Την προσεχή Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου θα συνέλθει το γενικό συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) στη Φρανκφούρτη για να πάρει αποφάσεις για νομισματικά μέτρα για τη μείωση του πληθωρισμού, σε μια σύνοδο που από πολλούς θεωρείται η πιο κρίσιμη, ίσως, για το 2022. Θα έχει προηγηθεί αύριο Τετάρτη η ανάλογη απόφαση της Fed, με αύξηση των αμερικανικών επιτοκίων πιθανότατα 50 μονάδες βάσης πάνω από τα επίπεδα 3,75%-4% που είχαν διαμορφωθεί τον Νοέμβριο.
Η μικρή κάμψη του πληθωρισμού στην Ευρώπη ήταν αποτέλεσμα όχι μόνο των διαδοχικών αυξήσεων στα επιτόκια και της –έμμεσης έστω– «ποσοτικής σύσφιγξης», δηλαδή απόσυρσης ρευστότητας από την αγορά με τις αποφάσεις του Οκτωβρίου, αλλά και της δραστικής μείωσης της ζήτησης, καθώς οι ευρωπαϊκές οικονομίες επιβραδύνουν. Ωστόσο, ούτε η κάμψη του πληθωρισμού ούτε η επιβράδυνση και η επερχόμενη ύφεση είναι αρκετές για να κάμψουν την… ορμή των «γερακιών» της ΕΚΤ, που επιμένουν στη διατήρηση σταθερού ρυθμού αύξησης των επιτοκίων.
Σύμφωνα με πληροφορίες από τον χώρο των κεντρικών τραπεζιτών, τα «γεράκια» πιέζουν για νέα αύξηση των επιτοκίων κατά 0,75% και για έναρξη του QT («ποσοτική σύσφιγξη») μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2023. Υπενθυμίζεται ότι το επιτόκιο του ευρώ για πράξεις κύριας αναχρηματοδότησης είναι 2%, το επιτόκιο διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων 1,5% και το επιτόκιο διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης 2,25%. Στο ενδεχόμενο νέας αύξησης κατά 0,75%, θα αυξηθούν σε 2,75%, 2,25% και 3% αντίστοιχα.
Καθώς στα πανιά των «γερακιών» πνέει ούριος άνεμος, η μετριοπαθής πτέρυγα των «περιστεριών» έπαψε ήδη να πιέζει για αύξηση 0,25% και οργανώνει την… άμυνα γύρω από τον στόχο της αύξησης κατά 0,50%. Η μάχη γραμμών είναι σκληρή και οι πληροφορίες μας λένε ότι σε περίπτωση συμβιβασμού στον μετριοπαθή –στις δεδομένες συνθήκες– στόχο της αύξησης κατά 0,50%, ο συμβιβασμός θα περιλαμβάνει το αντάλλαγμα για τα «γεράκια» να ξεκινήσει νωρίτερα μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2023 το πρόγραμμα «ποσοτικής σύσφιγξης» (QT).
Υπενθυμίζεται ότι μια έμμεση εκδοχή «ποσοτικής σύσφιγξης» ήταν οι αποφάσεις του Δεκεμβρίου για τα δάνεια προς τις τράπεζες (TLTRO). Ωστόσο, τα «γεράκια» επιμένουν ότι αυτό δεν είναι επαρκές και οδηγούν τα πράγματα σε «κανονική» σύσφιγξη -η ΕΚΤ θα προβαίνει σε επαναγορές ομολόγων αλλά για ποσά λιγότερα ή πολύ λιγότερα σε σχέση με τα ομόλογα που λήγουν από το παλιό πρόγραμμα «ποσοτικής χαλάρωσης» APP.
Ετσι, το μήνυμα της ΕΚΤ την Πέμπτη θα είναι ότι υπάρχει ακόμη πολύς «πόνος» μπροστά. Αυτό είναι συνέπεια της αντίληψης ότι, ανεξάρτητα από τις αιτίες του υψηλού πληθωρισμού, η απάντηση πρέπει να είναι να «γονατίσει» η ζήτηση σε τέτοιο βαθμό, ώστε να δεχτούν δεινό πλήγμα οι πληθωριστικές προσδοκίες. Μάλιστα, ακριβώς επειδή στην Ευρώπη ο υψηλός πληθωρισμός οφείλεται κυρίως σε προβλήματα προσφοράς, για να καμφθεί με τα «παραδοσιακά» μέσα της αύξησης επιτοκίων και της «ποσοτικής σύσφιγξης», θα πρέπει ο «πόνος», δηλαδή οι οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες, να έχουν οδυνηρή έκταση και βάθος…
