Καυτή πατάτα για Μέρκελ και Σουλτς η νέα κυβέρνηση

Την ερχόμενη εβδομάδα αναμένεται η πρώτη κρίσιμη συνάντηση της Ενωσης Χριστιανοδημοκρατών και Χριστιανοκοινωνιστών με τους Σοσιαλδημοκράτες για τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης μεγάλου συνασπισμού στη Γερμανία. Τρεις μήνες μετά τις ομοσπονδιακές εκλογές, η πολιτική κατάσταση παραμένει θολή και όλα τα ενδεχόμενα είναι ανοιχτά.

Οι Σοσιαλδημοκράτες ανανέωσαν την εμπιστοσύνη τους προς το πρόσωπο του Μάρτιν Σουλτς και του έδωσαν τον χρόνο που χρειάζεται για να διαπραγματευτεί με την Ανγκελα Μέρκελ.

Η καυτή πατάτα βρίσκεται τώρα στα χέρια της καγκελαρίου και του σταθερού της εταίρου Χορστ Ζεεχόφερ, που θα πρέπει να ξεκαθαρίσουν εάν δέχονται την ατζέντα του SPD ή θα επιμένουν στις δεσμεύσεις του CDU και του CSU.

Οι ισορροπίες που διαμορφώθηκαν στο συνέδριο του SPD αντικατοπτρίζουν και τα περιθώρια που έχει ο Μ. Σουλτς στις διαπραγματεύσεις με την Α. Μέρκελ και τον Χ. Ζεεχόφερ.

Ο πρόεδρος των Σοσιαλδημοκρατών επανεξελέγη με ποσοστό 81,9%, υψηλότερο από το ποσοστό που είχε πάρει στην επανεκλογή του ο πρώην πρόεδρος Ζ. Γκάμπριελ το 2015, αλλά αισθητά χαμηλότερο από την πανηγυρική εκλογή του περασμένου Μαρτίου με 100%.

Πρώτη αντιπρόεδρος εξελέγη η πρωθυπουργός του κρατιδίου Ρηνανίας-Παλατινάτου, Μαλού Ντρέιερ με 97,5%, που έχει βγει ανοιχτά κατά της συνέχισης του μεγάλου συνασπισμού, δεύτερη η πρωθυπουργός Μεκλεμβούργου-Πομερανίας Μανουέλα Σβέσιχ, που θεωρεί ότι η Α. Μέρκελ δεν μπορεί να συνεχίσει να ηγείται, ενώ ο δήμαρχος του Αμβούργου, Ολαφ Σολτς, που τάσσεται ανοιχτά υπέρ της συνεργασίας με τους Χριστιανοδημοκράτες και προβάλλει ως πιθανός διάδοχος του Μ. Σουλτς, βγήκε στην έκτη και τελευταία θέση με ποσοστό 59,2%.

Και η εντολή που έδωσε το συνέδριο στον Μ. Σουλτς για διαπραγματεύσεις με την Α. Μέρκελ, μόνον ως λευκή επιταγή δεν μπορεί να εκληφθεί.

Μετά την πρώτη διερευνητική συνάντηση, η οποία όπως εξηγούν οι συνεργάτες του προέδρου του SPD θα είναι εφ’ όλης της ύλης προκειμένου να διαμορφωθεί η ατζέντα, το συνέδριο έχει αποφασίσει τη διεξαγωγή διάσκεψης προκειμένου να εκτιμηθεί το αποτέλεσμα.

Η ηγεσία των Σοσιαλδημοκρατών θα προσέλθει με την εισήγηση που έκανε προς το συνέδριο το προεδρείο και πέρασε με μεγάλη πλειοψηφία.

Πλην όμως τα περισσότερα σημεία αυτής της πρότασης συναντούν τις επιφυλάξεις των Χριστιανοδημοκρατών και τις αντιρρήσεις των Χριστιανοκοινωνιστών.

Ο επικεφαλής της ομάδας των ευρωβουλευτών CDU/CSU Ελμαρ Μπροκ αποδοκίμασε τον Μ. Σουλτς για την πρόταση μετασχηματισμού της Ε.Ε. σε Ηνωμένες Πολιτείες της Ευρώπης, λέγοντας ότι θα βάλει την Ε.Ε. σε νέα κρίση.

Ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του CSU Αλεξάντερ Ντομπρίντ κατηγόρησε τον Μ. Σουλτς ότι θέλει να διαλύσει τα ευρωπαϊκά κράτη.

Οσο και αν η καγκελάριος Α. Μέρκελ θέλει να αφήσει τη σφραγίδα της στις ευρωπαϊκές εξελίξεις, θεωρείται πολύ δύσκολο να υιοθετήσει την ατζέντα του Μ. Σουλτς και να βγει ανοιχτά υπέρ του πλαισίου μεταρρυθμίσεων που έχει προτείνει ο Γάλλος πρόεδρος, Ε. Μακρόν.

Και οι στενότεροι συνεργάτες της, όπως η αντιπρόεδρος του CDU Γ. Κλέκνερ, βλέπουν ότι πίσω από τις προτάσεις Μακρόν και Σουλτς ελλοχεύει ο κίνδυνος αμοιβαιοποίησης των εθνικών χρεών και κατ’ επέκταση οικονομική επιβάρυνση της Γερμανίας. Και ο πρόεδρος της Βουλής Β. Σόιμπλε θεωρεί παρακινδυνευμένες τις προτάσεις της Γαλλίας.

Στα θέματα εσωτερικής πολιτικής, επίσης η απόσταση μεταξύ της Α. Μέρκελ και του Μ. Σουλτς είναι μεγάλη και οι προτάσεις των Σοσιαλδημοκρατών για αύξηση των κονδυλίων για την υγεία, την πρόνοια και την εκπαίδευση προσκρούουν στην πιο συντηρητική πτέρυγα του CDU και στην ηγεσία του CSU.

Τελευταίο αλλά όχι αμελητέο στην ατζέντα των διαπραγματεύσεων είναι το προσφυγικό και η μεταναστευτική πολιτική, με το ζήτημα της επανένωσης των προσφυγικών οικογενειών να αποτελεί σημείο μόνιμης αντιπαράθεσης.

Οι Σοσιαλδημοκράτες επιμένουν στην καθολική εφαρμογή του μέτρου για όλους τους πρόσφυγες και τα άτομα που έχουν προσωρινή (επικουρική) προστασία.

Από την άλλη, οι Χριστιανοδημοκράτες της Βαυαρίας δεν θέλουν ούτε να ακούσουν την πρόταση, καθώς είχαν αναγάγει προεκλογικά το ζήτημα του ελέγχου της μετανάστευσης και των προσφυγικών ροών, σε κορυφαίο θέμα της πολιτικής τους.

Ο διάδοχος του Χ. Ζεεχόφερ στην πρωθυπουργία της Βαυαρίας, Μάρκους Σόντερ, επιμένει ότι δεν πρόκειται να συναινέσει σε αλλαγή των συμφωνηθέντων με το CDU και το ερώτημα είναι πώς θα συζητήσει με το SPD.

Στο συνέδριο των Χριστιανοκοινωνιστών την επόμενη εβδομάδα, στο Μόναχο, ο Χ. Ζεεχόφερ αναμένεται να δώσει την σκυτάλη στον Μ. Σόντερ και να κρατήσει την προεδρία του κόμματος, αλλά με δεσμεύσεις που θα κινούνται στο πλαίσιο που θα ορίσει ο διάδοχός του.

Και οι Χριστιανοδημοκράτες, όμως, παρ’ ότι δεν έχουν μπροστά τους προγραμματισμένο συνέδριο βρίσκονται σε κατάσταση νευρικής κρίσης μετά το ναυάγιο των διαπραγματεύσεων για την Τζαμάικα.

Η Α. Μέρκελ χάνει κάθε εβδομάδα πόντους από τη δημοφιλία που απολάμβανε και η εκλογική βάση του κόμματος είναι μοιρασμένη, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, ανάμεσα στην προοπτική της συνέχισης του μεγάλου συνασπισμού και των άλλων δύο ενδεχόμενων, του σχηματισμού κυβέρνησης μειοψηφίας ή της προσφυγής εκ νέου στις κάλπες.

Η καγκελάριος κρατάει πάλι κλειστά τα χαρτιά της εν όψει της διαπραγμάτευσης με τους Σοσιαλδημοκράτες.

Εάν δει ότι τα περιθώρια συμβιβασμού είναι αρκετά, τότε, όπως έχει δηλώσει ο στενός της συνεργάτης Πέτερ Αλτμάιερ, θα δοθεί όσος χρόνος χρειαστεί για να επιτευχθεί συμφωνία με τον Μ. Σουλτς. Διαφορετικά θα πρέπει η ίδια να επισπεύσει τις εξελίξεις.