Την προτίμησή της για την ενεργοποίηση του προϋπολογισμού της Ε.Ε. για την αντιμετώπιση της κρίσης που έχει προκαλέσει ο κορονοϊός εξέφρασε η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σκιαγραφώντας το πώς θα δημιουργηθεί το Ταμείο Ανάκαμψης. Ουσιαστικά, στήριξε την πρόταση του Βερολίνου, που τάσσεται κατά της έκδοσης ευρωπαϊκού ομολόγου.
Σε συνέντευξή της μετά τη σύνοδο κορυφής της Πέμπτης, στην οποία οι 27 ανέθεσαν στην Επιτροπή να καταθέσει πρόταση για το πώς θα διαχειριστεί η Ε.Ε. την κρίση, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υποστήριξε ότι είναι πολύ σοβαρός ο κίνδυνος αυξηθούν οι ανισότητες μεταξύ των κρατών-μελών της Ε.Ε. κατά τη φάση της ανάκαμψης «αν δεν δράσουμε αποφασιστικά και συλλογικά.
Όπως είπε, η κρίση του κορονοϊού δεν γνωρίζει σύνορα, αλλά κάποιες χώρες και κάποιοι τομείς επλήγησαν περισσότερο από άλλους.
«Θα κάνουμε μια ενδελεχή εκτίμηση των επιπτώσεων της κρίσης στο σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας, στα κράτη-μέλη και ασφαλώς σε συγκεκριμένους τομείς», τόνισε, εκφράζοντας ικανοποίηση για την εντολή που πήρε από τους αρχηγούς κρατών να εκπονήσει την πρόταση του επταετούς ευρωπαϊκού προϋπολογισμού (ΠΔΠ), ως μία συλλογική απάντηση στην κρίση.
«Το μόνο εργαλείο που πιστεύω ότι έχει την εμβέλεια να μας οδηγήσει στην ανάκαμψη είναι ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός», είπε, τον οποίο συνέδεσε σαφώς με το Ταμείο Ανάκαμψης. «Είναι δοκιμασμένος στον χρόνο, όλοι τον ξέρουν και τον εμπιστεύονται και είναι σχεδιασμένος per se για επενδύσεις, συνοχή και σύγκλιση».
Θα προτείνουμε, πρόσθεσε, να αυξηθεί το λεγόμενο «headroom», δηλαδή ο χώρος μεταξύ της υπάρχουσας οροφής στον ΠΔΠ και της οροφής των ιδίων πόρων.
Χάρη στις νομικές εγγυήσεις των κρατών μελών η Κομισιόν θα αντλήσει κεφάλαια τα οποία στη συνέχεια θα διοχετευτούν μέσω του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού στα κράτη-μέλη.
Όπως είπε, «οι τρέχουσες εκτιμήσεις μας για τις ανάγκες μας οδηγούν στην εκτίμηση ότι απαιτείται οροφή των ιδίων πόρων στο 2% του GNI (Ακαθάριστο Εθνικό Εισόδημα) για δύο-τρία χρόνια έναντι του παρόντος 1,2%».
Και εξήγησε ότι τα χρήματα που θα αντληθούν θα διοχετευτούν στον ΠΔΠ μέσω του προγράμματος ανάκαμψης και θα επικεντρωθούν σε προγράμματα που θα βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της κρίσης.
Σύμφωνα με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο τουρισμός θα είναι μεταξύ των τομέων που θα υποστούν τη μεγαλύτερη ζημιά, ενώ οι επιπτώσεις θα είναι διαφορετικές από κράτος σε κράτος και κάποια κράτη μέλη μπορούν να παράσχουν μεγαλύτερη στήριξη στις οικονομίες τους απ’ ευθείας από τον προϋπολογισμό τους έναντι άλλων.
Ενα παράδειγμα, είπε, είναι η κρατική βοήθεια. Ως τώρα τα ποσά κρατικής βοήθειας ανέρχονται σε περίπου 1,8 τρισ. ευρώ, αλλά υπάρχουν σοβαρές διαφορές στο ύψος κρατικής βοήθειας που μπορεί να δώσει κάθε κράτος-μέλος, δεδομένου ότι αυτή συνδέεται με τον δημοσιονομικό χώρο που έχουν. «Αυτή η διαφορά θα έχει μεγάλες επιπτώσεις στους όρους ανταγωνισμού, αν δεν την εξισορροπήσουμε».
Τέσσερις τομείς δράσης
Η πρόεδρος της Κομισιόν ανέλυσε τέσσερις βασικούς τομείς δράσης.
- Αυξημένη χρηματοδότηση για επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις στα κράτη μέλη και για τη συνοχή, όπου θα πάει το κύριο μέρος των επενδύσεων.
- Περισσότερες επενδύσεις στις νέες πολιτικές όπως η Πράσινη Συμφωνία, η ψηφιακή μετάβαση και η αυξημένη στρατηγική αυτονομία.
- Μικρότερο μέρος θα πάει για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας των εργαλείων για την αντιμετώπιση της κρίσης
- Δημιουργία πυλώνα ενίσχυσης της στήριξης των γειτόνων και εταίρων μας.
«Οι επενδύσεις πρέπει να είναι εμπροσθοβαρείς τα πρώτα χρόνια και ασφαλώς είναι αναγκαίο να βρεθεί η σωστή ισορροπία μεταξύ επιχορηγήσεων και δανείων, σημείωσε και κατέληξε:
«Όλη αυτή η προσπάθεια αποσκοπεί στην προστασία της ακεραιότητας της ενιαίας αγοράς και της Ένωσής μας. Αν την φέρουμε σε πέρας με επιτυχία, τότε κάθε λεπτό του ευρώ που πληρώνουμε σήμερα για επενδύσεις θα αξίζει».
