«Στο συρτάρι» όλες οι υποθέσεις επαναπροωθήσεων

Την πλήρη απουσία ενδελεχούς ποινικής διερεύνησης των καταγγελιών περί παράνομων επαναπροωθήσεων στο Αιγαίο και στον Εβρο αποκαλύπτουν οι απαντήσεις του υπουργού Εθνικής Αμυνας, Νίκου Δένδια, που διαβιβάστηκαν στη Βουλή ύστερα από κοινοβουλευτική ερώτηση της Νέας Αριστεράς.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε το Παρατηρητήριο Ρατσιστικών Εγκλημάτων (Racist Crimes Watch), από το 2019 έως σήμερα κανένα στέλεχος του Λιμενικού Σώματος δεν έχει διωχθεί ποινικά για υποθέσεις που αφορούν καταγγελίες για επαναπροωθήσεις προσφύγων, ακόμη και σε τραγικά περιστατικά που κατέληξαν θανατηφόρα ή με σοβαρούς τραυματισμούς.

Συγκεκριμένα, καμία από τις 157 δικογραφίες για επαναπροωθήσεις που ερεύνησε η Εισαγγελία Ναυτοδικείου Πειραιά δεν οδήγησε σε παραπομπή σε δίκη. Αντίθετα, 117 δικογραφίες αρχειοθετήθηκαν, 29 δικογραφίες τις χειρίζονται αντεισαγγελείς και μόνο για 7 ασκήθηκαν ποινικές διώξεις, με αποτέλεσμα να τις χειρίζονται ανακριτές, ενώ 3 παραπέμφθηκαν σε άλλη αρμόδια Εισαγγελία. Σε αυτές πιθανολογείται πως περιλαμβάνονται οι δικογραφίες για το έγκλημα της Πύλου τον Ιούνιο του 2023, για το οποίο τρία χρόνια μετά ακόμα είναι σε εξέλιξη η ανακριτική διαδικασία, καθώς και ο θανατηφόρος εμβολισμός βάρκας στη Χίο τον Οκτώβριο του 2023.

Οι απαντήσεις των αρμόδιων υπουργείων, που κατατέθηκαν στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, περιορίζονται σε διοικητικές και πειθαρχικές διαδικασίες, χωρίς όμως να προκύπτει ότι έχει ασκηθεί ποινική δίωξη η οποία να έχει οδηγήσει σε ακροαματική διαδικασία. Και όλα αυτά παρά τις εκατοντάδες αναφορές διεθνών οργανισμών, οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μέσων ενημέρωσης για περιστατικά βίαιων και πάντα παράνομων επαναπροωθήσεων.

Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς η Ελλάδα έχει βρεθεί επανειλημμένα στο επίκεντρο του ευρωπαϊκού και του διεθνούς ενδιαφέροντος για τη διαχείριση των προσφυγικών ροών και ειδικά στα σύνορα της χώρας. Οργανώσεις που συμμετέχουν στο Δίκτυο Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας έχουν εκφράσει έντονες διαμαρτυρίες και καταγγελίες βίαιης μεταχείρισης προσφύγων και μεταναστών, ζητώντας αποτελεσματική και ανεξάρτητη διερεύνηση των σχετικών περιστατικών.

Η Νέα Αριστερά με την ερώτησή της στις 3 Μαρτίου 2026 με θέμα «Ποινική διερεύνηση καταγγελιών για επαναπροωθήσεις και συμμόρφωση της Διοίκησης με την απόφαση του ΕΔΔΑ της 7ης Ιανουαρίου 2025» είχε ζητήσει ενημέρωση για τον αριθμό των καταγγελιών, την πορεία των πειθαρχικών και ποινικών ερευνών και τις ενέργειες που έχουν γίνει για την απόδοση ευθυνών.

Χαρακτηριστική και η σχετική ανάρτηση του Racist Crimes Watch, που υποστηρίζει ότι η απουσία παραπομπών σε δίκη συνιστά τεκμήριο ατιμωρησίας και καλεί τις αρμόδιες αρχές να διασφαλίσουν πλήρη διερεύνηση όλων των καταγγελλόμενων περιστατικών.