Η έρευνα της Ε.Ε. επικεντρώνεται στον HIV

Οι δύο ιοί που αποτελούν την αιτία των ισάριθμων πανδημιών που βρίσκονται σε εξέλιξη στον κόσμο, δηλαδή ο HIV και ο Sars-Cov2 είναι πολύ διαφορετικοί καθώς ο δεύτερος μπορεί να μεταφερθεί από ξενιστή σε ξενιστή με απίστευτη ευκολία, προκαλώντας μια ήπια αναπνευστική νόσο στους περισσότερους ασθενείς (αν και οι επιστήμονες εξακολουθούν να μη γνωρίζουν τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της νόσου), με πολλά μολυσμένα άτομα να είναι εντελώς ασυμπτωματικά.

Ο πρώτος ιός μεταδίδεται κυρίως μέσω σεξουαλικής επαφής χωρίς μέτρα προστασίας, μπορεί να παραμείνει απαρατήρητος στον ξενιστή του για πολλά χρόνια προτού προκαλέσει συμπτώματα και δύναται να αποβεί θανατηφόρος, εάν ο φορέας αφεθεί χωρίς θεραπεία.

Αυτό επισημαίνει σε άρθρο του το επιστημονικό περιοδικό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «Cordis» και τονίζει, μεταξύ άλλων, ότι πολλοί από τους κορυφαίους ανοσολόγους και επιδημιολόγους στον κόσμο που εργάζονται επί του παρόντος κατά της COVID-19, «ηττήθηκαν» στις επιδημίες HIV/AIDS των δεκαετιών του 1980 και του 1990 και πλέον εφαρμόζουν τα διδάγματα που έμαθαν κατά τη διάρκεια αυτών των δύσκολων καιρών στην τρέχουσα παγκόσμια κρίση υγείας.

Υπογραμμίζει ακόμη ότι το βασικό δίδαγμα που μπορεί να αντληθεί από την πανδημία HIV/AIDS είναι ότι οι πανδημίες δεν τελειώνουν απαραίτητα γρήγορα. Σχεδόν 40 χρόνια μετά τον ιό που έγινε γνωστός ως HIV και άρχισε να εκδηλώνεται γρήγορα ανάμεσα σε ομάδες ομοφυλοφίλων στη Νέα Υόρκη και στο Σαν Φρανσίσκο, περίπου 37 εκατομμύρια άνθρωποι σήμερα είναι θετικοί σε αυτόν, με τους περισσότερους να διαβιούν στις χώρες της υποσαχάριας Αφρικής, ενώ περίπου 2,3 εκατομμύρια ζουν στην Ευρωπαϊκή Ενωση.

Οπως επισημαίνει το περιοδικό, η εμπειρία αντιμετώπισης του HIV/AIDS προσφέρει ελπίδα και στον αγώνα κατά της COVID-19 και θυμίζει ότι στη δεκαετία του 1980, μια διάγνωση του AIDS ισοδυναμούσε με θανατική ποινή. Στη συνέχεια, αργά αλλά σταθερά και χάρη στις τεράστιες ακτιβιστικές εκστρατείες που έκαναν οι ασθενείς με AIDS και οι υποστηρικτές τους, καθώς και τα υψηλότατα επίπεδα έρευνας μεταξύ των ερευνητών του HIV, άρχισαν να δημιουργούνται νέες θεραπείες, με σημαντικές ανακαλύψεις στα αντιρετροϊκά φάρμακα τη δεκαετία του 1990.

Σήμερα, τουλάχιστον στη Δύση, η διάγνωση του HIV δεν ισοδυναμεί πλέον με θάνατο και ουσιαστικά θεωρείται μια διαχειρίσιμη χρόνια ασθένεια. Το σημαντικό ζήτημα εδώ είναι ότι οι ανθρώπινες κοινωνίες μπορούν να προσαρμοστούν και να μάθουν να ζουν με την COVID-19 σε μακροπρόθεσμη βάση, εάν δεν μπορέσουν να την εξαλείψουν πλήρως, όπως έκαναν με τον HIV που προκαλεί το AIDS. Υπογραμμίζει ακόμη ότι τότε οι άνθρωποι έπρεπε να μάθουν τη σημασία του ασφαλούς σεξ ως μέσου για την προστασία τους από έναν δυνητικά θανατηφόρο ιό, κάτι που θεωρείται πλέον σήμερα ένας αποδεκτός κοινωνικός κανόνας.

Στο ίδιο πνεύμα, είναι πιθανό να δούμε τροποποιημένες κοινωνικές συμπεριφορές στον κόσμο μετά την COVID-19, όπως για παράδειγμα, η χρήση μάσκας όταν κάποιος υποφέρει ακόμη και από ένα απλό κρυολόγημα, για να προστατεύσει τους συνανθρώπους του, κάτι που αναμένεται να γίνει ακόμη πιο σύνηθες στην Ευρώπη, όπως συνέβαινε ήδη για πολλά χρόνια στις ασιατικές κοινωνίες.

Ετσι, στην Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζοντας 2020», 220 εκατομμύρια ευρώ έχουν ήδη διατεθεί για καινοτόμο έρευνα για τον HIV/AIDS από την έναρξη του προγράμματος, σύμφωνα με το «Cordis». «Η Ε.Ε. παραμένει αφοσιωμένη στην προώθηση της έρευνας για τον HIV/AIDS από τα πρώτα χρόνια της επιδημίας και θα συνεχίσει να το κάνει στα επόμενα χρόνια.

Για τον λόγο αυτό, οι επιστήμονες μετέχουν σε επτά έργα που χρηματοδοτούνται από την Ε.Ε. και βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της έρευνας για τον HIV/AIDS στην Ευρώπη», επισημαίνεται στο άρθρο, που μάλιστα συμπεραίνει ότι, καθώς όλοι αναλογιζόμαστε την εξαιρετικά δύσκολη φετινή χρονιά, γεμάτη με πολλές απώλειες και θυσίες, αυτό που μπορούμε να αντλήσουμε από την εμπειρία του HIV/AIDS είναι ότι υπάρχει πάντα η ελπίδα, αλλά και η έντονη αποφασιστικότητα, να διαβούμε το σκοτεινό τούνελ και να φτάσουμε στο φως στο άλλο άκρο της σήραγγας.