Την ευφυή, ανατρεπτική κωμωδία του Χάρολντ Πίντερ «Ο Εραστής» παρουσιάζει στο θέατρο Ολβιο η ομάδα X-Act Art σε σκηνοθεσία-ερμηνεία των Γιώργου Χαρατζά – Κορίνας Χρυσάιδου.
Θέμα του έργου η πλήξη, η ρουτίνα που βιώνουν τα ζευγάρια ύστερα από μακροχρόνια συμβίωση και οι τρόποι που εφευρίσκουν για να αποδράσουν από αυτήν την κατάσταση. Βλέπουμε πως σε ένα «πολιτισμένο» μοτίβο συνύπαρξης, αυτό που ουσιαστικά κυριαρχεί είναι ο βαθύς και καθημερινός πόλεμος προσωπείων και ρόλων.
Σε προάστιο του Λονδίνου, ένα ευκατάστατο ζευγάρι, μέσα στη ρουτίνα της αποστειρωμένης καθημερινότητας, συζητάει ανοιχτά για τον εραστή της συζύγου και τη συνάντησή της μαζί του τρεις φορές την εβδομάδα στο σπίτι τους ενώ ο σύζυγος βρίσκεται στη δουλειά του…
«Η γραφή του Πίντερ και η σύλληψη της πλοκής στον “Εραστή” αντανακλά την αστεία εκδοχή στο πρόβλημα της μακροχρόνιας συμβίωσης των σύγχρονων ζευγαριών» λέει ο Γιώργος Χαρατζάς.
«Είναι σαφές ότι το ζευγάρι στον “Εραστή”, μέσα στην ευμάρεια και την καλοπέρασή του, έχει επινοήσει με την πάροδο των ετών τον δικό του κώδικα επικοινωνίας, ένα εντελώς προσωπικό και ιδιαίτερο modus vivendi που καταντά κωμικό ακριβώς γιατί συντηρείται από τις εμμονές και τις νευρώσεις τους.
Ο ιδιαίτερος κώδικας επικοινωνίας τους και η σοβαρή πεισματική προσπάθεια που κάνουν να τον αλλάξουν μετατρέπεται σε τραγέλαφο. Οδηγούνται σε ένα παιχνίδι “προσωπείων και ρόλων” με όλες τις υπερβολές και ακρότητες».
Ο Γιώργος Χαρατζάς και η Κορίνα Χρυσάιδου σπούδασαν στη Νέα Υόρκη τη μέθοδο και τη φιλοσοφία της υποκριτικής τεχνικής του Ντέιβιντ Μάμετ, την «Πρακτική Αισθητική», την οποία μάλιστα διδάσκουν στον χώρο τους (The X-Act Place) και στο Ιδρυμα Μ. Κακογιάννης τα τελευταία έξι χρόνια. Η σκηνοθεσία και η υποκριτική των πέντε παραστάσεων που έχουν κάνει μέχρι τώρα βασίζεται στην Πρακτική Αισθητική.
«Η Πρακτική Αισθητική βάζει στο κέντρο της διδασκαλίας της υποκριτικής την έννοια της “σωματικής δράσης”, το τι κάνουμε επί σκηνής εδώ και τώρα, στην προσπάθειά μας να πετύχουμε ένα στόχο», λέει η Κορίνα Χρυσάιδου.
«Η έννοια της δράσης είναι κοινή σε όλα τα συστήματα υποκριτικής, αλλά πολλές διδασκαλίες επικεντρώνονται στο “συναίσθημα” σαν κυρίαρχο εργαλείο ή στο “σώμα” ή στη “φαντασία”, εκτρέποντας τη συνειδητότητα των ηθοποιών από το γεγονός ότι τελικά καλούνται να παίξουν “δράσεις” και μέσω αυτών να αφηγηθούν μία ιστορία στο κοινό.
»Η Πρακτική Αισθητική εστιάζει επίσης στο πώς ο ηθοποιός θα παραμένει σε απόλυτη επικοινωνία με τους παρτενέρ του επί σκηνής και ανά πάσα στιγμή θα δρα και θα αντιδρά στα ερεθίσματά τους, χωρίς να προδικάζει τον τρόπο. Είναι, λοιπόν, μια μέθοδος που αποκωδικοποιεί και συστηματοποιεί το ρεαλιστικό παίξιμο, τόσο για το θέατρο όσο και για τις ανάγκες της κάμερας.
»Πρόκειται για αντι-φορμαλιστική υποκριτική, που σε πρώτο χρόνο μιας θεατρικής παραγωγής απελευθερώνει τα εκφραστικά μέσα των ηθοποιών ούτως ώστε σε δεύτερο χρόνο η όποια φόρμα στην εικόνα ή στο παίξιμο να προκύψει εμπλουτισμένη με όλη τη ζωντάνια που απαιτείται.
»Ισως είμαστε η μόνη ομάδα στην Ελλάδα που δουλεύει με συνέχεια και συνέπεια για πολλά χρόνια με άξονα μια αναγνωρισμένη φιλοσοφία και τεχνική υποκριτικής. Φυσικά, χρειάζεται σκληρή δουλειά και χαλάρωση των αντιστάσεων από τους ηθοποιούς που επιλέγουν τον δρόμο αυτό».
Διδάσκουν μια καινούργια υποκριτική μέθοδο, κάνουν παραστάσεις χωρίς κρατική ή ιδιωτική χορηγία. Πώς τα βγάζετε πέρα σ’ αυτό το κορεσμένο θεατρικό τοπίο;
«Χρειάζεται ατελείωτη υπομονή και επιμονή για να συνεχίσει κανείς απτόητος να παράγει θέατρο, χωρίς οικονομική στήριξη και ανταμοιβή», λέει ο Γιώργος Χαρατζάς. «Η κρίση έχει πολλαπλασιάσει εμπόδια και δυσκολίες. Μαζί με την οικονομική δυστοκία έρχεται κι ένα έλλειμμα πίστης και κουράγιου.
»Ωστόσο, αγαπάμε τόσο πολύ αυτό που κάνουμε, που θα χρειάζονταν πολλαπλάσιες δυσκολίες για να μας κάνουν να αμφισβητήσουμε την αφοσίωσή μας στην ομορφιά του θεάτρου. Και ιδιαίτερα στην πληρότητα που μας χαρίζει η τεχνική υποκριτικής του Ντέιβιντ Μάμετ.
»Το θεατρικό τοπίο της σημερινής Αθήνας είναι ελπιδοφόρο, αλλά δυσανάλογο. Ενώ υπάρχει οριζόντια ανάπτυξη της θεατρικής τέχνης, με πρωτοφανή αριθμό νεανικών ομάδων οι οποίες παράγουν κάθε είδους θέατρο, απουσιάζει η κάθετη ανάπτυξη, αυτή που ερευνά τα βαθύτερα στοιχεία της και μπορεί να δημιουργήσει ρεύμα, δηλαδή σχολή υποκριτικής.
»Ο θεατρικός χώρος είναι πολυδιασπασμένος, οι ομάδες δεν λειτουργούν σε βάθος χρόνου, κυρίως λείπει μια κοινή γλώσσα για το τι σημαίνει θέατρο, υποκριτική. Κι όλα αυτά, μέσα σε μια αγορά που λόγω της κρίσης έχει μικρύνει τόσο πολύ που καθιστά τις προσπάθειες των νέων ομάδων θνησιγενείς».
Info:
Θέατρο Ολβιο (Ιερά Οδός 67 και Φαλαισίας 7, Βοτανικός, τηλ.: 210-3414118). «Ο Εραστής» του Χάρολντ Πίντερ. Μετάφραση: Ερρίκος Μπελιές. Σκηνικά-κοστούμια-φωτισμοί: Θωμάς Οικονομάκος. Βίντεο: Σπύρος Διαμαντής. Μουσική επιμέλεια: X-Αct Art.
