Ανοιξιάτικο μεσημέρι με λιακάδα, 25 βαθμούς Κελσίου, στο Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος, μαθητές σχολείων με κοντομάνικα, ζευγάρια με μωρά στα καροτσάκια, μεσήλικες με σπορ παπούτσια κάνουν τη βόλτα τους. Ομως «σκιές» απλώνονται στο ημίγυμνο από δέντρα πάρκο, κατά μήκος της Εσπλανάδας με τα θολά νερά: είναι οι μεγάλες πινακίδες της διάσημης Αμερικανίδας καλλιτέχνιδας Μπάρμπαρα Κρούγκερ, με σλόγκαν γραμμένα με κεφαλαία στα ελληνικά, που τείνουν να αμφισβητήσουν και να ανατρέψουν όσα νομίζαμε ότι γνωρίζουμε, βλέπουμε, σκεπτόμαστε: «Η ΣΚΛΗΡΟΤΗΤΑ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΟΣΥΝΗ», «ΤΟ ΚΑΚΟ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΟ», «ΤΟ ΣΩΣΤΟ ΕΙΝΑΙ ΛΑΘΟΣ», «ΤΟ ΥΠΕΡ ΕΙΝΑΙ ΚΑΤΑ», «Η ΕΓΡΗΓΟΡΣΗ ΕΙΝΑΙ ΥΠΝΟΣ», «Η ΑΠΩΛΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΕΥΡΕΣΗ», «Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΜΥΘΟΣ»…
Η 81χρονη διεθνής δημιουργός δεν παύει να «ενοχλεί» καθώς απευθύνεται με αμεσότητα στο κοινό με «συνθήματα», με ένα ιδιαίτερο, αναγνωρίσιμο και διεισδυτικό καλλιτεχνικό ύφος, ενσωματώνοντας τον γραπτό λόγο και το ντιζάιν ως εργαλεία πολιτικής και κοινωνικής κριτικής. Πολύ θα ήθελε να βρίσκεται στην Αθήνα για την πρώτη της ατομική έκθεση στην Ελλάδα, ωστόσο, λόγω ηλικίας, αποφεύγει τα πολύωρα αεροπορικά ταξίδια. Μας έστειλε, όμως, 13 νέα έργα μεγάλης κλίμακας ειδικά σχεδιασμένα για τον δημόσιο χώρο του ΚΠΙΣΝ. Πυρήνα της έκθεσης αποτελεί μια τοιχογραφία μήκους 90 μέτρων στο κτίριο της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος (μεγαλύτερη και από αυτή που ετοιμάζει τώρα για το αεροδρόμιο της Νέας Υόρκης) στην οποία αποτυπώνεται με αιχμηρό τόνο η φράση «ΠΡΟΣΕΞΕ ΤΗ ΣΤΙΓΜΗ ΠΟΥ Η ΠΕΡΗΦΑΝΙΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΠΕΡΙΦΡΟΝΗΣΗ», ενώ από κάτω βρίσκονται εκφραστικά e-moji.
Στην έκθεση «Ατιτλο (Περηφάνια και Περιφρόνηση)», που πραγματοποιείται σε επιμέλεια της Κατερίνας Σταθοπούλου, τα έργα της Kρούγκερ μιλούν πρώτη φορά ελληνικά, δημιουργώντας ενεργό διάλογο με το ελληνικό κοινό. Σκόπιμα ανοιχτές σε ερμηνείες, δηλωτικές φράσεις όπως «Η ΧΑΡΑ ΕΙΝΑΙ ΛΥΠΗ», «Ο ΠΡΩΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ» και «ΟΛΑ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ» προσλαμβάνουν διαφορετικά νοήματα, ανάλογα με τη χρονική συγκυρία και τα προσωπικά βιώματα του καθενός. Με τις χαρακτηριστικές έντονες χρωματικές αντιθέσεις, τα έργα σχολιάζουν τώρα με οξύτητα το σύγχρονο κοινωνικοπολιτικό περιβάλλον της Ευρώπης: την πόλωση, την ενίσχυση ακραίων ιδεολογιών και την αβεβαιότητα που προκύπτει από οικονομικές, μεταναστευτικές και γεωπολιτικές εντάσεις.
Σύμφωνα με τους διοργανωτές, η έκθεση λειτουργεί ως πρόκληση και κάλεσμα προς το κοινό να αναστοχαστεί τη θέση του στον δημόσιο χώρο και την κοινωνία, θέτοντας στο επίκεντρο το ερώτημα του ποιος έχει φωνή και πώς αυτή χρησιμοποιείται. Το νιώθεις αυτό, πόσο μικρός κι αδύναμος είσαι, καθώς στέκεσαι κάτω από τα γυάλινα αρχιτεκτονικά μεγαθήρια του Ρέντσο Πιάνο στο ΚΠΙΣΝ, όμως μόλις εισέλθεις εντός τους, αντιλαμβάνεσαι τη δύναμη του πολιτισμού που ενσωματώνουν και εκπέμπουν.
info: Η έκθεση συνοδεύεται από πλούσιο πρόγραμμα παράλληλων δράσεων (εργαστήρια, σχολικά και εκπαιδευτικά προγράμματα, συμπεριληπτικές ξεναγήσεις) για παιδιά και ενήλικες, που θα διαρκέσει μέχρι τον Νοέμβριο. Πληροφορίες: snfcc.org
