Το Σάββατο στην Ουάσινγκτον, μπροστά στο μνημείο Λίνκολν, συγκεντρώθηκαν δεκάδες χιλιάδες για να τιμήσουν αγωνιστικά και διεκδικητικά την 60ή επέτειο της εκφώνησης από το ίδιο σημείο της ιστορικής ομιλίας του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, με τίτλο «Εχω ένα όνειρο» (28.8.1963).
Θυμίζω ότι ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ ηγήθηκε του κινήματος πολιτικών δικαιωμάτων στις ΗΠΑ, το οποίο υπήρξε νικηφόρο. Απλός πάστορας σε εκκλησία μεθοδιστών του Μοντγκόμερι, το 1955, σε ηλικία 26 ετών, τέθηκε επικεφαλής του μαζικού μποϊκοτάζ των μαύρων στα μέσα μαζικής μεταφοράς, στα οποία η Πολιτεία Αλαμπάμα προέβλεπε χωριστές θέσεις για μαύρους και λευκούς, νόμο που αψήφησε μια θαρραλέα μαύρη, η Ρόζα Παρκς, αρνούμενη να δώσει τη θέση της σε λευκό, με συνέπεια τη σύλληψή της.
Η στάση του πάστορα Κινγκ στο πλευρό της Παρκς προκάλεσε την οργή των ρατσιστών και το σπίτι του πυρπολήθηκε. Ομως, τίποτα δεν μπορούσε να ανακόψει την εξάπλωση του κινήματος σε παναμερικανικό επίπεδο, με κορύφωμα την πορεία πλέον των 250 χιλιάδων προς την Ουάσινγκτον.
Από πρώτη άποψη, η ομιλία «Εχω ένα όνειρο» (I have a dream) δεν περιείχε τίποτα το καθαρά αριστερό, καθώς είχε πολλές αναφορές στον Θεό και έμοιαζε με θεολογικό κήρυγμα. Ελεγε, όμως, ότι «το 1963 δεν είναι το τέλος αλλά η αρχή» και κατέληγε με τη φράση «Δεν μπορούμε να είμαστε ποτέ ικανοποιημένοι όσο ο νέγρος είναι το θύμα ανείπωτης φρίκης, αστυνομικής βαρβαρότητας», φράση που παραπέμπει στο κίνημα του 2020 «Black Lives Matter», το οποίο έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην έξωση του ακροδεξιού Τραμπ από τον Λευκό Οίκο.
Το μεγάλο εκείνο κίνημα συναντήθηκε με το διαρκώς διευρυνόμενο κατά του πολέμου στο Βιετνάμ, ενώνοντας μαύρους και λευκούς. Κίνημα και εναντίον της φτώχειας, την οποία ο χαρισματικός πάστορας χαρακτήριζε τη «χειρότερη μορφή βίας». Κίνημα, σε τελευταία ανάλυση, απελευθερωτικό από πολλές απόψεις.
Ενα χρόνο μετά τη μεγαλειώδη πορεία της Ουάσινγκτον, ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ έγινε ο νεότερος κάτοχος Νόμπελ Ειρήνης, ενώ το 1965 κατακτήθηκαν τα πολιτικά δικαιώματα των Αφροαμερικανών πολιτών των ΗΠΑ με νόμο του Λίντον Τζόνσον, διαδόχου του δολοφονημένου το 1963 Τζον Κένεντι.
Η τραγική ειρωνεία είναι ότι το 1968 ο απόστολος της μη βίας έπεσε ο ίδιος θύμα βίας, δολοφονούμενος στο Μέμφις του Τενεσί, το δε 1983, με πρόεδρο τον Ρεπουμπλικανό Ρόναλντ Ρέιγκαν, η ημέρα γέννησής του καθιερώθηκε ως εθνική ημέρα των ΗΠΑ.
*Υπεύθυνος του Γραφείου Ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ.
