Δανείζομαι τον τίτλο αυτού του κειμένου, «Η τριλογία της αλλοτρίωσης», από την κινηματογραφική τριλογία του Μικελάντζελο Αντονιόνι, που περιλαμβάνει τις ταινίες «Η περιπέτεια», «H νύχτα» και «Η έκλειψη», τρία διαχρονικά αριστουργήματα της 7ης Τέχνης, διαπιστώνοντας πως τη σταδιακή αλλοτρίωση της ελληνικής κοινωνίας προς έναν απολιτίκ νεοσυντηρητισμό ακολουθεί τώρα και η αλλοτρίωση των κομμάτων («μετεξέλιξη» το λέμε τώρα, για να μην ενοχλεί στο άκουσμα).
Το φαινόμενο δεν είναι καινούργιο. Να προσπαθούν δηλαδή τα κόμματα, αντί να είναι ηγήτορες των τάσεων και των ιδεολογικών προταγμάτων της κοινωνίας, να ακολουθούν εκείνα τις κυρίαρχες κοινωνικές τάσεις και αντιλήψεις, προσπαθώντας να κρατηθούν στην τροχιά της εξουσίας.
Ομως τώρα θεωρώ πως γίνεται με τον πιο ηχηρό και απροκάλυπτο τρόπο.
Είδε, δηλαδή, ο ΣΥΡΙΖΑ ότι οι ιδέες και οι αντιλήψεις της παραδοσιακής Αριστεράς απηχούν όλο και λιγότερο στις περισσότερες κοινωνικές τάξεις και συλλογικότητες και αποφάσισε να αντιμετωπίσει τη Δεξιά, που δείχνει να κυριαρχεί, στο δικό της γήπεδο. Στο γήπεδο, δηλαδή, της λάμψης και της δημοφιλίας των προσώπων, στην επικοινωνιακή τακτική και στη lifestyle εικόνα που εκπέμπει ο επικεφαλής, βάζοντας στην άκρη τα ουσιώδη πολιτικά ζητήματα.
Βρέθηκε, λοιπόν, ξαφνικά, ο κ. Κασσελάκης να συγκεντρώνει όλα αυτά τα στοιχεία και να μπαίνει μπροστά, με έναν αέρα επιθετικής χειραγώγησης του κόμματος, όταν πριν από τρεις μήνες δεν τον ήξεραν ούτε τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ. Και επιπλέον, χωρίς να έχει ακουστεί ποτέ το όνομά του μέχρι σήμερα σε κανένα πόστο ή κοινωνική διεκδίκηση της Αριστεράς. Αμερικανοσπουδαγμένος, στέλεχος μεγάλης πολυεθνικής τράπεζας και επιχειρηματίας μιας κάποιας εμβέλειας. Παιδί του καπιταλισμού, δηλαδή.
Και με κεντρικό του σύνθημα «Εγώ μπορώ να κερδίσω τον Μητσοτάκη». Αυτός είναι ο στόχος δηλαδή. Η κατάληψη της εξουσίας. Το κομβικό ερώτημα, όμως, «με ποια πολιτική, με ποιες αξίες και με ποιες βασικές ιδεολογικές κατευθύνσεις;» παραμένει προς το παρόν ασαφές και μάλλον αναπάντητο.
Και ο κόσμος δείχνει να ακολουθεί, σαν μαγεμένος από τη λάμψη του αυτόκλητου σωτήρα, που υπόσχεται να λύσει, ως διά μαγείας, όλα τα προβλήματα του κόμματος.
Αλλά το πιο εντυπωσιακό απ’ όλα είναι ότι εν μια νυκτί, πάρα πολλά προβεβλημένα και από χρόνια στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, με ιστορία μέσα στον χώρο, βρέθηκαν να ακολουθούν το άρμα του, με ιδιαίτερο μάλιστα ζήλο και αφοσίωση στο πρόσωπό του.
Ακουσα τον κ. Παππά, όταν ρωτήθηκε αν με τον Κασσελάκη ο ΣΥΡΙΖΑ βαδίζει δεξιότερα, να απαντά ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ βαδίζει προς τη νίκη». Αραγε με ποιο τίμημα και με ποιες πολιτικές προϋποθέσεις; Μήπως, χωρίς προϋποθέσεις;
Για τον κ. Παππά, αλλά και για αρκετούς άλλους, έχω να πω πως το εύκολο είναι να πηγαίνεις με τους νικητές. Το δύσκολο, όμως, είναι να μπορείς να μένεις σταθερός στις αρχές σου, στις αξίες σου και στην ιδεολογία σου.
Μακάρι να διαψευστώ και ο κ. Κασσελάκης να αποδειχθεί πιο συνεπής απ’ όλους στην προάσπιση των ιδανικών της Αριστεράς, που παραμένουν διαχρονικά και αναλλοίωτα, όσο υπάρχουν τεράστιες κοινωνικές ανισότητες και κραυγαλέα κατανομή του πλούτου υπέρ των ολίγων. Ομως, δεν διαφαίνεται κάτι τέτοιο.
Μάλλον η τριλογία θα κλείσει, μετά την αλλοτρίωση της κοινωνίας και των κομμάτων, με την αλλοτρίωση και της πολιτικής, που θα αντικατασταθεί με τη λεγόμενη «μεταπολιτική», όπου πλέον θα κυριαρχήσει έναντι της ουσίας η επιφανειακή, με ιδιοτελείς σκοπούς, αλλά και φτιασιδωμένη διαχείριση των κοινωνικών προβλημάτων, που θα «καθησυχάζει» και θα «αποκοιμίζει» τις μάζες.
Προς όφελος ποιων άραγε;
ΥΓ. 1 Το γιατί οι παραδοσιακές αξίες της Αριστεράς, όπως η κοινωνική δικαιοσύνη, η πάταξη των ανισοτήτων, η ανακατανομή του πλούτου και ο σεβασμός των ιδεωδών του ανθρωπισμού, φαίνεται να έχουν χάσει την απήχησή τους στη σύγχρονη κοινωνία, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και γενικότερα, είναι θέμα πολύ ευρύτερου προβληματισμού, που δεν μπορεί να χωρέσει στο παραπάνω κείμενο. Αποτελεί, όμως, θέμα ιδιαίτερης κοινωνιολογικής μελέτης.
ΥΓ. 2. Η «μετεξέλιξη» του ΣΥΡΙΖΑ δεν άρχισε, βέβαια, τώρα. Ο δρόμος είχε στρωθεί από καιρό. Αλλά αυτό είναι μια άλλη πονεμένη ιστορία.
Αγιος Νικόλαος, Κρήτη
*Ιατρός
—
Η επιστολή δημοσιεύτηκε στο φύλλο της «Εφ.Συν.» την Τρίτη 26/09/2023.
