«Σιμόν Μποκανέγκρα» με ένταση και πάθος

Παρότι όχι μία από τις δημοφιλέστερες όπερες του Βέρντι, ο «Σιμόν Μποκανέγκρα» (1857) έχει παρουσιαστεί αρκετές φορές από την ΕΛΣ, πάντα με κριτήριο την ύπαρξη Ελληνα πρωταγωνιστή ικανού να φέρει επάξια τον επώνυμο ρόλο: πρωτοανέβηκε με τον Τζον Μοδινό (1963, 1964 «Ολύμπια»), ακολούθως με τον Κώστα Πασχάλη (1974 Ηρώδειο, 1995/96) και, τέλος, με τον Δημήτρη Τηλιακό (2008 ΜΜΑ).

Το Σαββατοκύριακο που πέρασε (19 & 20/1) ήρθε η σειρά δύο άλλων έμπειρων ακμαίων Ελλήνων βαρυτόνων με έντονη διεθνή παρουσία να ενσαρκώσουν τον ρόλο του τραγικού δόγη της Γένοβας: του Δημήτρη Πλατανιά και του Τάση Χριστογιαννόπουλου. Το έργο παρουσιάστηκε σε συνεργασία της ΕΛΣ με τη Βασιλική Οπερα του Κόβεντ Γκάρντεν, σε αναβίωση της κλασικής πλέον σκηνοθεσίας του 1991, από τον Αυστραλό Ελάιτζα Μοσίνσκι. Ας προσθέσουμε εδώ ότι η παραγωγή αυτή ξαναπαρουσιάστηκε στο Λονδίνο το περασμένο φθινόπωρο. Παρακολουθήσαμε την παράσταση στην κατάμεστη αίθουσα με τη δεύτερη διανομή αποκομίζοντας άριστες εντυπώσεις.

Στα μάτια ενός σημερινού θεατή, εξοικειωμένου με τις σύγχρονες σκηνικές παραγωγές, η συνειδητά ημιαφαιρετική σκηνοθεσία ισορρόπησε ευανάγνωστα μεταξύ (ψευδο)ιστορικής αναπαράστασης και εικαστικού αισθητισμού, υποστηρίζοντας ιδανικά τις ατμόσφαιρες και τις διαθέσεις της μουσικής του Βέρντι.

Το σκηνικό του Μάικλ Γίρκγαν -μια δεσπόζουσα κιονοστοιχία με γεωμετρικό πλακόστρωτο σε έντονη προοπτική μέσα από την οποία ανοιγόταν ένας άδειος ορίζοντας- και τα ιστορικά κοστούμια του Πίτερ Τζ. Χολ υπέβαλαν αβίαστα την εποχή και τον τόπο δίχως να φορτώνουν την πρόσληψη με περιττές λεπτομέρειες. Ταυτόχρονα οι φωτισμοί του Τζον Χάρισον σε χρωματική παλέτα που παλινδρομούσε μεταξύ ψυχρών γαλάζιων και θερμών κόκκινων και η ευγενικά θεατρική κινησιολογία -των άριστα χορογραφημένων αψιμαχιών συμπεριλαμβανομένων!- ολοκλήρωναν αισθητικά ένα θέαμα με ατμόσφαιρες α λα Τιτσιάνο.

Μουσικά η παράσταση υπό την ικανότατη Θεσσαλονικιά αρχιμουσικό Ζωή Τσόκανου διέθετε σφρίγος, ευγένεια, ακρίβεια. Ισορροπημένη εκφραστικά και φωνητικά ήταν η πρωταγωνιστική τετράδα. Ως Μποκανέγκρα ο Τάσης Χριστογιαννόπουλος μάς χάρισε άλλο ένα εξαιρετικά μεστό πορτρέτο βερντιανού ήρωα. Τραγούδησε άψογα, με ένταση, πάθος και ακρίβεια, με καλαισθησία και ευγένεια, ενώ σκηνικά υπήρξε ηρωικός και ρωμαλέος και ταυτόχρονα εύθραυστος και ευαίσθητος, ισορροπώντας τη μοναδικά συγκινητική ερμηνεία του με ευφυώς στιλιζαρισμένη θεατρικότητα. Ως Αντόρνο ο διεθνούς φήμης 58χρονος Μεξικανός τενόρος Ραμόν Βάργκας πρόσφερε μιαν ιδανικά βερντιανή ερμηνεία, με φωτεινή, εύηχη φωνή, ακριβές, θαυμαστά αβίαστο, μελωδικά εύπλαστο τραγούδι και άνετη, επικοινωνιακά ζωντανή σκηνική παρουσία.

Στην πρώτη της αναμέτρηση με τον Βέρντι, σε ρόλο φανερά βαρύτερο απ’ ό,τι έχει τραγουδήσει ώς τώρα, η υψίφωνος Αννα Στυλιανάκη υπήρξε μια σκηνικά πειστική, γοητευτική, φωνητικά καλή Μαρία Μποκανέγκρα, τραγουδισμένη με αφιέρωση, ένταση, δίχως εκπτώσεις˙ περιμένουμε περισσότερα από αυτήν μελλοντικά. Τον Φιέσκο ενσάρκωσε θαυμάσια ο έμπειρος βαθύφωνος Πέτρος Μαγουλάς, συνθέτοντας ένα απολαυστικό δίπτυχο με τον Μποκανέγκρα του Χριστογιαννόπουλου.

Τέλος, τον ρόλο του απεχθούς, μηχανορράφου Πάολο τραγούδησε με ακρίβεια και αιχμηρότητα ο βαρύτονος Κύρος Πατσαλίδης. Ακριβής και συντονισμένη ήταν στις συμμετοχές της -εντός και εκτός σκηνής- η Χορωδία της ΕΛΣ. Τέλος, οφείλουμε να προσθέσουμε ότι, εκτός του ότι εξασφάλισε καλό συντονισμό μεταξύ τάφρου, σκηνής και τραγουδιστών, η αρχιμουσικός Ζωή Τσόκανου διέπλασε με ακρίβεια και ευγένεια τις, όχι λίγες, ιδιαίτερες ορχηστρικές σελίδες που ο Βέρντι περιλαμβάνει στον Μποκανέγκρα, για να υπογραμμίσει ατμόσφαιρες και καταστάσεις.

Οχι άδικα, ούτε αδικαιολόγητα, η παραγωγή αποδείχτηκε ιδιαίτερα ελκυστική για το αθηναϊκό κοινό: όλα τα εισιτήρια για τις αρχικά έξι προγραμματισμένες παραστάσεις έχουν πωληθεί, ενώ και για την πρόσθετη παράσταση της 27/1 κοντεύουν ήδη να εξαντληθούν!