Annenheim
Dr. Gregor Gysi, Abgeordneter des Deutschen Bundestages und Vorsitzender der Fraktion DIE LINKE
Katharina Hanstein-Moldenhauer / Worpswede (bei Bremen)
Prof. em. Michael Hartmann / Technische Universität Darmstadt
Prof. Dr. Frigga Haug / Berlin
Prof. Dr. Dr. h.c. Wolfgang Fritz Haug / Berlin
Dr. Marcus Hawel, Berlin
Claudia Haydt / Vorstandsmitglied Europäische Linke / Tübingen
Peter Heintel Freyenthurn
Prof. Dr. Peter Herrmann EURISPES – Istituto di Studi Politici, Economici e Sociali / Roma / ITALIA
Prof. Rudolf Hickel / Bremen
Wieland von Hodenberg / Friedensaktivist und Autor / Bremen
Inge Höger / Mitglied des Deutschen Bundestags / DIE LINKE
Philip Hogh / Carl von Ossietzky Universität Oldenburg
Bernd Hüttner / Bremen
Dr. Stefanie Hürtgen / Frankfurt am Main.
Prof. Dr. Ulf Kadritzke / Hochschule für Wirtschaft und Recht / Berlin
Dr. Stefan Kalmring / Rosa-Luxemburg-Stiftung / Berlin
Sima Kassaie / Mühltal
Martin Kempe / Journalist / Hamburg
Katja Kipping / Parteivorsitzende DIE LINKE / Berlin
Dr. Harald Klimenta / Autor / Regensburg
Clemens Knobloch / Hochschullehrer / Siegen
Dr. Juha Koivisto / Tampere (Finnland)
Bernd Köhler / Mannheim
Dr. des. Julia König / Goethe Universität Frankfurt am Main
Prof. Ingrid Kurz-Scherf / Marburg/L.
Reinhart Kößler / Arnold Bergstraesser Institut / Freiburg/Brsg.
Dr. Gregor Kritidis / Hannover
Katharina Köpping / Berlin,
Jenny Künkel / Wissenschaftliche Mitarbeiterin / Goethe Universität Frankfurt
Sonja Kube Berlin
Jenny Künkel, Wissenschaftliche Mitarbeiterin, Goethe Universität Frankfurt
Dr. Mike Laufenberg, Technische Universität Berlin
Regine von Larcher / Weyhe
Detlev von Larcher / ehem. SPD-Mitglied des Deutschen Bundestags / Weyhe
Dr. med. Dieter Lehmkuhl / Berlin
Ekkehard Lentz / Sprecher Bremer Friedensforum
Dr. Bernhard Leubolt / Wien
Christoph Lieber / Hamburg
Volker Lösch, Regisseur, Berlin
Jan Latza / Sozialwissenschaftler / Berlin
Sabine Leidig / Mitglied des Bundestags DIE LINKE / Hanau
Dr. Bernhard Leubolt / Wien
Dr. med. Christine Ligner / Birkenwerder
Peter Ligner / Birkenwerder
Prof. Birgit Mahnkopf / Hochschule für Wirtschaft und Recht Berlin
Peter Mannherz / Moos (Baden-Württemberg)
Ing. Mag. Martin Mair / Obmann “Aktive Arbeitslose Österreich”
Prof. Mohssen Massarrat / Berlin
PD Dr. Lutz Mez / Berlin
Daniel Mullis / Frankfurt am Main
Bernhard Müller / Hamburg
Elfriede Müller / Berlin
Prof. Dr. Thilo Maria Naumann / Hochschule Darmstadt
Petra Neuhold / Wien
Holger Niederhausen, Mediator, Berlin
Willi van Ooyen, Wiesbaden, Fraktionsvorsitzender DIE LINKE im Hessischen Landtag
Dr. Silke Ötsch / Innsbruck
Prof. Dr. Norman Paech / ehem. Mitglied des Deutschen Bundestags, DIE LINKE / Hamburg
Alexis J. Passadakis / Frankfurt/M.
Dr. med. Sabine Pfeiffer / Berlin
Tobias Pflüger, stellv. Parteivorsitzender DIE LINKE / Berlin und Tübingen /
Dr. Oliver Pye / Universität Bonn
Björn Radke / Bahrenhof
Dr. Nadja Rakowitz / Frankfurt/M . / Redaktion express
Günter Rath / Stuttgart
Prof. Dr. Günter Rausch / Freiburg/Brsg.
Norbert Remppel / Frankfurt/M.
Prof. Dr. Jörg Reitzig / Ludwigshafen
Prof. Dr. Werner Ruf / Edermuende
Prof. Rainer Rilling / Marburg
Werner Rügemer / Köln
Dr. Thomas Sablowski / Frankfurt am Main und Berlin
Gerd Siebecke / Hamburg
Elke Schenk /Sozialwissenschaftlerin Vaihingen / Enz
Maren Schlierkamp / Hamburg
Klaus Schneider / Hamburg
Conrad Schuhler, München (isw)
Dr. Paul Scheibelhofer / Wien
Prof. Dr. Herbert Schui / Buchholz
Dr. David Salomon / Universität Siegen
Bernhard Sander / Wuppertal
Prof. Dr. Werner Schmidt / 13971 Stavsnäs / Schweden
Carita Schmidt, Berlin
Cornelia Schöler / Dip.Pol. / Berlin
Dr. Susanne Schultz / Universität Frankfurt
Prof. Dr. Jürgen Schutte / Berlin
Marianne Sörensen-Bauer / , Psychotherapeutin / Bremen
Eric Sons / Hamburg.
Sybille Stamm / Vorstand Rosa Luxemburg-Stiftung / Stuttgart
Roland Süß / Mitglied im Attac Koordinierungskreis / Birkenau,
Johannes Tesfai / Hamburg
Dr. Vassilis S. Tsianos / Universität Hamburg, Institut für Soziologie
Athena Tsaoussis / Wiesbaden
Daniela Trochowski / Staatssekretärin des MdF Brandenburg / DIE LINKE Brandenburg / Berlin
Margarita Tsomou / Berlin / Herausgeberin Missy-Magazin
Dorothee Vakalis, πάστορας / Pfrin i.R. / Thessaloniki,
Dr. Markus Vogt / Rottweil
Dr. Stefan Vogt / Frankfurt am Main
Peter Wahl, Vorsitzender von WEED – Weltwirtschaft, Ökologie & Entwicklung e.V.
Harald Weinberg / Mitglied des Deutschen Bundestags DIE LINKE / Nürnberg
Dr. Thomas Weiß / Berlin
Christa Wichterich / Köln
Prof. Dr. Markus Wissen / Berlin
Dr. Winfried Wolf / Michendorf
Prof. Dr. Christian Zeller / University of Salzburg
Martin Zeis / Stuttgart
Prof. Aram Ziai / Kassel
Πρωτοβουλίες, Εκδόσεις:
«Express», Zeitung für sozialistische Betriebs- und Gewerkschaftsarbeit
«FaktenCheck:HELLAS» (Berlin)
«LabourNet Germany»
VSA Verlag Hamburg
Redaktion Zeitschrift «Sozialismus»
