Μετέωρο έμεινε το πρώτο, πολυδιαφημισμένο και πολυκαθυστερημένο, βήμα του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για τη λειτουργία του νέου ψηφιακού συστήματος διαχείρισης ασύλου, του ΑΛΚΥΟΝΗ ΙΙ. Εναν μήνα μετά την εξαγγελία του υπουργείου για αναβάθμιση του παλιού πληροφοριακού συστήματος στις 5 Μαΐου, με αποτέλεσμα να παγώσουν σημαντικές υπηρεσίες και να ακυρωθούν την τελευταία στιγμή προγραμματισμένα ραντεβού για ανανέωση εγγράφων και καταγραφή αιτημάτων ασύλου, το υπουργείο, αντί να θέσει σε λειτουργία το νέο αναβαθμισμένο σύστημα, επανέφερε σε λειτουργία το παλιό.
Εκ μέρους του υπουργείου δεν υπήρξε απάντηση στην «Εφ.Συν.» για τους λόγους που οδηγήθηκε σε άλλο ένα φιάσκο μια αναβάθμιση πληροφοριακού συστήματος που βρισκόταν στο Ετήσιο Σχέδιο Δράσης του υπουργείου για το 2021, στη συνέχεια στο Ετήσιο Σχέδιο Δράσης για το 2022, ενώ το Ενοποιημένο Σχέδιο Κυβερνητικής Πολιτικής 2022 προέβλεπε την «πλήρη λειτουργία» του το πρώτο τρίμηνο του 2022, για να μετατεθεί στη συνέχεια στις αρχές του 2023 και τελικά να φτάσουμε στα μέσα του 2023 και να αναβληθεί ξανά η λειτουργία του, άγνωστο για πότε.
Πληροφορίες από το πεδίο αναφέρουν ότι το σύστημα δεν ήταν τεχνικά έτοιμο και δεν προλάβαινε να ολοκληρωθεί μέχρι τις αρχές Ιουνίου, με αποτέλεσμα να επιλεγεί η λύση της επιστροφής στο παλιό, προκειμένου να μην παραταθεί για πολύ ακόμα η ταλαιπωρία των εξυπηρετούμενων προσφύγων και το πάγωμα της καταγραφής των αιτημάτων και της έκδοσης και ανανέωσης δελτίων αίτησης, καθώς, όπως επισήμαινε στο τέλος Μαΐου η οργάνωση Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο, οι πρόσφυγες δεν ενημερώνονταν εγκαίρως για την αναβολή των ραντεβού, αλλά μόνο αφού προσέρχονταν στην υπηρεσία με δικά τους μέσα και έξοδα από τις απομακρυσμένες προσφυγικές δομές.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, το νέο σύστημα αποδείχτηκε πολύ απαιτητικό για τις υπάρχουσες υποδομές της Υπηρεσίας Ασύλου, που λειτουργεί σε μεγάλο βαθμό με παλιούς υπολογιστές και δίκτυα που σέρνονται. Αίσθηση προκαλεί επίσης το γεγονός ότι το προσωπικό τής υπηρεσίας εκπαιδεύτηκε σε δοκιμαστική έκδοση (demo) του προγράμματος, χωρίς να είναι έτοιμη και λειτουργική η νέα πλατφόρμα.
Αγνωστη παραμένει επίσης η τύχη του Ενιαίου Πληροφοριακού Συστήματος Πρώτης Υποδοχής και Ασύλου, βασικό στοιχείο του οποίου είναι η ΑΛΚΥΟΝΗ ΙΙ. Το Ενιαίο Πληροφοριακό Σύστημα εντάχθηκε στις 7 Αυγούστου 2020 στο χρηματοδοτικό πρόγραμμα 2014-2020 του Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας της Ε.Ε., με συνολικό προϋπολογισμό 4.418.430 ευρώ (περιλαμβάνεται ο ΦΠΑ), το 75% του οποίου προέρχεται από ευρωπαϊκά κονδύλια.
Το υπουργείο Μετανάστευσης εμφανίζεται να χρηματοδοτείται τον Νοέμβριο του 2020 από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του υπουργείου Ανάπτυξης με 1.700.000 για το έργο, το οποίο προβλεπόταν να έχει ολοκληρωθεί στο τέλος του 2022, με εγκατάσταση εξοπλισμού και λογισμικού, εκπαίδευση, δοκιμαστική λειτουργία και πλήρη λειτουργία. Ωστόσο, η πορεία του έργου καλύπτεται από μυστήριο, καθώς η σύναψη και εκτέλεση της σύμβασης κηρύχθηκε τον Ιούλιο του 2020 απόρρητη με αίτημα του τότε διοικητή της Υπηρεσίας Ασύλου, Μάρκου Καραβία, μετέπειτα συμβούλου του υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου Νότη Μηταράκη.
Για «περίσσια προχειρότητα» κάνει λόγο σε ανακοίνωσή του ο Σύλλογος Υπαλλήλων Υπηρεσίας Ασύλου και Αρχής Προσφυγών του υπουργείου, που έχει επιπτώσεις όχι μόνο σε πρόσφυγες αλλά και σε εργαζόμενους. «Οι υπάλληλοι, που ήδη επιβαρύνονται από την εντατικοποίηση της δουλειάς λόγω της χρόνιας υποστελέχωσης, δεν έχουν τις στοιχειώδεις υποδομές για να κάνουν σωστά τη δουλειά τους. Ολα αυτά έρχονται να προστεθούν στην πολύμηνη υπολειτουργία της Υπηρεσίας Ασύλου, εξαιτίας της μειωμένης παροχής διερμηνείας από τον Οκτώβριο του 2022, η οποία δεν έχει πλήρως αποκατασταθεί», σημειώνει. Και αναφέρει ότι «η προσωρινή επιστροφή της “Αλκυόνης Ι” σημαίνει ότι οι υπάλληλοι ερχόμαστε αντιμέτωποι με έναν εξαιρετικό επιπλέον φόρτο εργασίας, όταν θα πρέπει να αναπληρώσουμε ενέργειες που δεν μπορούσαν να γίνουν κατά την αναβάθμιση του συστήματος […] και μάλιστα την ώρα που η δουλειά τρέχει».
