Ανις Καπούρ εναντίον Brexit

Ο Ανις Καπούρ δεν είναι ο μόνος καλλιτέχνης που αμέσως μετά το δημοψήφισμα του 2016 άρχισε να καταφέρεται εναντίον του Brexit. Ο κορυφαίος Βρετανο-Ινδός εικαστικός, γεννημένος στη Βομβάη από ινδουιστή πατέρα και Εβραία μητέρα, ιρακινής καταγωγής -άρα Εβραίος και ο ίδιος-, έχει, όμως, έναν λόγο παραπάνω να ανησυχεί και να οργίζεται για την εξέλιξη της χώρας στην οποία ζει από τις αρχές της δεκαετίας του ’70. Κι ας τον έχει τιμήσει (είναι σερ) και βραβεύσει (με το Turner).

Eχει διηγηθεί ότι πηγαίνοντας την επομένη του δημοψηφίσματος στον ψυχαναλυτή του, βγαίνοντας από το λονδρέζικο διαμέρισμά του δύο άνδρες τον κοίταξαν και είπαν: «Βάζω στοίχημα ότι δεν μιλάει καν αγγλικά».

Ετσι, μέρες που είναι, με την άτακτη, δίχως σχέδιο, έξοδο του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε. σε ελάχιστες μέρες (12 Απριλίου) να θεωρείται το πιο πιθανό (και τρομακτικό) σενάριο, σ’ αυτόν απευθύνθηκε η «Γκάρντιαν» για να δημιουργήσει ειδικά για τους αναγνώστες της ένα έργο στο οποίο να συμπυκνώνεται η αντίδρασή του στο Brexit. Ο Ανις Καπούρ έστειλε στην εφημερίδα μια αεροφωτογραφία της χώρας με ένα τεράστιο, φρικιαστικό ρήγμα με κόκκινα, σαν από λάβα ή αίμα χείλη και μαύρο βαθύ πυθμένα να τη διασχίζει από το ένα άκρο ώς το άλλο. Βάφτισε το έργο του «A Brexit, a Broxit, We All Fall Down», αλλά αρνήθηκε να το εξηγήσει, αφήνοντας τον θεατή να βρει τη δική του αντίδραση.

Νέο έργο από τον Βρετανο-Ινδό εικαστικό

«Η Βρετανία επέφερε μια φοβερή πληγή στον εαυτό της», σημειώνει, πάντως, στην ερμηνεία του ο τεχνοκριτικός της «Γκάρντιαν», Τζόναθαν Τζόουνς. «Ενα καταματωμένο σκίσιμο, που απλώνεται από τη Γλασκόβη μέχρι τις νότιες ακτές. Οι άλλοι Ευρωπαίοι παρακολουθούν έντρομοι από την άλλη άκρη του καναλιού να πλησιάζουμε την άβυσσο του “no deal Brexit”. Ο Καπούρ υπονοεί ότι η βλάβη είναι ορατή μέχρι και από το διάστημα.

Το έργο του θα μπορούσε να χρησιμεύσει και σαν προειδοποίηση σε περαστικούς ιπτάμενους δίσκους: αποφύγετε αυτό το εφιαλτικά διχασμένο έθνος». Και καταλήγει ο Τζόουνς: «Αυτό το έργο πηγαίνει πολύ πέρα από ένα απλό σύνθημα. Δεν είναι μία ακόμα διαμαρτυρία. Είναι μια προσπάθεια να ψυχαναλύσει τους Βρετανούς. Υπάρχει κάτι μέσα μας που μας σπρώχνει στο σκοτάδι; Μπορεί να υπάρχει φόβος εκεί κάτω, αλλά ίσως και μυστήριο. Η ιστορία της Βρετανίας ήταν πάντα εντυπωσιακά στη μέση οδό – ιστορία μεταρρυθμίσεων και σταθερότητας. Kι όμως, υπάρχουν στιγμές που τα πράγματα γίνονται χαοτικά και βρισκόμαστε ματωμένοι σε ένα χαντάκι».