Οι Βρυξέλλες προετοιμάζονται για ένα σκληρό Brexit (αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου χωρίς συμφωνία), βλέποντας ότι το αδιέξοδο με το Λονδίνο συνεχίζεται και με δεδομένο ότι από την πλευρά των 27 δεν υπάρχει καμία διάθεση για επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας του Νοεμβρίου.
Σε περίπτωση που δεν αλλάξει η στάση των δύο πλευρών -το πιο πιθανό-, το ενδεχόμενο αναβολής της ημερομηνίας του διαζυγίου (29 Μαρτίου) αποτελεί τη μόνη «λύση», αλλά προστίθενται άλλα προβλήματα, όπως η συμμετοχή του Η.Β. στις ευρωεκλογές του Μαΐου.
Προς το παρόν, οι 27 παίρνουν μέτρα για την αντιμετώπιση ενός διαζυγίου χωρίς συμφωνία. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε χθες μία δέσμη προτάσεων «έκτακτης ανάγκης» στους τομείς του προγράμματος Erasmus, του συντονισμού των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης και του προϋπολογισμού της Ε.Ε. Πρόκειται για μέτρα που θα διασφαλίσουν ότι στην περίπτωση «αποχώρησης χωρίς συμφωνία»:
•οι νέοι από την Ε.Ε. και το Η.Β. που στις 30 Μαρτίου 2019 συμμετέχουν στο πρόγραμμα Erasmus+ μπορούν να ολοκληρώσουν τη διαμονή τους χωρίς διακοπή. Πρόκειται για περίπου 14.000 νέους από την Ε.Ε. των 27 (μεταξύ άλλων φοιτητές, ασκούμενοι της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, νέοι εκπαιδευόμενοι και εκπαιδευτικό προσωπικό) και 7.000 συμμετέχοντες από το Η.Β.
•οι αρχές των κρατών-μελών της Ε.Ε. θα συνεχίσουν να λαμβάνουν υπόψη περιόδους ασφάλισης, μισθωτής και μη μισθωτής εργασίας ή κατοικίας στο Ηνωμένο Βασίλειο πριν από την αποχώρηση, κατά τον υπολογισμό των παροχών κοινωνικής ασφάλισης, όπως οι συντάξεις
•οι δικαιούχοι του Η.Β. που τυγχάνουν χρηματοδότησης από την Ε.Ε. θα συνεχίσουν να λαμβάνουν πληρωμές βάσει των τρεχουσών συμβάσεών τους, υπό τον όρο ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα εξακολουθήσει να εκπληρώνει τις οικονομικές υποχρεώσεις του στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της Ε.Ε. Το ζήτημα αυτό διαχωρίζεται από τον οικονομικό διακανονισμό μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ενωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου.
Προσωρινού χαρακτήρα
Σύμφωνα με την Κομισιόν, τα μέτρα αυτά δεν θα μετριάσουν –και ούτε μπορούν να μετριάσουν– τον συνολικό αντίκτυπο του σεναρίου αποχώρησης χωρίς συμφωνία, ούτε αντισταθμίζουν κατά κανέναν τρόπο την έλλειψη ετοιμότητας, ούτε αναπαράγουν τα πλήρη οφέλη που απορρέουν από την ιδιότητα του μέλους της Ε.Ε. ή τους ευνοϊκούς όρους ενδεχόμενης μεταβατικής περιόδου, όπως προβλέπεται στη συμφωνία αποχώρησης. Τα μέτρα έχουν προσωρινό χαρακτήρα, περιορισμένο πεδίο εφαρμογής και θα εγκριθούν μονομερώς από την Ε.Ε.
Σχετικά με την προστασία των δικαιωμάτων κοινωνικής ασφάλισης των πολιτών, η πρόταση έχει στόχο να διασφαλίσει ότι, σε περίπτωση «αποχώρησης χωρίς συμφωνία», κατοχυρώνονται οι πολίτες που άσκησαν το δικαίωμά τους στην ελεύθερη κυκλοφορία πριν από την αποχώρηση του Η.Β. Τα δικαιώματα αυτά αφορούν περιόδους ασφάλισης, μισθωτής και μη μισθωτής εργασίας ή κατοικίας στο Ηνωμένο Βασίλειο πριν από την αποχώρησή του.
Για παράδειγμα, αν ένας πολίτης των 27 εργαζόταν επί 10 έτη στο Ηνωμένο Βασίλειο πριν από το Brexit, η εν λόγω περίοδος θα πρέπει να ληφθεί υπόψη κατά τον υπολογισμό των συνταξιοδοτικών του δικαιωμάτων από τις αρμόδιες αρχές του κράτους-μέλους της Ε.Ε. στο οποίο συνταξιοδοτείται.
