Ηθοποιός, Σκηνοθέτης, Καθηγητής Υποκριτικής, Ερευνητής Θεατρικής Πρακτικής BA Acting, ο Γιώργος Χουλιάρας έχει ένα πλούσιο βιογραφικό, παρ’ όλα αυτά κινείται διακριτικά όλα αυτά τα χρόνια, έχοντας διανύσει πολλά χιλιόμετρα στο σανίδι, στη μικρή και τη μεγάλη οθόνη.
Αυτή την περίοδο πρωταγωνιστεί στους «Οικοδόμους της Αυτοκρατορίας», το έργο του Μπορίς Βιάν που σκηνοθετεί για πρώτη φορά στη χώρα μας, η Σοφία Καλογιάννη.
Με τη στιβαρή φωνή του και την επιβλητική παρουσία του, ερμηνεύει τον πατέρα, μιας πολύ ιδιαίτερης πυρηνικής αστικής οικογένειας. Το έργο του Γάλλου διανοούμενου είναι σπουδαίο, αλλά και πολύπλοκο. Ο Γιώργος μάς εξηγεί: «Πρόκειται για έναν από τους δυσκολότερους ρόλους που έχω διαπραγματευτεί, λόγω της αλλεπάλληλης πολυπρισματικής λειτουργίας του, που εκκινεί από το παράλογο και φτάνει μέχρι την τραγωδία».
Η πρεμιέρα της παράσταση θα γίνει απόψε (5/10) στο Θέατρο 104.
● Πείτε μας λίγα λόγια για το έργο του Μπορίς Βιάν, που ανεβαίνει για πρώτη φορά στη χώρα μας.
Πρόκειται για ένα έργο, το οποίο εντάσσεται ξεκάθαρα στο χώρο του Παράλογου Θεάτρου, με έντονο το στοιχείο της διαπραγμάτευσης του ανθρώπου με τον εαυτό του, την ύπαρξή του και την επιβίωσή του, γεγονός που του προσδίδει μια τραγικότητα εκ θέσεως. Σε ένα σύγχρονο πλαίσιο και μια αμφίβολη χωροχρονική δομή, μια τύποις κλασική-παραδοσιακή οικογένεια βρίσκεται εγκλωβισμένη σε κάποιο χώρο που λειτουργεί ως συγκρότημα κατοικιών. Με αυτή τη βασική συνθήκη, βρίσκεται μονίμως σε κατάσταση συναγερμού ή εν κινήσει, στην προσπάθειά της να αποφύγει κάποιον εξερχόμενο κίνδυνο. Μέσα από το έργο του Βιάν, παρατηρούμε το ενδιαφέρον του για το πεπερασμένο της ανθρώπινης ζωής, για την τραγική ύπαρξη του ανθρώπου σε σχέση με τις επιλογές και τις πράξεις του, το εννοιολογικό κυνήγι του χωροχρόνου, στο οποίο επιδίδονται μανιωδώς οι κοινωνίες, καθώς και την αμφιβολία για την έλευση οποιουδήποτε νέου στοιχείου μπορεί να αναμοχλεύσει και να αναδιαρθρώσει την όποια καθεστηκυία τάξη.
● Ποιος είναι ο δικός σας ρόλος στην παράσταση;
Ενσαρκώνω τον Πατέρα, την πατριαρχική μορφή μιας πυρηνικής αστικής οικογένειας, ο οποίος είναι η πλέον κυριαρχική φιγούρα του έργου και πάνω στον οποίο ο συγγραφέας έχει αποθέσει ένα πολύ μεγάλο και σημαντικό κομμάτι του κειμένου και του νοήματός του, τόσο ουσιαστικά και νοηματικά, όσο και δομικά από γραφής. Πρόκειται για έναν από τους δυσκολότερους ρόλους που έχω διαπραγματευτεί, λόγω της αλλεπάλληλης πολυπρισματικής λειτουργίας του, που εκκινεί από το παράλογο και φτάνει μέχρι την τραγωδία. Ωστόσο, συνδιαλέγομαι με έναν ήρωα, ο οποίος κινείται με χαρακτηριστική άνεση ανάμεσα στα θετικά και τα αρνητικά του ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, δίχως αυτό να τον καθιστά επ’ ουδενί έναν ουδέτερο χαρακτήρα. Αισθάνομαι πως ακριβώς αυτή του η ταλάντευση είναι πιθανότερα και το πιο καθοριστικό του στοιχείο που τον κάνει τόσο ενδιαφέροντα και πολυεπίπεδο, γεγονός που με τη σειρά του με προκαλεί και με προσκαλεί συνεχώς να τον ανακαλύπτω και να τον χτίζω.
● Υπήρχε κάτι που δεν γνωρίζατε για τον Μπορίς Βιάν και σας εντυπωσίασε, πριν ασχοληθείτε με το συγκεκριμένο έργο;
Παρότι έχω ασχοληθεί αρκετά με το Παράλογο Θέατρο ως πεδίο έρευνας και πρακτικής, τόσο σκηνοθετικά όσο και υποκριτικά, με τον Μπορίς Βιάν και το έργο του ασχολούμαι επισταμένως για πρώτη φορά. Εάν μπορώ να ξεχωρίσω κάτι λοιπόν από την τωρινή επαφή μου με το έργο που ανεβάζουμε αλλά και με άλλα έργα του συγγραφέως, που διάβασα αυτή τη περίοδο, θα επέλεγα το «πολιτικό» κλείσιμο του ματιού προς κάθε κατεύθυνση και με στόχο σαφώς το όποιο υπαρκτό πολιτικό «σύστημα».
Ο τρόπος του δε, είναι άλλοτε γελοιογραφικός και ιλαρός, άλλοτε σατιρικός και καυστικός, πολλές φορές με υπαινιγμούς και υπονοούμενα που σκοπό έχουν να σοκάρουν, να αφυπνίσουν, να ταρακουνήσουν. Το συγκεκριμένο στοιχείο δε, αισθάνομαι ότι μεταξύ άλλων, εντείνει την διαχρονικότητα του έργου του και του προσδίδει πανανθρώπινη ισχύ.
● Εκτός από ηθοποιός είστε και σκηνοθέτης. Είναι εύκολο να αποχωρίζεται κανείς αυτή την ιδιότητα και να αφοσιώνεται μόνο στην ερμηνεία του ρόλου του;
Είναι ζήτημα κατανόησης και αποδοχής του ρόλου ενός εκάστου σε ένα καλλιτεχνικό πόνημα. Δε δυσκολεύτηκα ποτέ να το ξεχωρίσω, πιθανότατα επειδή πρώτα γαλουχήθηκα και «ψήθηκα» αρκετά στη σκηνή ως ηθοποιός. Εάν μπορώ να πω κάτι από την εμπειρία μου, είναι πως ένας σκηνοθέτης του θεάτρου είναι καλό να έχει περάσει από τη σκηνή σε κάποια έστω πρώιμη φάση του ως ηθοποιός ή και αργότερα. Δε λέω πως έτσι πρέπει να γίνεται. Είναι όμως κάτι που συχνά στην πράξη αποδεικνύεται εξαιρετικά βοηθητικό σε επίπεδο ενσυναίσθησης και κατανόησης της εργασίας, σε σχέση με το όποιο ζητούμενο. Σε κάθε περίπτωση, η σκηνοθετική αντίληψη πάνω σε ένα πεδίο εργασίας, με βοηθάει σημαντικά να καταλάβω και να θέσω κάποια όρια λειτουργίας επί σκηνής, τόσο για το τί να κάνω, όσο και για τί να μην κάνω σε ότι αφορά το χτίσιμο και την εξέλιξη του ρόλου μου ως ηθοποιός.
● Ηθοποιός, σκηνοθέτης και δάσκαλος υποκριτικής. Σε ποια ιδιότητα αισθάνεστε πιο κοντά;
Η υποκριτική είναι η καλλιτεχνική μου μήτρα. Ήμουν, είμαι και θα παραμείνω ηθοποιός. Μέσα από τη βαθιά αγάπη και ενασχόληση με την υποκριτική, ήρθα πιο κοντά τόσο με τη σκηνοθεσία, όσο και με τη διδασκαλία. Αγάπησα τη σκηνοθεσία από το 2009, έτος μετάβασής μου στην Αγγλία, για μεταπτυχιακές και ερευνητικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Έξετερ, μέσα από τις Πανελλήνιες εξετάσεις του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών. Αργότερα, το 2013 και μεσούσης της εκπόνησης της ερευνητικής μου διατριβής, μου δόθηκε η ευκαιρία να διδάξω στη Δραματική Σχολή του Πανεπιστημίου, εμπειρία η οποία με διαμόρφωσε ριζικά σε ότι αφορά την ιδιότητα μου από τότε, ως Καθηγητής Υποκριτικής & Αυτοσχεδιασμού. Άνοιξαν τόσο οι ορίζοντές μου τότε σε σχέση με την Θεατρική Πρακτική, που ουσιαστικά όλα ήρθαν μόνα τους και στην ώρα τους, χωρίς καν να τα κυνηγήσω ή να τα προγραμματίσω. Απλά αναδύθηκαν κι εγώ ακολούθησα αυτήν την παρόρμηση, την οποία ακολουθώ ακόμη ως καλλιτεχνικό ένστικτο και το οποίο συνεχώς αφουγκράζομαι και αφήνω να με οδηγεί. Αν θα έπρεπε να διαλέξω κάποιο από τα τρία που αισθάνομαι πιο οικείο, θα επέλεγα σαφώς την υποκριτική. Ωστόσο, οφείλω να ομολογήσω πως προϊόντος του χρόνου και μετά από 24 χρόνια πορείας στο Θέατρο, παρατηρώ πως ολοένα και συγκλίνουν οι αναζητήσεις και θολώνουν τα όρια του ενός από το άλλο, δημιουργώντας ένα σημείο συνάντησης καλλιτεχνικών συγκοινωνούντων δοχείων.
● Έχετε ζήσει και εργαστεί στην Αγγλία. Πώς ήταν αυτή η εμπειρία για εσάς;
Μοναδική και ανεπανάληπτη. Μου δόθηκε η δυνατότητα να συνδιαλλαγώ θεατρικά με εξαιρετικούς καλλιτέχνες παγκοσμίου βεληνεκούς όπως π.χ. ο Phillip Zarrilli, ο Howard Barker, η Alison Hodge κ.α., από τους οποίους έμαθα πάρα πολλά. Νιώθω ευγνώμων και ευλογημένος που πραγματοποίησα πολλά από τα όνειρά μου κοντά σε κορυφαίους practitioners, οι οποίοι επί της ουσίας καθόρισαν τη μετέπειτα πορεία μου σε κάθε σχεδόν τομέα απασχόλησής μου με τη θεατρική πρακτική. Επίσης, η ευκαιρία που μου έδωσε το Πανεπιστήμιο του Έξετερ να αποκτήσω Εκπαιδευτική Επάρκεια και να διδάξω στο υψηλότερο επίπεδο μαθητές από άλλες χώρες, με επαναπροσδιόρισε με πολλούς τρόπους και με άλλαξε σημαντικά ως άνθρωπο και καλλιτέχνη. Σε ότι αφορά τη σκηνοθεσία, νιώθω μια πληρότητα που μπόρεσα να μοιραστώ καλλιτεχνικές αναζητήσεις με εξαιρετικούς ηθοποιούς και ανθρώπους από διάφορα μέρη του κόσμου, που συμμετείχαν στα project μου και με βοήθησαν να τα υλοποιήσω. Τους ευχαριστώ και θα τους θυμάμαι πάντα με σεβασμό και εκτίμηση. Ένα κομμάτι μου ακόμη διαμαρτύρεται έντονα που επέστρεψα στην Ελλάδα. Άλλοτε δικαίως, κάποιες φορές αδίκως. Ίσως να είναι μια ευγενική υπενθύμιση του υποσυνειδήτου μου να μην ξεχάσω ποτέ ποιος ήμουν, πώς διαμορφώθηκα και καλλιεργήθηκα και που πορεύομαι τώρα.
● Υπάρχει κάτι που μάθατε για την ανθρώπινη ψυχή που αν κάνατε άλλη δουλειά, ίσως να μην το ξέρατε;
Μεγάλη κουβέντα. Θα καταθέσω το εξής. Η τραγικότητα του ανθρώπου, περνάει μέσα από την ίδια του την ύπαρξη, συγκεκριμένα από το τρίπτυχο του πόνου, του στοχασμού και της σοφίας. Ο πόνος, κάνει τον άνθρωπο στοχαστικό, ο στοχασμός τον κάνει σοφό, η σοφία, κάνει τη ζωή, υποφερτή. Η ψυχή είναι ο ακαθόριστος χώρος που δέχεται όλη αυτή την ενέργεια, όλο αυτό το υλικό που αναπαράγουμε με πολλούς τρόπους και εν προκειμένω καλλιτεχνικά, αναζητώντας τα χαμένα μας γρανάζια σε μια συλλογική δεξαμενή υποσυνειδήτου. Την υπέροχη ατέλειά της λοιπόν, αυτό αισθάνομαι πως μπορεί να έμαθα λίγο μέσα από την πορεία μου στο θέατρο.
⌛Πληροφορίες
«Οι Οικοδόμοι της Αυτοκρατορίας»
Ταυτότητα παράστασης
Συγγραφέας: Μπόρις Βιάν
Μετάφραση – Δραματουργική επεξεργασία: Σοφία Καλογιάννη
Σκηνοθεσία: Σοφία Καλογιάννη
Σκηνογραφία – Ενδυματολογία: Μαρίζα Σουλιώτη
Κινησιολογία – Χορογραφία: Κωνσταντίνος Καρβουνιάρης
Μουσική – ηχητικός σχεδιασμός: Στέλιος Γιαννουλάκης
Φωτισμός: Στέβη Κουτσοθανάση
Βοηθοί σκηνοθέτη (αλφαβητικά): Μαρία Κακαβούλη, Χρήστος Κουμαραδιός, Ελίνα Κουραβάνα
Φωτογραφίες: Χάρης Γερμανίδης
Αφίσα – Γραφιστική επιμέλεια: Μπάμπης Μελικίδης
Παίζουν
- Γιώργος Χουλιάρας: Λέων
- Μαρία Μπρανίδου: Άννα
- Ειρήνη Δάμπαση: Ζηνοβία
- Χριστίνα Δενδρινού: Βιργινία
- Παναγιώτης Τζαφέρης: Γείτονας
- Κατερίνα Κασσάνδρα: Σμουρτς
Τρέιλερ
Σκηνοθεσία: Σοφία Καλογιάννη
Βίντεο: Θάνος Χαλκιαδάκης, Χρήστος Κουμαραδιός
Μουσική : Head On (Imipolex G)
Ημέρες και ώρες παραστάσεων: Σάββατο 21:15 και Κυριακή 20:00
Τιμές εισιτηρίων: 15 ευρώ (γενική είσοδος), 12 ευρώ (μειωμένο)
Διάρκεια: 80’
Προπώληση: https://www.more.com/theater/oi-oikodomoi-tis-aytokratorias/
Θέατρο 104
Διεύθυνση: Ευμολπιδών 41, Αθήνα 118 54 (3’ λεπτά από το μετρό του Κεραμεικού)
Τηλέφωνο: 695 126 9828
